"Tia sáng" mới từ nhiên liệu mặt trời

Thị trường xe sạch chưa lớn mạnh nhưng nó đang phát triển với tốc độ rất nhanh nhờ nhận thức về môi trường và những giải pháp tân tiến của con người.

Kermit the Frog có lần đã tuyên bố rằng “Xanh hóa thị trường là việc không dễ dàng gì.” Thế nhưng ngày nay, cuộc cách mạng “xanh” đang dần đem lại lợi nhuận cũng như nhận thức về môi trường cho cả người sản xuất và người sử dụng. Sự phát triển nhanh chóng của thị trường xe năng lượng mặt trời mới khởi sự cách đây vài năm là một ví dụ điển hình.

Với chủ đề “Đầu tư vào Năng lượng mặt trời ngay bây giờ” (Investing in Solar Now) đăng ngày 9/5 vừa qua, tập đoàn tài chính RBC (RBC Financial Group) đã cung cấp những cái nhìn tổng quan về tình hình năng lượng mặt trời và tiềm năng của ngành này đối với các nhà đầu tư. Theo đó, nhu cầu quang điện lấy từ năng lượng mặt trời sẽ lên tới 40% vào năm 2011, trở thành thị trường hấp dẫn nguồn vốn liên doanh và các cá nhân trong công ty cổ phần.

“Ngành năng lượng mặt trời chưa phát triển, vì thế chi phí cho việc nghiên cứu, phát triển là rất lớn. Năm 2006, khoảng 1,7 tỉ USD từ nguồn vốn liên doanh và cá nhân đã được chi tiêu cho ngành này - hầu hết là vốn cổ phần các nhà máy của Trung Quốc và các công ty công nghệ ở Mỹ và Đức. Thêm vào đó, 4,5 tỉ USD đã đầu tư cho các công ty công nghiên cứu về năng lượng mặt trời, phần lớn khoản tiền là để mở rộng khả năng sản xuất toàn cầu.” – Jenny Chase, một chuyên viên phân tích cấp cao của hãng nghiên cứu đầu tư về năng lượng New Engergy Finance có trụ sở tại London, cho biết.

Sự bùng nổ gần đây của năng lượng mặt trời một phần là do nhận thức của chính phủ và công chúng trên toàn thế giới về tầm qua trọng của việc phát triển các công nghệ mà trước đây được đưa ra nhằm đối phó với cuộc khủng hoảng dầu những năm 1970. Vào năm 1999, luật của Đức được biết đến với cái tên “100.000 mái nhà” (theo sau là luật bổ sung năm 2000) đã được ban hành, hố trợ vay với lãi suất thấp cho 100.000 gia đình và chủ các doanh nghiệp để lợp mái bằng các tấm hấp thu năng lượng mặt trời. Nó giúp cho người chủ tiết kiệm được nửa Euro trên mỗi kilowatt điện thu về.

Các tấm Silicon vẫn được ưa chuộng

Tại Mỹ, luật về năng lượng năm 2005 hiện cung cấp 30% tín dụng thuế trên tất cả các hệ thống năng lượng mặt trời lắp đặt tại hộ gia đình hoặc các doanh nghiệp. Chính sách này sẽ hết hạn vào cuối năm nay,mặc dù luật bổ sung sẽ gia thêm hạn tín dụng tới năm 2016.

95% toàn bộ thị trường năng lượng mặt trời hiện nay đều là quang điện – chuyển hóa trực tiếp từ ánh nắng mặt trời thành điện. Các tấm panel làm bằng silicon, một chất liệu bị cảnh báo về tính an toàn cho môi trường; tuy nhiên, các chuyên gia vẫn chưa chứng minh được tác dụng tiêu cực của chất liệu này đối với môi trường. Năm 2004, nhu cầu cao về các tấm panel điện quang dẫn tới tình trạng khan hiếm silicon, khiến giá vật liệu này tăng mạnh. “Ngay cả hiện thời, nhiều tiền của vẫn đang đổ vào việc sản xuất thêm silicon để đáp ứng cầu” – Chase nói thêm.

Năng lượng mặt trời vẫn chỉ chiếm một phần rất nhỏ trong ngành sản xuất năng lượng – 0.03% điện trên thế giới. Nhưng nó vẫn tiếp tục phát triển và không hề ngăn cản các kỹ sư và nhà thiết kế sử dụng những gì sẵn có để sản xuất những sản phẩm thương mại đa dạng.

Một trong những tập đoàn về năng lượng này là SolarLab ở London, sáng lập năm 2006 bởi Christophe Behling, một thiết kế gia người Thụy Sĩ. Tập đoàn này đã sản xuất nhiều sản phẩm sang trọng tới những chiếc xe chạy bằng năng lượng mặt trời. Behling đã thiết kế con tàu vĩ đại nhất trên thế giới mang tên Hamburg Solarshuttle tại Hamburg, Đức, chạy bằng năng lượng mặt trời. Nó hạ thủy vào năm 2000 và có thể chở 120 hành khách. Tới nay, ông đã thiết kế hơn 40 chiếc tàu khác với kích cỡ từ nhỏ tới lớn, dành cho mục đích cá nhân và thương mại.

Hamburg Solarshuttle

Cuộc hành trình chậm rãi trên mặt nước

So với một chiếc thuyền cùng cỡ chạy bằng dầu diesel thì thuyền chạy bằng năng lượng mặt trời sẽ tiết kiệm được 15% đến 20% chi phí nhiên liệu, như thế thời gian để hoàn lại chi phí phụ trội so với thuyền chạy bằng diesel chỉ khoảng 3 năm.

Con tàu lớn nhất chạy bằng năng lượng mặt trời mới đây của SolarLab là Serpentine Solar Shuttle tại Anh. Nó đã thực hiện cuộc hành trình đầu tiên của mình vào tháng Bảy năm ngoái từ hồ Serpentine ở London. Hai động cơ trong con tàu hoàn toàn vận hành bằng năng lượng mặt trời. Tốc độ của nó chỉ khoảng 8km/h và chở được 42 hành khách. Nếu bộ pin sạch đầy, con tàu có thể chạy được quãng đường hơn 128 km vào thời tiết u ám, không có ánh nắng trực tiếp, còn trong bóng đêm là 32 km.

Serpentine Solar Shuttle

Cả Serpentine và Hamburg Solar đều quang điện được nhiều hơn nhu cầu cần thiết và có thể truyền năng lượng dư thừa tới hệ thống điện quốc gia tương ứng tại Anh và Đức. Ở Hamburg, Hamburg Solar chỉ vận hành 3 tháng/năm, vì thế khi ở vũng tàu, nó sẽ truyền điện tới công ty điện Hamburg. Theo Behling, nó cung cấp đủ điện dùng cho hệ thống đèn thành phố. Tại Đức, các công ty điện lực phải mua lại năng lượng điện quang với giá khoảng 50 cent/kW.

Dự án tiếp theo: Xe golf năng lượng mặt trời

Dự án mới nhất của SolarLab là xây dựng một chiếc tàu lớn hơn, động cơ hybrid sử dụng cả năng lượng mặt trời và nhiên liệu bio-diesel nhằm đáp ứng nhu cầu thực tiễn về tốc độ và sức mạnh để vượt qua những dòng nước lớn.

Con tàu này dự kiến để vận hành trên dòng sông Thames với tốc độ 18 hải lý với khả năng chở 200 hành khách. Mục tiêu của Behling là có thể hạ thủy nó đúng vào thế vận hội Olympic hè 2010.

Hamburg Solarshuttle

SolarLab còn đang nghiên cứu chiếc xe golf chạy bằng năng lượng mặt trời để sản xuất hàng loạt. Hiện nay, những phương tiện của SolarLab đều làm thủ công, khiến giá thành khá cao - chiếc Serpentine SolarShuttle có giá 470.000 USD. Ý tưởng hướng tới những thị trường nhỏ nhưng có thể sản xuất hàng loạt có lẽ sẽ cách mạng hóa tập đoàn SolarLab này.

Tuy nhiên, đối với Behling, khó khăn lớn nhất là thay đổi nhận thức của khách hàng về khả năng, tiềm năng, và xu hướng. Bởi lẽ, nhiều người cho là năng lượng mặt trời không đáng tin cậy hoặc không bền vững. Bằng việc sáng tạo những phương tiện năng lượng mặt trời đáng tin cậy, có thể sử dụng được và có tính thẩm mỹ, SolarLab đặt mục tiêu sẽ tạo ra những thay đổi thông qua sức truyền cảm và thuyết phục từ các sản phẩm của mình.

• Thu Hồng