Tiến độ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất còn chậm do nhiều vướng mắc
Ngày 6-11- ngày làm việc thứ 13, kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa 12, các đại biểu Quốc hội tiếp tục thảo luận về tình hình hình cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Theo báo cáo của Chính phủ, sau khi có Luật Đất đai năm 1993, việc cấp GCN được các địa phương coi trọng và triển khai mạnh, song do còn nhiều khó khăn về các điều kiện thực hiện (chủ yếu là thiếu kinh phí, lực lượng chuyên môn thiếu và yếu về năng lực) và còn nhiều vướng mắc trong các quy định về cấp GCN nên tiến độ cấp GCN còn chậm.
Đến nay có 13 tỉnh cấp GCN đạt trên 90% diện tích cần cấp đối với các loại đất chính (đất sản xuất nông nghiệp, đất ở nông thôn và đất ở đô thị), 14 tỉnh đạt từ 80% đến 90%, 10 tỉnh đạt từ 70% đến 80%; 27 tỉnh còn lại đạt dưới 70%. Kết quả cấp GCN của cả nước đến ngày 30 tháng 9 năm 2007 như sau:
Đối với đất sản xuất nông nghiệp: đã cấp 13.686.351 giấy với diện tích 7.485.643 ha, đạt 82,1% so với diện tích cần cấp; trong đó cấp cho hộ gia đình và cá nhân là 13.681.327 giấy với diện tích 6.963.330 ha; cấp cho tổ chức 5.024 giấy với diện tích 522.313 ha.
Đối với đất lâm nghiệp: đã cấp 1.111.302 giấy với diện tích 8.116.154 ha, đạt 62,1% diện tích cần cấp giấy. Việc cấp GCN cho đất lâm nghiệp trong thời gian dài gặp nhiều khó khăn do không có bản đồ địa chính. Chính phủ đã quyết định đầu tư để lập bản đồ địa chính mới cho toàn bộ đất lâm nghiệp nên đã đẩy nhanh đáng kể tiến độ cấp GCN cho đất lâm nghiệp. Tuy nhiên, đến nay tiến độ cấp GCN đất lâm nghiệp tại một số địa phương vẫn bị chậm vì đang chờ quy hoạch lại 3 loại rừng và quy hoạch lại đất do các lâm trường quốc doanh đang sử dụng cùng với việc sắp xếp, đổi mới các lâm trường;
Đối với đất nuôi trồng thủy sản: đã cấp 642.545 giấy với diện tích 478.225 ha, đạt 68,3% diện tích cần cấp giấy; còn 10 tỉnh chưa triển khai cấp GCN đối với đất nuôi trồng thủy sản;
Đối với đất ở tại đô thị: đã cấp 2.837.616 giấy với diện tích 64.357 ha, đạt 62,2% diện tích cần cấp giấy. Từ ngày 01 tháng 7 năm 2006, thực hiện cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và quyền sử dụng đất ở cho người có nhu cầu theo quy định của Luật Nhà ở;
Đối với đất ở tại nông thôn: đã cấp 11.705.664 giấy với diện tích 383.165 ha, đạt 76,5% diện tích cần cấp giấy. Từ ngày 01 tháng 7 năm 2006, người sử dụng đất ở tại khu vực nông thôn cũng thực hiện việc cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và quyền sử dụng đất ở cho người có nhu cầu theo quy định của Luật Nhà ở;
Đối với đất chuyên dùng: đã cấp 71.897 giấy với diện tích 208.828 ha, đạt 37,4% diện tích cần cấp giấy. Việc cấp GCN cho đất chuyên dùng nhìn chung không có vướng mắc nhưng đạt tỷ lệ thấp do các tỉnh chưa tập trung chỉ đạo thực hiện.
Thảo luận tại hội trường, đại biểu Đặng Huyền Thái đoàn Hà Nội nêu những khó khăn trong cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Hiện nay có trên 60 ngàn người không đến nhận giấy chứng nhận quyền sử dụng đất vì lý do thuế trước bạ mới quá cao, có nhiều mâu thuẫn giữa thực hiện việc cấp giấy chứng nhận và các Nghị định 60,61; vấn đề quản lý đất ở những vùng giáp ranh như bãi sông, ven đô.
Đại biểu Nguyễn Danh đoàn Gia Lai cho rằng thực trạng ở nước ta đang tồn tại 4 loại giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nên thủ tục phiền hà, phức tạp rất mất thời gian, gây bức xúc cho người dân, làm gia tăng tình trạng khiếu kiện kéo dài, ở Gia lai có hơn 6000 người người không đến nhận giấy chứng nhận. Đại biểu đề nghị Chính phủ chỉ đạo bố trí công tác quản lý, đăng ký đất đai một cách đơn giản hợp lý, giảm lệ phí để bớt gánh nặng cho người dân, nhất là đồng bào dân tộc, đời sống còn nhiều khó khăn.
Đại biểu Nguyễn Văn Hợp đoàn Hải Dương làm rõ một số nguyên nhân trong quản lý, sử dụng đất đai như: cán bộ địa chính mỏng, chưa phát huy được năng lực so với yêu cầu, nhưng việc gì cũng muốn làm ngay, việc gì cũng muốn làm tốt dẫn đến phân tán không tập trung được vào vấn đề nào. Vì vậy rất cần phải chuyên môn hoá cán bộ, chứ không phải một cán bộ kiêm rất nhiều việc quá sức của mình; một số giấy chứng nhận chưa tới tay người dân vì đi lại nộp tiền cũng phải 3 – 5 lần nên nhiều người ngại, hơn nữa thuế đất cao cũng là một nguyên nhân.
Đại biểu Phan Văn Vĩnh đoàn Nam Định có ý kiến, để có khu tái định cư phải có rất nhiều thủ tục khó khăn, nên không thể di dời các hộ dân ra khỏi các chung cư cũ để xây mới đảm bảo an toàn tính mạng cho người dân ở các khu chung cư này, dẫn đến tình trạng các dự án đã có nhiều năm nhưng không thể triển khai được. Công tác đền bù giải phóng mặt bằng cũng gặp rất nhiều khó khăn do các qui định chưa hợp lý dẫn đến không công bằng gây bức xúc trong dân...