Thúc đẩy giải quyết rủi ro tâm lý – xã hội tại nơi làm việc

Sự kiện do dự án Vision Zero Fund của ILO phối hợp cùng dự án ILO - Hàn Quốc về việc làm cho thanh niên tổ chức, để hưởng ứng Tháng hành động về An toàn, vệ sinh lao động (ATVSLĐ) quốc gia chủ đề “Đổi mới quản lý và nâng cao hiệu quả công tác an toàn, vệ sinh lao động trong kỷ nguyên số" và Tháng Công nhân với chủ đề “Công nhân Việt Nam: Đổi mới sáng tạo, nâng cao năng suất lao động” vừa được Bộ Nội vụ và Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam phát động trên toàn quốc ngày 24/4/2026,

Phát biểu khai mạc sự kiện, bà Sinwon Park - Giám đốc Văn phòng ILO tại Việt Nam nhấn mạnh rằng các rủi ro tâm lý - xã hội đang ngày càng ảnh hưởng sâu sắc đến trải nghiệm của người lao động nhưng thường chưa được quan tâm đúng mức.

Trên phạm vi toàn cầu, ILO ước tính các rủi ro tâm lý - xã hội tại nơi làm việc góp phần gây ra hơn 840.000 ca tử vong liên quan đến công việc mỗi năm. Thời giờ làm việc kéo dài, căng thẳng thường xuyên, đối mặt với bạo lực và quấy rối tại nơi làm việc, cũng như ranh giới ngày càng mờ nhạt giữa công việc và đời sống cá nhân là những nguy cơ đang tác động trực tiếp đến trải nghiệm làm việc hằng ngày của người lao động, trong đó có nhiều lao động trẻ.

“Các rủi ro tâm lý - xã hội có nguyên nhân từ cách công việc được thiết kế và quản lý, đồng nghĩa với việc không phải là điều không thể tránh khỏi và chúng ta hoàn toàn có thể phòng ngừa. Một môi trường làm việc an toàn và lành mạnh phải bao gồm cả sức khỏe tinh thần và sự an tâm của người lao động, điều này đặc biệt quan trọng đối với lao động trẻ đang thích ứng với thị trường lao động biến đổi nhanh chóng", theo bà Sinwon Park.

Cũng tại sự kiện, đại diện các bên đến từ Cục Việc làm, Bộ Nội vụ; Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam và Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam VCCI đã chia sẻ góc nhìn quốc gia về những thách thức hiện nay, các thực hành tốt và những ưu tiên hành động trong thời gian tới.

Theo bà Trần Thị Hồng Liên - Phó giám đốc Văn phòng giới sử dụng lao động thuộc Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), thời hạn công việc (deadline) là điều người lao động nào cũng phải đối mặt khi đi làm. Do đó để giữ chân và bảo vệ người lao động rủi ro tâm lý - xã hội thì người sử dụng lao động cần tạo ra môi trường làm việc đảm bảo sức khỏe thể chất, tinh thần cho người lao động.

“AI có thể hỗ trợ rất nhiều công việc, nhưng AI không có trái tim. Vì thế, môi trường làm việc an toàn không chỉ là an toàn thể chất mà còn phải là an toàn về tâm lý và sức khỏe tinh thần. Vì thế, giải quyết các vấn đề tâm lý tại nơi làm việc cần có sự phối hợp từ cả người sử dụng lao động và người lao động. Doanh nghiệp cần tạo ra môi trường cởi mở để người lao động có thể chia sẻ áp lực, căng thẳng thay vì âm thầm chịu đựng", bà Trần Thị Hồng Liên chia sẻ.

Ông Ngô Xuân Liễu - Giám đốc Trung tâm Quốc gia về Dịch vụ việc làm, Cục Việc làm, Bộ Nội vụ cho biết Việt Nam đang tiếp tục hoàn thiện chính sách pháp luật về an toàn, vệ sinh lao động để phù hợp với những thay đổi của thị trường lao động hiện nay, bao gồm cả các vấn đề liên quan đến sức khỏe tinh thần.

“Có những ngành nghề đòi hỏi sự chịu đựng không chỉ về thể chất mà còn cả về tinh thần. Vì thế, việc lựa chọn môi trường phù hợp và chuẩn bị tâm lý cho người lao động là rất quan trọng”, ông Liễu cho biết.

Tại sự kiện, ILO cũng dành không gian để các bạn trẻ chia sẻ góc nhìn về môi trường làm việc thông qua cuộc thi ảnh “Mosaics of Work - Những mảnh ghép của việc làm”. Các tác phẩm phản ánh những áp lực và điều kiện lao động khó thể hiện đầy đủ qua số liệu thống kê nhằm nâng cao nhận thức xã hội về sức khỏe tinh thần trong công việc. Cuộc thi ảnh là sáng kiến của Dự án Vision Zero Fund tại Việt Nam của ILO và Mạng lưới Thanh niên vì Việc làm Thỏa đáng và Việc làm xanh.

ILO cũng kêu gọi Chính phủ, người sử dụng lao động và người lao động tiếp tục thúc đẩy việc thực hiện hiệu quả các tiêu chuẩn lao động quốc tế nhằm xây dựng môi trường làm việc an toàn, lành mạnh và tôn trọng lẫn nhau.

Đặc biệt, việc áp dụng hiệu quả Công ước số 155 và Công ước số 187 của ILO đều đã được Việt Nam phê chuẩn có thể góp phần tăng cường công tác phòng ngừa và quản lý các nguy cơ tâm lý - xã hội, đồng thời củng cố quyền được làm việc trong môi trường an toàn và lành mạnh, bao gồm cả sức khỏe tinh thần.