Thủ lĩnh Đoàn trong thời kỳ mới

Đã có thời những lời hiệu triệu của thủ lĩnh Đoàn, những câu chuyện cảm động về thanh niên quên mình cho đất nước là động lực thôi thúc bao người ra mặt trận, chiến đấu vì Tổ quốc. Nhưng trong thời bình một bộ phận cán bộ Đoàn không tìm được “tiếng nói chung” với thanh niên. Làm gì để thủ lĩnh Đoàn, phong trào Đoàn có được sức hút một thời ?

Gần đây những cộng đồng ảo như “Trái tim Việt Nam online”, “Diễn đàn điện ảnh”, “Câu lạc bộ Rock Hà Nội”…thu hút hàng nghìn thành viên tham gia. Những câu lạc bộ Tiếng Anh, những tổ chức nghề nghiệp, nhóm bạn trẻ rủ nhau du lịch bụi để khám phá đất nước, các nhóm tình nguyện giúp đỡ người khuyết tật, trẻ em nghèo như Big Heart, Kiến Thợ, Niềm tin, Tháng năm…cũng là địa chỉ thu hút thanh niên tham gia cống hiến sức trẻ…Thế mới thấy, ở bất kỳ thời điểm nào, giới trẻ luôn có nhu cầu được chơi, được làm việc theo nhóm riêng của mình. Nhưng trong những hoạt động đó, nếu không được định hướng con đường đi đúng, ranh giới giữa cái thiện-cái ác rất mong manh.

Vài năm trước đây, một bộ phận thanh niên thành thị chọn đua xe làm cách giải trí, bất chấp nguy hiểm và pháp luật. Còn bây giờ, nhiều thanh niên tụ tập chơi thuốc lắc, đi vũ trường, “bay” thâu đêm. Không ít người giật mình: Thanh niên thời bình là như thế sao? Một hai thập kỷ trước đây, anh bí thư chi đoàn, chị cán bộ tổ chức được coi là người dẫn lối cho các hoạt động của thanh niên, thì nay hàng loạt các kiểu chơi nhóm đang rất thịnh hành cùng với những trào lưu thiếu lành mạnh vừa kể trên, giới trẻ cần thủ lĩnh như thế nào? Mặt khác, các cán bộ Đoàn đang phải chịu sự cạnh tranh khốc liệt bởi các thủ lĩnh kiểu mới như admin diễn đàn, chủ tịch CLB nghề nghiệp, các trưởng nhóm du lịch.. Vì vậy, thủ lĩnh Đoàn thời kỳ mới cần rất nhiều tố chất, ngoài trình độ chuyên môn. Sau đây là ý kiến của nhiều bạn trẻ về một thủ lĩnh Đoàn.

Rất nhiều đoàn viên cho rằng: “Mới là cán bộ Đoàn, chưa phải thủ lĩnh Đoàn” Nguyễn Thanh Lan, sinh viên năm thứ 3 khoa Kinh tế biển, Trường đại học Hàng Hải nhận xét: “Có hai vấn đề về cán bộ Đoàn đang nổi cộm hiện nay là: Người làm công tác thanh niên chưa thể hiện đầy đủ chức năng, nhiệm vụ và nhiều người chỉ làm một vế là cán bộ Đoàn đơn thuần, còn vai trò thủ lĩnh thì chưa rõ. Những hoạt động ngoài Đoàn đang thực sự hấp dẫn thanh niên không phải là sự cạnh tranh với phong trào Đoàn mà đây là cơ hội để những hoạt động Đoàn điều chỉnh lại cho phù hợp với tình hình mới. Từ thực tế hoạt động ngoài Đoàn hiện nay, có thể rút ra hai bài học kinh nghiệm: thủ lĩnh Đoàn phải gần với thanh niên, đi cùng thanh niên, không phải đứng trên thanh niên. Thanh niên thời nào cũng rất tích cực, nếu thanh niên thờ ơ thì đó là lỗi của cán bộ Đoàn cần phải xem lại mình để thích nghi với cái mới.

Kinh nghiệm hoạt động của các tổ chức chính trị xã hội đã chỉ ra rằng khả năng thu hút, tập hợp của những người đứng đầu là nhân tố quyết định thành công. Đó là yếu tố thủ lĩnh, một yếu tố ít được quan tâm và chưa được phát huy. Điều này thể hiện ở chỗ, có những cán bộ chưa hơn được đoàn viên, thanh niên một cái đầu về năng lực trí tuệ, chưa có khả năng tập hợp anh em bằng nhân cách, lối sống, nhiệt huyết. Tiếp đó là khả năng thích nghi với mọi biến đổi nhanh chóng của tình hình chính trị, kinh tế, xã hội của một bộ phận cán bộ Đoàn chưa cao, nói cách khác là tính năng động của cán bộ Đoàn còn hạn chế. Trong khi đó việc tổ chức các phong trào Đoàn, nhất là ở cơ sở cần có tính năng động để triển khai những phong trào này một cách mềm dẻo, linh hoạt. Bên cạnh đó phải kể đến một bộ phận không nhỏ thanh niên có thái độ thờ ơ, chỉ biết chê bai trong khi bản thân mình là “thành phần chậm tiến” hoặc chạy theo chủ nghĩa cá nhân. Vì vậy một trong những vấn đề trọng tâm khi đào tạo đội ngũ cán bộ Đoàn cũng như trong quá trình rèn luyện, tự bồi dưỡng để nâng tầm của cán bộ Đoàn chính là khả năng tự thích nghi với mọi đối tượng thanh niên khác nhau vì suy cho cùng họ cũng là đối tượng của Đoàn. Để tác động được đến đối tượng đó, thủ lĩnh Đoàn ít nhất phải tương đồng với họ về trình độ, năng lực để đồng hành cùng họ. Nhưng cán bộ Đoàn phải hơn họ ở chỗ hướng những nhu cầu đó vào mục tiêu chung của tổ chức. Tuy nhiên lâu nay, trong việc lựa chọn cán bộ Đoàn, những điều kiện đó ít được quan tâm, dẫn đến tình trạng một bộ phận cán bộ Đoàn “cô đơn” giữa thanh niên, đứng ngoài suy nghĩ và mong muốn, nguyện vọng của thanh niên.

Bí thư Đoàn thanh niên xã Tiên Hưng (Tiên Lãng) Phạm Văn Chính cho rằng : “Cán bộ Đoàn hiện nay còn thiếu một số kỹ năng: hùng biện trước đám đông, thuyết phục và dẫn dắt, tổ chức hoạt động chung…vì thế chưa tạo được uy tín và nhận được sự ủng hộ của thanh niên. Muốn có một thủ lĩnh Đoàn thanh niên theo đúng nghĩa thì cần có phương pháp đào tạo sát với thực tiễn, nhu cầu, nguyện vọng của thanh niên và yêu cầu đòi hỏi của xã hội đối với tổ chức Đoàn”.

Thanh Thuỷ