Tiết lộ giật mình về thị trường thực phẩm chức năng tại Trung Quốc

(PLVN) - Trung Quốc được đánh giá là một trong 5 thị trường hàng đầu thế giới về các sản phẩm bổ sung sức khỏe. Là đất nước đông dân nhất thế giới, lại đang trải qua quá trình phát triển mạnh mẽ kéo theo không ít những mặt trái, các sản phẩm như thực phẩm chức năng đang được xem như “miếng bánh” ngon cho các công ty ở Trung Quốc. Tuy nhiên, chỉ riêng các sản phẩm nội địa của nước này cũng đã có không ít vấn đề.
Nhiều loại TPCN Trung Quốc chưa chất gây ung thư nhưng được quảng cáo là phòng ngừa ung thư Nhiều loại TPCN Trung Quốc chưa chất gây ung thư nhưng được quảng cáo là phòng ngừa ung thư

Những vụ việc đau lòng

Năm 2015, dư luận Trung Quốc sôi sục trước vụ việc bé gái Zhou Yang, 7 tuổi, tử vong sau một thời gian chống chọi với căn bệnh u quái cùng cụt - một chứng bệnh hiếm gặp. Sự phẫn nộ ở đây tập trung vào một công ty có tên Tập đoàn Quanjian. Bởi, năm 2012, khi Zhou đang được bệnh viện điều trị thì ông Zhou Erli - cha của Yang – bất ngờ nhận được điện thoại của một người tự xưng là nhân viên của Tập đoàn chuyên về các sản phẩm chăm sóc sức khỏe có tên Quanjian.

Sau khi gặp Giám đốc điều hành của Tập đoàn Quanjian, ông Zhou đã quyết định dừng tất cả các phương pháp điều trị khác theo Tây y, chuyển sang cho con dùng những gói được quảng cáo là thuốc bột và nước uống thảo dược của Quanjian với giá 5.000 nhân dân tệ (tương đương 730 USD). Tất cả các loại thuốc đều được để trong những túi nhỏ, không có nhãn mác, không hướng dẫn sử dụng và cũng không ghi rõ thành phần.

Chỉ ít lâu sau, bệnh ung thư của Zhou chuyển sang di căn và bé gái đã được đưa trở lại bệnh viện tái điều trị nhưng đã quá muộn. Phẫn uất về hành vi táng tận lương tâm của công ty trên, ông Zhou đã đâm đơn kiện khắp nơi nhưng không thành công. Tập đoàn Quanjian trước đó đã có khá nhiều tai tiếng. Theo số liệu thống kê từ Hiệp hội Người tiêu dùng Trung Quốc, trong vòng 5 năm, Hiệp hội này đã nhận được đến 36.600 khiếu nại liên quan đến các sản phẩm của tập đoàn này.

Tiết lộ giật mình về thị trường thực phẩm chức năng tại Trung Quốc ảnh 1
 Trung Quốc một trong 5 thị trường hàng đầu thế giới về các sản phẩm bổ sung sức khỏe.

Trước làn sóng phẫn nộ của dư luận, giới chức Trung Quốc đầu năm 2019 thông báo mở một cuộc điều tra toàn diện nhằm vào các hoạt động của Quanjian. Ít ngày sau đó, cảnh sát Trung Quốc thông báo đã bắt giữ người sáng lập Quanjian cùng 17 nhân viên của tập đoàn. Theo một ước tính, thị trường sản phẩm y tế và chăm sóc sức khỏe tại Trung Quốc trị giá hơn 14,5 tỉ USD trong năm 2017 và được dự đoán sẽ đạt 26,5 tỉ USD vào năm 2020, là một trong 5 thị trường hàng đầu thế giới về các sản phẩm bổ sung sức khỏe.

Báo cáo do Cơ quan quản lý thực phẩm và dược phẩm Trung Quốc công bố hồi năm 2018 cho thấy, chỉ trong năm 2017, tại Trung Quốc đã có thêm 2.317 công ty được cấp phép sản xuất và bán mặt hàng TPCN. Tuy nhiên, những vấn đề liên quan đến các loại sản phẩm này cũng thường xuyên được ghi nhận. Trong năm 2016, Cơ quan quản lý thực phẩm và dược phẩm Trung Quốc đã nhận được kỷ lục 26.966 đơn khiếu nại về các loại TPCN, trong đó đã xử lý 705 vụ việc.

Ở Trung Quốc, truyền thông nước này vẫn thường đưa tin về những trường hợp người già chắt chiu, dành dụm tiền cả đời nhưng cuối cùng lại mất trắng vào những sản phẩm không rõ nguồn gốc chỉ vì tin vào lời đường mật của những người bán táng tận lương tâm. Các nhà phân tích cho rằng, trên thực tế, ngoài việc trong số các công ty kinh doanh các sản phẩm TPCN không đúng quy định, lĩnh vực này cũng đang có lỗ hổng pháp lý do sự chồng chéo trong hoạt động giám sát của các cơ quan chức năng. Theo quy định, Bộ Y tế Trung Quốc định nghĩa TPCN là “thực phẩm có lợi cho sức khỏe, phù hợp với một nhóm người nhất định, nhưng không có khả năng trị bệnh”.

Tiết lộ giật mình về thị trường thực phẩm chức năng tại Trung Quốc ảnh 2
Sau những vụ lùm xùm, hiện người tiêu dùng Trung Quốc tin tưởng vào dược phẩm truyền thống hơn là các sản phẩm TPCN  

Trên lý thuyết, các công ty phải quảng cáo sản phẩm của mình theo quy định này, nhưng trên thực tế mọi thứ diễn ra hết sức lộn xộn. Thế nhưng, những công ty như Quanjian đã hoạt động trong nhiều năm vì thiếu sự quản lý và chồng chéo về thẩm quyền của các cơ quan chức năng. Cụ thể, Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Trung Quốc có thẩm quyền quản lý các hoạt động liên quan đến các sản phẩm thuốc và TPCN.

Trong khi đó, Cơ quan Quản lý Nhà nước về Công nghiệp và Thương mại quản lý về việc phát hành quảng cáo ở những nơi công cộng, ví dụ như tại các hiệu thuốc. Trong trường hợp sản phẩm được quảng cáo trên TV hoặc phương tiện truyền thông xã hội thì Bộ Công nghiệp và Công nghệ thông tin sẽ điều chỉnh, dẫn đến sự chồng chéo và có thể có kẽ hở trong hoạt động của các cơ quan này. Cũng có nhiều công ty kinh doanh các sản phẩm TPCN theo mô hình đa cấp, khuyến khích người dùng chèo kéo người thân, họ hàng, làng xóm cùng tham gia.

Trong một số trường hợp, theo truyền thông Trung Quốc, các công ty này còn gom các thành viên về một địa điểm, cho họ tham dự các lớp học tuyên truyền về sản phẩm, ăn, ngủ dưới sự giám sát của công ty. Trong thời gian này, điện thoại di động của họ bị tịch thu và các thành viên của mạng lưới sẽ bị cấm liên lạc với người nhà hoặc đi lang thang một mình. Sau những khóa tập trung như vậy, nhiều người trở nên mê muội, tin tưởng vào các công ty này đến mụ mị. 

Hàng loạt những sai phạm

Đầu năm 2019, giới chức Trung Quốc cũng đã phát động một chiến dịch kéo dài 100 ngày để ngăn chặn các hành vi phi pháp và phi đạo đức trong ngành công nghiệp TPCN của nước này. Hoạt động này bao gồm sự tham gia của các cơ quan chức năng từ 13 đơn vị của chính phủ, nhắm vào các cá nhân và công ty liên quan đến việc đưa quảng cáo giả mạo, sản xuất và bán hàng giả cũng như các hành động lừa đảo và bất hợp pháp khác trên thị trường TPCN. 54.000 nhân viên thực thi pháp luật đã được huy động kể từ khi chiến dịch bắt đầu. 16.000 cửa hàng có liên quan đến ngành y tế đã được kiểm tra.

Ngoài những đơn vị hoạt động trong lĩnh vực giám sát, phạm vi kiểm tra trong chiến dịch cũng được mở rộng tới 4.200 địa điểm công cộng, bao gồm không gian cộng đồng, công viên và 2.600 nhà nghỉ và khách sạn. Ngay cả các điểm du lịch và thị trường nông thôn cũng được tiến hành kiểm tra. Cơ quan quản lý thị trường nhà nước Trung Quốc (SAMR) trong một cuộc họp báo cho biết, chỉ sau 2,5 tuần đầu tiên kể từ khi triển khai, chiến dịch này đã đưa ra ánh sáng ít nhất 300 trường hợp hoạt động phi pháp với số tiền thu lời bất chính trong các vụ việc được xác định lên tới 6,7 triệu USD.

Các đơn vị của chính phủ đến thời điểm đó cũng đã nhận được 1.100 đơn khiếu nại của người tiêu dùng và giúp thu hồi các khoản thiệt hại tài chính của người tiêu dùng trị giá 8,4 triệu USD. Hơn 300 mẩu thông tin giả mạo lưu hành trên internet đã bị xóa. Khoảng 130 trang web, ứng dụng di động, tài khoản mạng xã hội đã được yêu cầu chỉnh sửa lại nội dung theo đúng quy định hoặc ngừng hoạt động. Trong chiến dịch trấn áp nói trên, SAMR cho biết họ tập trung tăng cường kiểm tra các hoạt động bán hàng tại các hội nghị để nắm bắt các trường hợp tiếp thị sản phẩm giả.

Thông qua đó, Cơ quan quản lý thị trường của thành phố Trương Gia Cảnh ở tỉnh Giang Tô đã phát hiện ra rằng một công ty thực phẩm là Jingang Lingkang đã bán ra một số sản phẩm y tế, bao gồm viên nang gel và kẹo làm thuốc. Thông qua việc phát các video được quay trước (được cho là truyền hình trực tiếp) và những phát biểu bằng lời nói, người chủ trì tại hoạt động quảng bá này tuyên bố rằng các sản phẩm mà họ bán ra có tác dụng chữa bệnh và lừa dối người tiêu dùng tin rằng các sản phẩm có thể chữa khỏi bệnh.

Trong nhóm hoạt động nhằm tăng cường giám sát thị trường TPCN, cơ quan quản lý thị trường Thượng Hải Song Giang đã phát hiện một công ty không sản xuất các sản phẩm theo công thức được cơ quan chức năng phê duyệt và thông tin được dán nhãn là không chính xác, kể cả ngày sản xuất. Công ty ban đầu xuất khẩu các sản phẩm bán thành phẩm để chế biến thêm trước khi nhập khẩu trở lại Trung Quốc, do đó, tránh các quy trình kiểm tra TPCN thông thường. Trong vụ việc này, hơn 28.000 lọ viên nang ganoderma đã bị tịch thu. Công ty cũng đã bị phạt 1,6 triệu đô la USD và số tiền thu được bất hợp pháp là khoảng 33.000 USD cũng đã bị tịch thu.

Minh Ngọc
Cùng chuyên mục
Trụ sở tòa Hình sự Quốc tế (ICJ) nơi Đức đệ đơn kiện Italy đòi bồi thường.

Mười năm kiện cũ

(PLVN) - Cuộc xung khắc pháp lý giữa nước Đức và Italy kéo dài 10 năm nay vừa có kết cục mới. Chính phủ Đức đã rút về đề đạt khởi kiện nhà nước Italy tại Tòa án quốc tế của Liên Hợp quốc.

Đọc thêm

Cầm quyền ở thời khó

Tân Tổng thống Hàn Quốc Yoon Suk-yeol tuyên thệ nhậm chức tại Seoul.
(PLVN) - Ở Hàn Quốc, sự thay đổi Tổng thống đã hoàn tất với nghi thức nhậm chức của Tổng thống đắc cử Yoon Suk-yeol. Quyền bính cao nhất ở đất nươc này đã được chuyển giao từ Tổng thống mãn nhiệm Moon Jae-in sang cho ông Yoon Suk-yeol.

Những “sắc thái” mới trong cuộc chiến chống COVID-19

Tổng Giám đốc WHO lo ngại thế giới đang xem nhẹ cách thức virus lây lan.
(PLVN) - Trung Quốc vẫn đang thắt chặt các biện pháp kiểm soát dịch bệnh. Ngược lại, nhiều nước tiếp tục nới lỏng các quy định chống dịch để đưa người dân trở lại cuộc sống bình thường bất chấp số ca nhiễm tăng cao và đây là điều khiến Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) lo ngại.

Amber Heard gặp “bão” tẩy chay trong lúc vướng kiện tụng với chồng cũ

Amber Heard và chồng cũ.
(PLVN) - Sau ly hôn tài tử Johnny Depp, Amber Heard nhận được 7 triệu USD. Nữ diễn viên hứa quyên góp cho một số tổ chức từ thiện nhưng không thực hiện. Rắc rối không dừng lại khi cô bị kêu gọi tẩy chạy khỏi dự án Aquaman cùng lúc lại đang thất thế trong một vụ kiện tụng rắc rối với chồng cũ.

Người đặt dấu mốc cho công nghệ in ấn

Johannes Gutenberg - ông tổ nghề in.
(PLVN) - Mong muốn những người nghèo yêu sách như mình có thể dễ dàng hơn trong việc tìm đọc những trang sách hay, Johannes Gutenberg quyết tâm nghiên cứu để cho ra đời phương pháp in ấn mới.

Người dân Hàn Quốc vật lộn để được... ngủ

Tại Hàn Quốc, dịch vụ hỗ trợ giấc ngủ đang "hot"
(PLVN) - Hàn Quốc là một trong những quốc gia thiếu ngủ nhất trên thế giới. Nguyên nhân chính là do áp lực từ công việc và sự đánh giá của xã hội. Điều này làm ảnh hưởng lớn đến cả xã hội khi tỷ lệ tự sát của Hàn Quốc ở mức cao nhất trong số các quốc gia phát triển và ngày càng nhiều người phải sử dụng thuốc ngủ.

Phán quyết với hệ lụy lớn

Cựu Tổng thống Donald Trump.
(PLVN) - Ở nước Mỹ, tòa án đã đưa ra phán xử bất lợi cho cựu Tổng thống Donald Trump trong vụ việc nảy sinh từ thời ông Trump còn cầm quyền ở Mỹ.

Nhiều nơi vẫn phải chật vật đối phó hội chứng COVID kéo dài

Nhiều nơi vẫn phải chật vật đối phó hội chứng COVID kéo dài
(PLVN) - Hơn 2 năm kể từ khi dịch bệnh COVID-19 bùng phát, rất nhiều người từng mắc bệnh cho biết phải chật vật đối phó với hội chứng COVID kéo dài. Tình trạng này gây ra những nguy cơ lâu dài không chỉ với người bệnh, mà còn cho cả hệ thống y tế và các nền kinh tế trong những năm sắp tới.

Luật thua quyền

Một phiên họp của Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc.
(PLVN) - Bằng cách biểu quyết đồng thuận, tức là các thành viên không phải đích danh thể hiện quan điểm, Đại hội đồng Liên Hợp quốc đã thông qua nghị quyết buộc 5 thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc là Mỹ, Nga, Trung Quốc, Anh và Pháp phải giải trình về việc đã sử dụng quyền phủ quyết để phủ quyết dự thảo nghị quyết nào đấy trong Hội đồng Bảo an.

Đối tác thêm quan trọng

Liên minh châu Âu (EU) và Ấn Độ thúc đẩy chiến lược đối tác.
(PLVN) - Mối quan hệ hợp tác giữa EU và Ấn Độ vừa có được bước phát triển mạnh mẽ mới cả trên danh nghĩa lẫn trong thực chất. Nhân chuyến thăm Ấn Độ của Chủ tịch Uỷ ban châu Âu Ursula von der Leyen, Ấn Độ và EU ký kết thỏa thuận thành lập Hội đồng Thương mại và Công nghệ EU-Ấn Độ.

Thua trong thắng, thắng trong thua

Vợ chồng Tổng thống Pháp Emmanuel Macron ăn mừng kết quả tại Paris tối 24/4.
(PLVN) - Ở nước Pháp, Tổng thống đương nhiệm Emmanuel Macron đã về đích trước ứng cử viên Marine Le Pen của đảng Tập hợp quốc gia trong vòng thứ 2 của cuộc bầu cử diễn ra ngày 24/4 vừa qua.

Đạo luật chống nạn “bác sĩ ma” xứ Hàn

Biển hiệu phòng khám phẫu thuật thẩm mỹ bên hông một tòa nhà ở khu Sinsa-dong, quận Gangnam, Seoul, Hàn Quốc. Ảnh- CNN
(PLVN) - Quốc hội Hàn Quốc ngày 31/8/2021 đã thông qua dự thảo sửa đổi Luật y tế, với nội dung đáng chú ý là các cơ sở y tế bắt buộc phải lắp đặt camera giám sát (CCTV) trong phòng phẫu thuật trong trường hợp bệnh nhân được phẫu thuật gây mê toàn thân, không hề có ý thức. Việc sửa đổi nhằm mục đích bảo vệ bệnh nhân khỏi các sự cố y khoa hoặc hành vi lơ là trách nhiệm của nhân viên y tế.

Elon Musk - Từ cậu bé tự kỷ thành người giàu nhất thế giới

Ông Elon Musk.
(PLVN) - Thông tin doanh nhân người Mỹ Elon Musk đã mua lại Công ty Twitter với giá 44 tỷ USD được công bố tuần qua một lần nữa khiến dư luận đổ xô chú ý tới Musk - hiện là người giàu nhất thế giới, người sáng lập Công ty ô tô điện Tesla và nhà sản xuất tên lửa SpaceX.

Những chiến dịch sử dụng động vật làm gián điệp

Cá heo đã từng được huấn luyện và sử dụng vào mục đích hoạt động tình báo.
(PLVN) - Những loài vật như chim bồ câu, cá heo, thậm chí là quạ đã được nghiên cứu và đưa vào sửa dụng trong các chiến dịch tình báo, thu thập thông tin. Những con vật này đã được huấn luyện để thu thập hình ảnh, sóng âm từ các mục tiêu, thậm chí còn được dùng để “cài cắm” các thiết bị vào mục tiêu cần do thám...

Làng cổ đẹp như tranh bên bờ sông Lauch nước Pháp

Làng cổ đẹp như tranh bên bờ sông Lauch nước Pháp
(PLVN) - Tọa lạc ngay bên dòng sông Lauch thơ mộng của nước Pháp, làng Colmar nằm cách Strasbourg – thủ phủ vùng Alsace khoảng 64 km về phía Tây Nam. Nơi đây được mệnh danh là một trong những ngôi làng đẹp nhất nước Pháp, có thể khiến bất cứ ai cũng say đắm, phải lòng khi có dịp ghé thăm.