Thịt đông lạnh ách tắc tại cảng- Tăng áp lực cho người chăn nuôi

Ám ảnh…thịt nhập khẩu

Theo thông tin từ Trung tâm thú y vùng 2 và Chi cục Thú y Hải Phòng, hiện nay, tại các cảng Đình Vũ, Chùa Vẽ, Đoạn Xá, Nam Hải…có hàng nghìn  công- ten- nơ hàng đông lạnh gồm các loại nội tạng trâu bò, dạ dày lợn, thịt bò, chân, đùi gà, thịt lợn...do doanh nghiệp Việt Nam đứng tên nhập khẩu,  bị ách tắc hơn 1 tháng nay. Thông tin này khiến nhiều người chăn nuôi trên địa bàn thành phố thấp thỏm lo lắng. Anh Nguyễn Văn Hòa, chủ trang trại chăn nuôi lợn ở xã Mỹ Đức (An Lão) bày tỏ: “Từ tháng 5- 2008 đến nay, các chủ trang trại chăn nuôi lợn ở Hải Phòng lúc nào cũng như ngồi trên lửa vì giá thịt lợn tăng, giảm thất thường. Giữa năm ngoái, lợn đến kỳ xuất chuồng không thể bán được do nhiều doanh nghiệp trên địa bàn thành phố ồ ạt nhập khẩu thịt gia súc, gia cầm giá rẻ.Vì vậy, thông tin hàng nghìn công-ten-nơ thịt đông lạnh ách tắc tại các cảng ở Hải Phòng càng khiến chúng tôi lo lắng. Chưa biết chừng số thịt nhập khẩu này lại ồ ạt được tiêu thụ nội địa với giá thấp. Khi ấy, thịt lợn chăn nuôi tại các trang trại không thể cạnh tranh nổi với hàng nhập khẩu bán phá giá. Điều các chủ trang trại băn khoăn là trong khi nhiều nước trên thế giới tạm dừng nhập khẩu thịt đông lạnh vì lo dịch cúm A (H1N1), tại sao các doanh nghiệp Hải Phòng Việt Nam lại nhập khẩu quá nhiều loại hàng này như vậy?”

Ông Phạm Văn Công, Phó chi cục trưởng Chi cục Thú y cho biết: “Đầu tháng 3-2009, Bộ Tài chính tiếp tục có quyết định tăng thuế suất nhập khẩu thịt từ 17% lên 33%. Sau 2 lần thực hiện chính sách nâng thuế nhập khẩu, số lượng thịt ngoại nhập giảm so với trước đây. Tuy nhiên, thực tế, lượng thịt ngoại nhập vẫn về Hải Phòng. Từ đầu năm đến nay, chi cục kiểm dịch nhập khẩu gần 175 tấn thịt gia cầm về Hải Phòng để tiêu thụ nội địa. Trên thực tế còn nhiều hơn. Như vậy mức thuế hiện hành chưa đủ sức ngăn cản loại hàng này tràn vào Việt Nam. Không ít doanh nghiệp vẫn tiếp tục nhập khẩu thịt đông lạnh về để chế biến vì giá rẻ hơn thịt gia súc, gia cầm chăn nuôi trong nước. Phần lớn loại hàng nhập khẩu là nội tạng, phụ phẩm, phế phẩm, những thứ mà ở nước ngoài bán như cho, cũng được các doanh nghiệp tận thu, nhập làm thực phẩm. Qua kiểm tra, năm 2008, chi cục phát hiện có  lợn sữa nhập khẩu bị thối rữa được các lò quay mua về chế biến. Tình trạng này đang khiến nhiều trang trại chăn nuôi điêu đứng, mối lo về vệ sinh an toàn thực phẩm, an toàn dịch bệnh càng gia tăng, nhất là thời điểm dịch cúm A(H1N1) đang hành hoành tại nhiều nước trên thế giới như hiện nay”.

Sợ ô nhiễm môi trường, sản phẩm kém chất lượng tràn lan

Theo Phó Giám đốc Trung tâm Thú y vùng 2 Đàm Thành Lũy, số công- ten- nơ hàng đông lạnh đang ách tắc tại các cảng có xuất xứ từ nhiều nước như Bra-xin, Ô-xtrây-li-a, Mỹ, Ấn Độ...và doanh nghiệp Việt Nam chỉ làm nhiệm vụ tạm nhập tái xuất. Tuy nhiên, do tình hình dịch bệnh trên thế giới đang phát triển, việc kiểm dịch được siết chặt hơn nên việc tái xuất đang bị bế tắc. Qua kiểm tra, Trung tâm Thú y vùng 2 thấy các chủ hàng đều có giấy tờ kiểm dịch đầy đủ từ các nước, việc bảo quản đông lạnh vẫn bảo đảm quy định. Hiện, một lượng công- ten- nơ đã được tái xuất cho phía Trung Quốc, nhưng lượng tồn đọng khá lớn nên vẫn xuất hiện những mối nguy. Đó là, nguy cơ gây ô nhiễm môi trường khi lượng thực phẩm không kiểm soát được chất lượng sẽ tồn đọng ngay tại các cảng, trong  trường hợp chủ hàng (phía nước ngoài) “bỏ của chạy lấy người”. Hiện, các lô hàng hầu hết nằm tại cảng từ hơn 1 tháng nay, chưa kể chúng đã từng lênh đênh trên biển cả tháng trước khi đến Việt Nam. Nguy cơ thứ 2, theo ông Lũy, không loại trừ khả năng một lượng không nhỏ hàng nhập khẩu kém chất lượng, sắp hết hạn sử dụng, sẽ được các chủ hàng “tuồn” ra ngoài, bí mật tiêu thụ nội địa để bù lỗ. Tại Hải Phòng, hiện chưa phát hiện tình trạng này nhưng tại một số tỉnh, thành phố phía Nam đã có tình trạng thịt đông lạnh nước ngoài sắp hết hạn, bán giảm giá, được doanh nghiệp Việt Nam ham rẻ nhập về, rã đông, đóng lại bao bì với thời hạn khác. Hơn nữa, đã có việc theo quy định quản lý thịt nhập khẩu, các doanh nghiệp phải có giấy chứng nhận kiểm dịch mới được bán ra thị trường, đồng thời thịt nhập khẩu không được xé lẻ phân phối, nhưng có khi giấy chứng nhận còn chưa đến tay doanh nghiệp, thực phẩm đã được bán đến tay người tiêu dùng.

Để tránh những nguy cơ này, cùng với việc nhanh chóng tái xuất các công- ten- nơ hàng thực phẩm đông lạnh nhập khẩu, giải phóng các cảng, Hải Phòng cần tăng cường hơn nữa công tác kiểm dịch, kiểm soát mặt hàng thịt đông lạnh nhập khẩu; giảm đến mức thấp nhất việc nhập khẩu thịt đông lạnh về Hải Phòng, bảo vệ ngành chăn nuôi.

Hoàng Yên