Thiếu máu “mùa khô”

Khi phần lớn học sinh - sinh viên nghỉ hè, cũng là lúc lượng máu trong “ngân hàng máu” tại một số bệnh viện không còn được “phong phú” như trước. Đó là lý do vì sao những ngày này, Ban vận động Hiến máu nhân đạo (HMNĐ) thuộc Hội Chữ thập đỏ thành phố Đà Nẵng luôn làm việc hết công suất.

Không để xảy ra tình trạng thiếu máu

Trong đợt HMNĐ gần đây do Hội LHPN thành phố phối hợp với Khoa Huyết học - Truyền máu (Bệnh viện Đà Nẵng) và Hội Chữ thập đỏ thành phố tổ chức, chúng tôi tiếp xúc với chị Nguyễn Thị Th., sinh năm 1952, ở phường Hòa Cường Bắc. Nhìn người phụ nữ tuổi không còn trẻ đang ngồi chờ đến lượt mình, chúng tôi lân la trò chuyện. Trong câu chuyện, chị Th. cho biết: “HMNĐ là một nghĩa cử cao đẹp cần được đề cao trong cộng đồng. Trong tư tưởng của nhiều người, HMNĐ là việc của đoàn viên thanh niên, người qua tuổi Đoàn như chúng tôi ít khi chú ý đến. Nhưng tôi cũng mong mọi người thay đổi quan niệm này, vì người khỏe mạnh có thể hiến máu ở tuổi 60”.

Theo thống kê của Ban vận động HMNĐ, 6 tháng đầu năm 2009 thành phố Đà Nẵng thu được 10.248 đơn vị máu (đvm) ở độ tuổi từ 18 đến 30, chiếm tỷ lệ 95,74%; 455 đvm ở độ tuổi từ 31 đến 60, chiếm tỷ lệ 4,26%. Kết quả này đã gióng lên một hồi chuông cảnh báo rằng, rất nhiều người qua tuổi 30 tỏ ra thờ ơ với việc HMNĐ. Và, sự chênh lệch khá rõ này cũng làm tăng thêm ý nghĩa của những cán bộ, công chức, viên chức đã nhiệt tình tham gia các đợt HMNĐ khi mùa hè đến.

Các đơn vị đã làm tốt công tác tuyên truyền vận động HMNĐ 6 tháng đầu năm 2009 như: Trường CĐ Giao thông vận tải 2 (820 đvm); Trường CĐ Công nghệ (798 đvm); Trường Đại học Bách khoa (594 đvm); Trường CĐ Kỹ thuật Y tế 2 (446 đvm); Liên đoàn Lao động thành phố (340 đvm); Sư đoàn 375 (362 đvm). Nhiều đơn vị đầu tiên tổ chức tốt công tác hiến máu như Công an Đà Nẵng (242 đvm); Trường CĐ nghề Hoàng Diệu (192 đvm); Trường TC Công nghiệp tàu thủy 3 (164 đvm).

Theo lời một cán bộ đang công tác tại Ban vận động HMNĐ, nhiều cơ quan, đoàn thể khi được vận động, tuyên truyền đã gửi bản đăng ký danh sách lên khá nhiều nhưng đến phút cuối, số lượng đến hiến máu không được bao nhiêu. Có khi một đợt vận động chỉ thu được 90 đvm, trong khi dự kiến đến 400 đvm? Chính sự ít ỏi này khiến trong 2 tháng 7 và 8 hằng năm, mỗi tuần đều có ít nhất một đợt HMNĐ được tổ chức để bổ sung lượng máu kịp thời cho Ngân hàng máu thuộc Bệnh viện Đà Nẵng.

Bác sĩ Nguyễn Hữu Thắng, Trưởng Khoa Huyết học - Truyền máu, Bệnh viện Đà Nẵng cho biết, những đợt HMNĐ được tổ chức ở các trường đại học, cao đẳng, kết quả thu được rất cao từ 400-450 đvm. Riêng mùa hè, lượng máu thu được mỗi đợt thường chỉ từ 150-250 đvm. Sự chênh lệch này làm cho bác sĩ, bệnh nhân luôn phải căng óc để tìm hướng giải quyết, đặc biệt là không để bệnh nhân phải rơi vào tình trạng thiếu máu khi cơ thể cần phải kịp thời truyền máu.

Không phải ngẫu nhiên mà vào “mùa khô” hằng năm, những người trực tiếp làm công tác cấp cứu bệnh nhân luôn lo lắng tình trạng thiếu máu khi nhu cầu máu cần truyền cho bệnh nhân bình quân mỗi tuần là 400 đvm. Những năm gần đây, khoa Huyết học - Truyền máu Bệnh viện Đà Nẵng đã duy trì một cách làm sáng tạo, bảo đảm lượng máu luôn có trong ngân hàng máu của bệnh viện là 100 đvm, nhằm đáp ứng kịp thời nếu xảy ra trường hợp cần cấp cứu gấp.
 
Mỗi khi bệnh nhân cần máu, bệnh viện luôn vận động người nhà hiến máu cứu người. Dù được xem là hiến tặng cho người thân, nhưng người hiến máu vẫn được cấp Giấy chứng nhận HMNĐ và số tiền 80.000 đồng/đvm theo quy định của Bộ Tài chính. Đây là mô hình cần được nhân rộng trong cộng đồng nhằm hạn chế cũng như khắc phục tình trạng thiếu máu trong “mùa khô”.

Tôn vinh người hiến máu

Các đợt HMNĐ đều mang đầy đủ ý nghĩa của nghĩa cử “cùng nghĩ về những người bệnh cần máu để chia sẻ với họ”.

6 tháng đầu năm 2009, kết quả HMNĐ ở Đà Nẵng đạt 66,86% kế hoạch năm, tăng 3.558 đvm so với cùng kỳ năm 2008, đáp ứng nhu cầu điều trị kịp thời cho các bệnh nhân trên địa bàn; trong đó, có 4 đvm cấp cứu đột xuất 2 trường hợp bệnh nhân có nhóm máu hiếm Rh^-.

Để có 1 đvm sạch, máu sau khi được hiến tặng cần phải qua rất nhiều khâu xét nghiệm như: Lấy máu, phân loại nhóm máu; xét nghiệm và sàng lọc các loại bệnh như viêm gan B, HIV, giang mai, sốt rét…; tách các chế phẩm máu như tiểu cầu, hồng cầu, huyết tương, hồng cầu khối. Các công đoạn xét nghiệm này nhằm bảo đảm một điều duy nhất, là mỗi đvm được truyền cho bệnh nhân đều bảo đảm tiêu chuẩn. Cuối cùng là bảo quản máu ở nhiệt độ nhất định. Càng làm tốt công tác xét nghiệm từ khâu đầu tiên thì lượng máu sạch thu được càng cao so với máu hiến tặng.

Để có 1 đvm thật sự có ý nghĩa đối với cả người cho và người nhận, thì một công tác không thể bỏ qua là tôn vinh người hiến máu. Theo ông Đoàn Văn Hòa, Hội Chữ thập đỏ Đà Nẵng, hằng năm, Hội luôn tổ chức Chiến dịch truyền thông hưởng ứng Ngày toàn dân hiến máu tình nguyện 7-4, ngày Quốc tế tôn vinh người hiến máu 14-6… Đây là dịp các cá nhân, tập thể có tấm lòng gặp gỡ, trò chuyện và chia sẻ về công việc, cuộc sống. Mặt khác, việc tôn vinh người HMNĐ cần được quan tâm hơn nữa ở cấp cơ sở, trong nội bộ các cơ quan, đoàn thể và doanh nghiệp tham gia hiến máu. Có như vậy, tấm lòng người nhận và người cho mới thật sự gần nhau, và người hiến máu sẽ nhìn thấy rõ hơn những gì mình đã làm được cho xã hội.

Mặt khác, việc HMNĐ cũng mang lại một số lợi ích thiết thực như giúp người hiến nhanh chóng phát hiện và chữa trị một số căn bệnh về máu, được đội ngũ bác sĩ thông báo, tư vấn riêng cho những người nhiễm viêm gan siêu vi B, C để có hướng điều trị kịp thời.

* Thành phần tham gia hiến máu 6 tháng đầu năm 2009

Tiểu Yến