Tiến độ dự án du lịch tại Cát Bà: Chậm và dở dang

Ì ạch, dang dở, thậm chí khó khả thi là thực trạng của nhiều dự án đầu tư phát triển du lịch, nhất là các dự án có vốn ngoài quốc doanh, đang được triển khai trên quần đảo Cát Bà. Huyện Cát Hải đề nghị thành phố kiểm tra, rà soát và thu hồi một số dự án đã được chấp thuận từ nhiều năm nhưng không triển khai, ảnh hưởng đến môi trường đầu tư huyện đảo.

Đầu tư vào lĩnh vực du lịch ở Cát Bà hấp dẫn các doanh nghiệp. Nhưng việc chậm tiến độ của các dự án ảnh hưởng không nhỏ tới mục tiêu phát triển du lịch, dịch vụ huyện đảo và thành phố. Điều đó khiến huyện đảo bỏ lỡ nhiều cơ hội tổ chức các sự kiện tầm cỡ quốc gia và quốc tế, bởi không có cơ sở hạ tầng du lịch, dịch vụ đáp ứng tiêu chuẩn đề ra. Mặt khác, việc chậm triển khai hoặc tiến độ chậm gây tác động đến tâm lý nhân dân và các nhà đầu tư mới. Đơn cử dự án được dư luận quan tâm nhất, cũng như kỳ vọng làm thay đổi diện mạo đô thị và đẳng cấp du lịch Cát Bà là khu đô thị du lịch Cái Giá của Công ty cổ phần đầu tư và phát triển du lịch Vinaconex, cũng chậm. Chủ đầu tư cam kết giai đoạn 1 xây dựng và hoàn thiện toàn bộ hạ tầng với diện tích 171,57ha. Tổng mức đầu tư khoảng 100 triệu USD. Trong thời gian làm hạ tầng, chủ đầu tư sẽ kêu gọi các nhà đầu tư thứ phát đầu tư các hạng mục công trình trên nền hạ tầng đã có sẵn. Nhưng đến nay, dự án mới hoàn thành hệ thống đường giao thông, kè sông, điện hạ thế, cấp thoát nước của giai đoạn 1A. Trong buổi làm việc với thành phố gần đây, chủ đầu tư thừa nhận tiến độ chậm so với dự kiến ban đầu. Trong năm 2010, dự án tiếp tục thi công kè sông giai đoạn 1B và khu vực núi Tùng Thu 1; phá đá núi Tùng Thu 1; đường lên xuống và khu dịch vụ bãi tắm. Nhưng, điều dư luận quan tâm và không khỏi lo ngại là việc dự án đã chậm tiến độ, nay lại thay đổi chủ đầu tư,  mặc dù chủ đầu tư mới là Công ty Vinaconex- ITC cam kết triển khai dự án bảo đảm tiến độ và chất lượng. Trong quá trình chuyển giao dự án, Bộ Xây dựng đã yêu cầu Vinaconex –ITC bổ sung một số nội dung trong hồ sơ xin chuyển nhượng dự án, cụ thể là cam kết của chủ đầu tư mới Vinaconex –ITC cũng như việc xác nhận năng lực tài chính của chủ đầu tư mới... theo đúng quy định cho phép chuyển nhượng dự án. Nhưng dẫu sao, đây cũng là dự án được đánh giá cao trong việc khắc phục khó khăn, đẩy nhanh tiến độ thi công các hạng mục, gói thầu.

Hàng loạt dự án phát triển du lịch khác được cấp phép trong thời gian qua cũng trong tình trạng “rùa bò”. Các chủ đầu tư lý giải do khủng hoảng kinh tế thế giới dẫn tới những khó khăn trong huy động nguồn vốn. Song trên thực tế, không loại trừ những hạn chế về năng lực và tính khả thi của dự án. Dự án Làng du lịch Áng Khe Thùng được thành phố chấp thuận năm 2004 với tổng mức đầu tư 41,2 tỷ đồng bằng nguồn vốn tự có của Công ty du lịch sinh thái Hà Phú, quy mô gần 189,5 nghìn m2 tại núi Thanh Quýt (Bến Bèo). Vướng mắc của dự án này ở chỗ mặt bằng triển khai ảnh hưởng đến khu vực đất quốc phòng nên đến nay, sau gần 6 năm vẫn giậm chân tại chỗ. Hay dự án khách sạn Hùng Long tiêu chuẩn 3 sao nằm liền kề bờ biển với lối đường Chùa Đông- Cát Cò 3 được thành phố chấp thuận từ năm 2003, nhưng sau hơn 6 năm triển khai mới hoàn thành phần thô và đến nay đang gấp rút hoàn thiện để có thể đưa vào khai thác từ mùa hè 2010.

Kiên quyết thu hồi dự án không triển khai

Dự án của Tập đoàn Vinashin tại xã Gia Luận và dự án Khu du lịch sinh thái của công ty Cát Tiên tại áng Ông Nùng, thị trấn Cát Bà là hai trong số các dự án huyện Cát Hải đề nghị thu hồi. Hai dự án này đều quá thời gian cho phép nhưng chưa triển khai thi công cụ thể. Bí thư Huyện ủy Cát Hải Phạm Trí Tuệ cho rằng, nếu các doanh nghiệp có ý định lập dự án để sang nhượng, giữ đất thay vì đầu tư phát triển du lịch như ý định ban đầu, là điều không thể chấp nhận và cần kiên quyết xử lý, thu hồi theo luật định. Các khu vực triển khai dự án trên vẫn án binh bất động, chưa triển khai. Do vậy, cần kiên quyết thu hồi dự án, tránh những tác động và ảnh hưởng xấu tới tâm lý của các nhà đầu tư khác và gây dư luận bất bình trong nhân dân.

Trong buổi làm việc với lãnh đạo thành phố và các sở, ngành cuối tháng 3 vừa qua, UBND huyện Cát Hải đề nghị thành phố chỉ đạo kiểm tra, rà soát và thu hồi một số dự án đã được chấp thuận từ nhiều năm nhưng không triển khai. Trong khi trên thực tế có không ít doanh nghiệp có năng lực và tâm huyết xây dựng, phát triển bền vững cho du lịch Cát Bà. Do vậy, Sở Văn hóa- Thể thao và Du lịch cần phối hợp với huyện Cát Hải và các sở, ngành sớm triển khai việc tổng điều tra, rà soát, đánh giá tổng thể mọi mặt liên quan đến phát triển và bảo tồn văn hóa, du lịch của huyện đảo, trong đó tập trung rà soát và kiểm tra thực trạng tiến độ các dự án đầu tư du lịch trên địa bàn. 

Khắc phục tình trạng chậm chạm, ì ạch của các dự án đầu tư du lịch trên địa bàn, đồng thời mở ra hướng làm mới, tạo điều kiện tốt nhất để phát triển du lịch Cát Bà bền vững là yêu cầu cần thiết. Ngoài việc xử lý tắc nghẽn cho các nhà đầu tư, cần triển khai nghiêm ngặt việc xét duyệt, thẩm định dự án để lựa chọn các nhà đầu tư có năng lực và quyết tâm cao nhất.

Xử lý tắc nghẽn cho các nhà đầu tư

Những hạn chế trong năng lực của các nhà đầu tư cộng với phát sinh ngoài dự tính trong quá trình triển khai các dự án phát triển du lịch ở Cát Bà là có thật khiến cả đôi bên, chủ đầu tư và nơi được đầu tư đều chịu thiệt. Nhưng trong một chừng mực nào đó, phải nói đến những khó khăn, vướng mắc không thuộc thẩm quyền giải quyết của chính các doanh nghiệp. Dự án Khu du lịch nghỉ dưỡng suối nước nóng Xuân Đám của Công ty cổ phần quốc tế Hùng Việt là một ví dụ. Đây là một dự án được lãnh đạo thành phố, huyện Cát Hải cũng như người dân và du khách ủng hộ rất cao vì phù hợp với tiêu chí và định hướng phát triển du lịch bền vững của huyện Cát Hải. Nhưng theo phản ánh của lãnh đạo doanh nghiệp này, dự án được phê duyệt nhưng chưa thể triển khai do hiện nay, trong phần đất của dự án có đường điện 110 KV chạy qua, mặt khác một hồ chứa nước ngọt đang án ngữ cũng là khó khăn khi bắt tay vào thực hiện. Doanh nghiệp đề nghị di chuyển hai công trình này và chủ động làm việc, có phương án thống nhất với công ty điện lực Hải Phòng và huyện Cát Hải trong di dời đường điện 110 KV và hồ chứa nước. Tuy nhiên, sau nhiều tháng làm việc với các sở, ngành thành phố và đơn vị liên quan, hai việc trên vẫn chưa thể triển khai. Mấu chốt vấn đề là hai bên chưa thể thống nhất đưa ra phương án kinh phí cho việc bồi thường, hỗ trợ di chuyển hai công trình. Trong khi doanh nghiệp cho rằng, họ cần được thành phố và các ngành hỗ trợ thì phía các ngành, đơn vị liên quan giữ quan điểm doanh nghiệp phải tự chịu kinh phí vì dự án du lịch này được phê duyệt sau các công trình phải di dời trên.

Một dự án khác cũng đang tắc nghẽn trong triển khai mặc dù những ưu việt và đóng góp cho du lịch Cát Bà đã được khẳng định trong quá trình thử nghiệm. Như việc công ty TNHH Quốc Hưng đưa xe điện vào hoạt động ở khu du lịch Cát Bà. Đây là loại hình xe không được tham gia giao thông theo quy định đăng kiểm, nhưng nếu có một cơ chế đặc thù thì vẫn có thể chấp nhận hoạt động ở khu vực trung tâm du lịch Cát Bà. Vấn đề còn lại nằm ở đề xuất giải pháp của các ngành chức năng và thành phố để loại hình giao thông này có thể hoạt động, tạo văn minh, tiện lợi cho du khách, hạn chế lộn xộn, chèo kéo khách của đội xe ôm.

Giao thông cũng đang là vấn đề nóng trong quá trình phát triển dịch vụ du lịch ở Cát Bà. Do vậy, các doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực này có hiệu quả cũng cần được khuyến khích và tạo điều kiện. Trong đó, việc các ngành chức năng tích cực giúp đỡ công ty TNHH vận tải du lịch Cát Bà giải quyết khó khăn, vướng mắc để sớm triển khai dự án xây dựng bến tàu du lịch tại Đình Vũ là cần thiết, nhất là khi dự án này bị gián đoạn trong nhiều năm qua.

Nghiêm ngặt trong xét duyệt, thẩm định dự án

Hiện, trên địa bàn huyện Cát Hải có 4 dự án đang trình thành phố cấp giấy chứng nhận đầu tư, trong đó cả 4 đều xin cấp giấy chứng nhận từ cách đây ít nhất là 1 tháng nhưng chưa được phê duyệt. Mặt khác, có 5 dự án khác đang làm thủ tục để chuẩn bị xây dựng dự án trình các ngành thành phố tham gia thẩm định, phê duyệt dự án và 4 dự án đang xin chủ trương đầu tư. Tất cả các dự án đều thuộc lĩnh vực đầu tư phát triển du lịch, trong đó có nhiều dự án khu du lịch sinh thái. Đây là tín hiệu đáng mừng và khẳng định một điều rõ ràng, mảnh đất du lịch Cát Bà đang rất hấp dẫn các nhà đầu tư. Tuy nhiên, trước thực trạng đa số các dự án đang đầu tư hoặc trong quá trình thẩm định đều có những vướng mắc, hạn chế nhất định và chậm tiến độ so với dự kiến, trong cuộc làm việc với các ngành và huyện Cát Hải cuối tháng 3, Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Văn Thành chỉ đạo: Tạo điều kiện thuận lợi tối đa cho các nhà đầu tư, nhưng cần triển khai các biện pháp nghiêm ngặt, chặt chẽ trong xét duyệt, thẩm định các dự án đầu tư, trên cơ sở tuân thủ tiêu chí, quy định của pháp luật, trong đó ưu tiên các dự án phát triển du lịch sinh thái, bảo đảm xanh, sạch, thân thiện với môi trường.

Huyện Cát Hải đặt mục tiêu vì du lịch Cát Bà 100 năm nên việc tạo những biện pháp và cách thức vừa bảo vệ, vừa phát triển du lịch Cát Bà theo hướng bền vững là yêu cầu cần thiết. Các nhà đầu tư đang nhận thấy những cơ hội và tiềm năng du lịch rộng mở ở huyện đảo và đặt nhiều kỳ vọng khi quyết định hình thành những dự án ở đây. Do vậy, thể hiện trách nhiệm với Cát Bà và với chính lợi ích của các nhà đầu tư có năng lực, mong muốn góp phần phát triển du lịch Cát Bà bền vững, các ngành thành phố và huyện Cát Hải tạo điều kiện thuận lợi tối đa kết hợp với kiên quyết loại bỏ ngay từ công đoạn xét duyệt các dự án đầu tư không có tính khả thi, dự án có nguy cơ tác động xấu đến môi trường, cảnh quan và giá trị bảo tồn của Cát Bà./.

                                                                                                                                                                   Văn Lượng