Tìm lời giải cho bài toán đầu tư nông nghiệp công nghệ cao thời “bão” giá
Có một thực tế là đầu tư cho ngành sản xuất rau, hoa công nghệ cao trong thời điểm hiện nay là bài toán rất khó đối với người sản xuất địa phương.
Từ lâu; sản xuất rau, hoa công nghệ cao là một trong những giải pháp để Đà Lạt, Lâm Đồng khẳng định vị trí số một của mình trên thị trường rau, quả trong và ngoài nước. Tuy vậy, có một thực tế là đầu tư cho ngành sản xuất rau, hoa công nghệ cao trong thời điểm hiện nay là bài toán rất khó đối với người sản xuất địa phương.
 |
| Thời bão giá đầu tư 1 ha nhà nilong sản xuất nông nghiệp công nghệ cao bình quân 1 tỷ đồng |
Bởi so với một vài năm trước, giá phân bón hiện nay tăng bình quân từ 20 đến 30%; công lao động cũng tăng khoảng 500 ngàn đồng/người/tháng. Đặc biệt, vào thời điểm sau tết nguyên đán hàng năm, do lao động các nơi chưa trở lại làm việc, giá nhân công thu hái hoa có thể lên trên 200 ngàn đồng/người/ngày.
Đáng lo hơn là giá đầu tư cơ sở vật chất cho nông nghiệp công nghệ cao tăng gấp nhiều lần so với trước. Theo tính toán của những người làm nông nghiệp công nghệ cao, hiện nay nếu xây dựng 1 ha nhà nilong, nông dân phải đầu tư không dưới 1 tỷ đồng; những nông gia có điều kiện, khung đầu tư này có thể tăng lên 3-4 tỷ đồng/ha nhà nilong. Đành rằng nếu đầu tư cao, người sản xuất có thể khấu hao và sử dụng cơ sở vật chất trong một thời gian dài.
Tuy nhiên, trong thời bão giá như hiện nay, rất nhiều nhà nông và doanh nghiệp không có đủ tiềm lực kinh tế để đầu tư. Muốn vay ngân hàng cũng không phải là chuyện đơn giản, mặc dù lãi suất hiện nay rất cao và có tài sản thế chấp như quy định của các ngân hàng. Một số doanh nghiệp phân trần, với lãi suất của ngân hàng như hiện nay mà phải vay 100% vốn để đầu tư thì không còn hiệu quả. Một cái khó hiện nay là đầu tư nông nghiệp phải vay vốn trung hạn chứ vay vốn ngắn hạn là rất khó thu hồi để trả sớm cho ngân hàng. Thế nhưng hiện nay, phần đông các ngân hàng đều cho vay vốn ngắn hạn, vốn trung và dài hạn gần như không được ngân hàng quan tâm.
Đà Lạt là địa phương đi đầu cả nước về sản xuất rau, hoa theo hướng công nghệ cao. Qua 7 năm chính thức triển khai Chương trình sản xuất nông nghiệp công nghệ cao, thu nhập trên mỗi ha canh tác của thành phố đạt bình quân từ 120 triệu đến 150 triệu đồng/năm. Cá biệt những diện tích sản xuất hoa chất lượng cao, doanh thu bình quân đến trên 1 tỷ đồng/ha, cây rau cao cấp đạt doanh thu bình quân từ 400 triệu đến 450 triệu đồng/ha/năm... Để có được những con số ấn tượng như thế, đòi hỏi người sản xuất phải đầu tư cả về mặt trí tuệ lẫn kinh phí thích đáng. Nhưng, vì rất khó tiếp cận với các nguồn vốn vay, nên chỉ có những nhà nông hoặc doanh nghiệp có tiềm lực kinh tế mạnh mới dám đầu tư trong thời điểm hiện nay; số còn lại phải chọn cách đầu tư cầm chừng, làm đến đâu hay đến đó.
Đà Lạt là địa phương đi đầu cả nước về sản xuất rau, hoa theo hướng công nghệ cao. Qua 7 năm chính thức triển khai Chương trình sản xuất nông nghiệp công nghệ cao, thu nhập trên mỗi ha canh tác của thành phố đạt bình quân từ 120 triệu đến 150 triệu đồng/năm. Cá biệt những diện tích sản xuất hoa chất lượng cao, doanh thu bình quân đến trên 1 tỷ đồng/ha, cây rau cao cấp đạt doanh thu bình quân từ 400 triệu đến 450 triệu đồng/ha/năm... Để có được những con số ấn tượng như thế, đòi hỏi người sản xuất phải đầu tư cả về mặt trí tuệ lẫn kinh phí thích đáng. Nhưng, vì rất khó tiếp cận với các nguồn vốn vay, nên chỉ có những nhà nông hoặc doanh nghiệp có tiềm lực kinh tế mạnh mới dám đầu tư trong thời điểm hiện nay; số còn lại phải chọn cách đầu tư cầm chừng, làm đến đâu hay đến đó.
Qua tìm hiểu, chúng tôi được biết, từ năm 2007 đến nay, thành phố Đà Lạt đã đầu tư khoảng 2.000 tỷ đồng để thực hiện chương trình nông nghiệp công nghệ cao. Trong đó, ngân sách Nhà nước chỉ đầu tư 6,6 tỷ đồng; còn lại được huy động từ các doanh nghiệp và nội lực trong dân. Điều này có nghĩa là Nhà nước địa phương chỉ đóng vai trò hỗ trợ, tác động và xây dựng các mô hình trình diễn, còn nông dân và các doanh nghiệp mới là những thành phần chính triển khai chương trình này.
Tuy nhiên, với nội lực hạn chế, việc tiếp cận các nguồn vay khó khăn đã tạo ra rào cản cho việc phát triển chương trình, nhất là đối với những nông dân và doanh nghiệp đang có ý định đầu tư sâu mô hình nông nghiệp cao tại gia đình và đơn vị mình. Hiện chúng ta đang thực hiện chương trình liên kết 4 nhà: (Nhà nước, nhà khoa học, nhà nông và nhà doanh nghiệp). Tuy nhiên, trong thời bão giá như hiện nay cần có thêm nhà ngân hàng nữa. Bởi nếu không có sự hỗ trợ đồng bộ của 5 nhà này thì rất khó có thể phát triển bền vững được. Ngân hàng cũng cần những chính sách năng động hơn để hỗ trợ các doanh nghiệp, nông gia vay vốn đầu tư phát triển nông nghiệp theo hướng công nghệ cao.
Có thể nói, tại Đà Lạt, qua 7 năm triển khai thực hiện, Chương trình nông nghiệp công nghệ cao đã có những tác động tích cực đối với nền kinh tế thành phố nói riêng, tỉnh Lâm Đồng nói chung. Xét thấy nông nghiệp công nghệ cao là một trong những giải pháp khả thi thúc đẩy nền kinh tế địa phương phát triển, Đà Lạt, Lâm Đồng đang khuyến khích nông dân và doanh nghiệp đầu tư bài bản thực sự chứ không dàn trải ở mức độ thăm dò như thời gian trước. Tuy nhiên, dù muốn xây dựng mô hình theo hướng nào đi nữa, thì vấn đề đầu tiên phải là nguồn vốn đầu tư. Bởi nếu nguồn vốn đầu tư không mạnh, chắc chắn tốc độ ứng dụng KHKT sẽ hạn chế, đồng nghĩa với năng suất, chất lượng, thị trường tiêu thụ sản phẩm, đặt biệt là hiệu quả kinh tế trên cùng một đơn vị diện tích không được như mong muốn.
Có thể nói, tại Đà Lạt, qua 7 năm triển khai thực hiện, Chương trình nông nghiệp công nghệ cao đã có những tác động tích cực đối với nền kinh tế thành phố nói riêng, tỉnh Lâm Đồng nói chung. Xét thấy nông nghiệp công nghệ cao là một trong những giải pháp khả thi thúc đẩy nền kinh tế địa phương phát triển, Đà Lạt, Lâm Đồng đang khuyến khích nông dân và doanh nghiệp đầu tư bài bản thực sự chứ không dàn trải ở mức độ thăm dò như thời gian trước. Tuy nhiên, dù muốn xây dựng mô hình theo hướng nào đi nữa, thì vấn đề đầu tiên phải là nguồn vốn đầu tư. Bởi nếu nguồn vốn đầu tư không mạnh, chắc chắn tốc độ ứng dụng KHKT sẽ hạn chế, đồng nghĩa với năng suất, chất lượng, thị trường tiêu thụ sản phẩm, đặt biệt là hiệu quả kinh tế trên cùng một đơn vị diện tích không được như mong muốn.
Hải Phong