Tín dụng chính sách giữ mạch chảy giảm nghèo ở Quảng Trị

Góp lực thực hiện công cuộc giảm nghèo

Quảng Trị được biết đến với nhiều địa danh du lịch, lịch sử nổi tiếng như Phong Nha - Kẻ Bàng, Thành cổ Quảng Trị, sông Bến Hải, cầu Hiền Lương. Nhưng phía sau những tên đất giàu dấu ấn ấy là một địa bàn còn nhiều khắc nghiệt: hơn 60% diện tích là núi đồi dọc tuyến biên giới Việt - Lào, xen lẫn những vùng cát trắng ven biển.

Thiên tai, khí hậu khắc nghiệt, hậu quả chiến tranh cùng tỷ lệ hộ nghèo từng ở mức cao, nhất là vùng đồng bào dân tộc thiểu số, khiến hành trình thoát nghèo ở Quảng Trị luôn nhiều thách thức; chỉ một biến cố về mùa màng, dịch bệnh hay thiên tai cũng có thể đẩy nhiều hộ dân trở lại ranh giới nghèo khó.

Nhưng cũng chính từ những khó khăn, thách thức đó lại minh chứng rõ rệt hơn tinh thần nỗ lực bền bỉ của những người làm công tác giảm nghèo, trong đó có đội ngũ cán bộ tín dụng chính sách thuộc các bộ phận, các đơn vị của Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) đã, đang góp phần quan trọng bảo đảm an sinh xã hội, ổn định chính trị, an ninh quốc phòng và xây dựng nông thôn mới ở giữa khu vực Bắc Trung Bộ.

Trở lại xã vùng cao biên giới Dân Hóa lần này làm chúng tôi nhớ đến con đường cách đây 20 năm trước mình từng qua. Khi ấy, cả vùng đất rộng khoảng 400 km2 chỉ vỏn vẹn 4 cây số đường rải đá gập ghềnh, còn lại toàn đường đất ngập bùn. Không chỉ đường sá, cuộc sống của 50 nghìn người dân Kinh, Bana, Vân Kiều, Chứt… khi ấy cũng vô cùng khó khăn, đói nghèo, ruộng đất ít ỏi, dẫn tới tình trạng phá rừng làm rẫy mưu sinh.

Trước thực trạng đó, lãnh đạo các cấp đã trăn trở tìm hướng thoát nghèo cho Dân Hóa. Với hàng loạt chương trình 134, 135, giảm nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới, cùng nguồn vốn tín dụng chính sách do NHCSXH chuyển tải, vùng đất này đã có cơ hội đổi thay.

Người dân Dân Hóa phấn khởi thâm canh cây trồng, phủ xanh đất trống đồi trọc bằng cây công nghiệp, tạo nguồn thu chính đáng. Tiêu biểu như hộ ông Hồ Khiên vay 100 triệu đồng để chăn nuôi bò, trồng keo lai, mỗi năm thu về từ 20-25 triệu đồng. Hay như hộ ông Hồ Khâm sử dụng 80 triệu đồng từ chương trình cho hộ cận nghèo cũng đã tạo công ăn việc làm cho 3 lao động trong gia đình ổn định kinh tế, tích lũy đáng kể.

Chia tay vùng cao Dân Hóa, chúng tôi xuôi về vùng đất đỏ, cát trắng Quảng Trị. Tại xã Trung Hải, mọi người nhắc đến người thương binh 2/4 Nguyễn Xuân Tế ngụ tại thôn Hải Chữ như một hình mẫu giảm nghèo bền vững.

Ông Tế từng tham gia chiến đấu ở mặt trận Bình Trị Thiên khói lửa, bị thương tật 65%, chân trái không còn, cuộc sống của gia đình ông gặp nhiều khó khăn. Sống trong ngôi nhà xuống cấp nghiêm trọng, hàng năm cứ đến mùa mưa lũ, để đảm bảo an toàn, chính quyền địa phương đến hỗ trợ vợ chồng ông đi sơ tán.

Năm 2023, gia đình ông Tế nhận được gói vốn ưu đãi hàng trăm triệu đồng của NHCSXH. Đến nay, ngôi nhà được xây dựng khang trang, vợ chồng ông không còn lo lắng mỗi mùa mưa lũ đến.

Tương tự, gia đình người cựu chiến binh Nguyễn Văn Dẫn (thôn An Đồng, xã Bến Hải) được mệnh danh nằm trong vùng “đất lửa” Gio Linh trước đây, từng là một hộ nghèo, hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, thông qua nguồn vốn ưu đãi của NHCSXH, ông Dẫn đã vươn lên thoát nghèo từ mô hình trồng nấm. Với số vốn ban đầu 80 triệu đồng, ông mạnh dạn mua sắm trang thiết bị, cơ sở vật chất, giống để trồng nấm linh chi, nấm rơm, nấm bào ngư, nấm sò… trên diện tích 500m2.

Sau đó, ông vay thêm các gói vay dành cho hộ cận nghèo và gần đây nhất, đầu tháng 5/2025, gia đình ông vay vốn gói giải quyết việc làm 100 triệu đồng để phát triển kinh tế. Đến nay, gia đình ông trở thành hộ khá tiêu biểu từ mô hình trồng nấm. Bình quân doanh thu mỗi năm đạt trên 300 triệu đồng, tạo việc làm cho 5 lao động thường xuyên.

“Trước kia, cuộc sống gia đình tôi gặp nhiều khó khăn. Rất may, nhờ được NHCSXH cho vay vốn ưu đãi để gia đình phát triển mô hình trồng nấm nên hiện nay cuộc sống ngày càng ổn định” - ông Nguyễn Văn Dẫn tâm sự.

Lan tỏa khắp địa bàn

Những ví dụ trên chỉ là số ít trong số hàng nghìn gia đình có công lao với cách mạng trên địa bàn tỉnh Quảng Trị nói riêng được tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi của NHCSXH để cải thiện cuộc sống. Với sự hỗ trợ về nguồn vốn kịp thời của Ngân hàng, trên địa bàn tỉnh Quảng Trị xuất hiện ngày càng nhiều mô hình sản xuất, kinh doanh mang lại thu nhập ổn định, giúp người dân từng bước thoát nghèo.

Nguồn vốn chính sách thực sự trở thành “điểm tựa” giúp các hộ gia đình chính sách, người có công với cách mạng vay vốn sản xuất, cải thiện, nâng cao chất lượng cuộc sống. Từ đó, ngày càng nhiều hộ nghèo của tỉnh Quảng Trị có điều kiện phát triển kinh tế, mở thêm ngành nghề kinh doanh, liên doanh, liên kết tạo thêm việc làm cho lao động địa phương, góp phần xóa đói, giảm nghèo bền vững, bảo đảm an sinh xã hội.

Bí thư chi bộ Đảng, Giám đốc NHCSXH tỉnh Quảng Trị, bà Trần Đức Xuân Hương từng gắn bó với công cuộc giảm nghèo trọn vẹn 2 thập niên và cũng từng chứng kiến vô số hoàn cảnh cơ cực của người dân nghèo khổ vì thiếu vốn sản xuất... nhưng theo dòng thời gian khi thấy thôn xóm, xã phường đổi thay, cuộc sống đồng bào no đủ, tươi sáng thêm bằng chính đồng vốn tín dụng ưu đãi của Nhà nước, bà cùng đồng nghiệp lại quên hết mệt nhọc và phấn chấn bám sát cơ sở, tận tâm giúp đỡ nhân dân vay vốn thuận lợi, sử dụng vốn đúng mục đích, đạt hiệu quả.

Theo bà Hương, với định hướng hoạt động không vì lợi nhuận, NHCSXH Quảng Trị luôn giữ vững dòng vốn tín dụng chính sách thông suốt, chảy đều đặn, đáp ứng kịp thời nguyện vọng vay vốn của hộ nghèo, cận nghèo, hộ mới thoát nghèo ở 78 xã, phường, đặc khu, bất kể vùng đặc biệt khó khăn, trên biên thùy, ngoài biển cả.

Thực tế cho thấy, hiện tại với tổng nguồn vốn đạt gần 13.000 tỷ đồng, tăng 853 tỷ đồng so với 31/12/2025, trong đó nguồn vốn ngân sách địa phương ủy thác là 647 tỷ đồng, hoàn thành 54% kế hoạch tăng trưởng tổng giám đốc giao. Tổng dư nợ cũng đạt 12.855 tỷ đồng với 159.000 khách hàng còn dư nợ NHCSXH cũng như cấp ủy chính quyền địa phương ở Quảng Trị đã đảm bảo đáp ứng cơ bản nhu cầu vay vốn sản xuất kinh doanh của nhân dân trong tỉnh.

Hệ thống điểm giao dịch của NHCSXH tỉnh Quảng Trị luôn hoạt động tích cực phục vụ Nhân dân vay vốn thuận lợi.

Bên cạnh việc tập trung nguồn lực để cho vay, sau gần 1 năm thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, NHCSXH Quảng Trị không chỉ bảo vệ thành quả nổi bật trong giảm nghèo bền vững, tiếp tục đưa vốn đến người dân mà còn giữ dòng vốn luôn thông suốt trong bối cảnh mới, mở rộng địa bàn cấp xã, tăng số lượng đối tượng thụ hưởng, đưa chính sách an sinh xã hội của Đảng, Nhà nước đến gần dân hơn.

Với tỷ lệ hộ nghèo của tỉnh cuối năm 2025 còn 3,45% đặc biệt tại các vùng đặc thù như khu vực miền núi, giảm 6,89%, vùng đồng bào DTTS giảm 13,66% vượt xa mục tiêu kế hoạch là kết quả đáng ghi nhận của cả tỉnh Quảng Trị, trong đó phải nhắc đến điểm ưu việt của hoạt động tín dụng chính sách: đó chính là mạng lưới tổ chức được sâu rộng đến cơ sở.

Hiện NHCSXH đang triển khai 21 chương trình tín dụng, duy trì 264 điểm giao dịch xã tại 78 xã, phường, đặc khu cũ và mới, cùng mạng lưới 3.882 Tổ tiết kiệm và vay vốn ở thôn, xóm, khu phố. Việc duy trì điểm giao dịch cố định tại các xã, phường giúp người dân không chỉ tiết kiệm thời gian, chi phí đi lại, đồng thời tăng tính công khai, minh bạch trong thực hiện chính sách tín dụng ưu đãi của Nhà nước.

“Tại đây, hoạt động giao dịch không chỉ đơn thuần là cho vay, thu nợ, thu lãi, nhận tiền gửi tiết kiệm mà còn là nơi tuyên truyền chính sách mới, hướng dẫn hồ sơ, tiếp nhận nhu cầu và giải đáp thắc mắc cho người dân. Đặc biệt, thông qua các Tổ tiết kiệm và vay vốn, tín dụng chính sách có thêm một “cánh tay nối dài” ở thôn, xóm, khu phố, để góp phần tập hợp người vay, nhắc nhở người vay sử dụng vốn vay đúng mục đích, trả nợ, trả lãi đúng kỳ hạn” - Phó Giám đốc NHCSXH tỉnh Quảng Trị, bà Nguyễn Thị Lan Anh chia sẻ.

Tiếp tục là điểm tựa tin cậy

Bước vào giai đoạn thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, hoạt động tín dụng chính sách cũng đứng trước yêu cầu mới từ cách thức tổ chức điều hành, phối hợp và phân công trách nhiệm ở cơ sở cũng đang được NHCSXH tỉnh Quảng Trị kiện toàn tương ứng để không bị “trễ nhịp” trong quá trình triển khai và tiếp tục giữ vững mạch vốn tín dụng chính sách, làm điểm tựa tin cậy giúp nhân dân thoát nghèo.

Giám đốc NHCSXH tỉnh Quảng Trị Trần Đức Xuân Hương khẳng định: đến giữa tháng 4/2026, dưới sự chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền địa phương và hướng dẫn của NHCSXH, UBND các xã, phường đã tổ chức Hội nghị công bố quyết định thành lập 78 Ban đại diện Hội đồng quản trị NHCSXH xã, phường.

Cùng đó, ban đại diện đã phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng thành viên đề ra giải pháp nâng cao hiệu quả các chương trình tín dụng chính sách, tăng cường kiểm tra, đẩy mạnh phối hợp chặt chẽ với các tổ chức chính trị xã hội nhận ủy thác nhằm đảm bảo nguồn vốn đến đúng đối tượng, sử dụng đúng mục đích.

“Chúng tôi nêu cao tinh thần bảo đảm vốn ưu đãi phải đến đúng người, sử dụng đúng mục đích, tạo ra thu nhập, có khả năng trả nợ và tiếp tục quay vòng phục vụ những đối tượng khác” - bà Hương nhấn mạnh.

Những nỗ lực của NHCSXH tỉnh Quảng Trị hơn 2 thập kỷ qua, đặc biệt bước vào năm 2026 - năm đầu tiên thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đã được các cấp lãnh đạo và đông đảo nhân dân địa phương tin tưởng, khen ngợi là “điểm tựa vững chắc” trong công cuộc giảm nghèo bền vững, đảm bảo an sinh xã hội, xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh.

Trong thời gian tới, NHCSXH Quảng Trị đặt mục tiêu tăng trưởng nguồn vốn, dư nợ các chương trình tín dụng và giữ vững mạch chảy dòng vốn tín dụng thông suốt, gần dân, sát dân, phục vụ nhân dân tốt nhất, hiệu quả cao hơn.