Thị trường lao động Hải Phòng- Thiếu chính sách điều tiết

Nghịch lý thừa và thiếu

Vào thời điểm này, dạo qua các khu công nghiệp, khá nhiều doanh nghiệp treo biển tuyển lao động. Công ty Cổ phần dịch vụ và xuất nhập khẩu Hạ Long treo băng-giôn trước cổng với những dòng chữ to, đậm: Cần tuyển nữ công nhân tuổi 18-30, mức lương 1,3-1,8 triệu đồng/tháng. Một số doanh nghiệp ở huyện An Lão, Tiên Lãng, Kiến Thụy, quận Dương Kinh, Đồ Sơn cũng treo biển tuyển gấp lao động  có tay nghề may, hàn…Nhiều doanh nghiệp “mời gọi” lao động bằng những tiêu chí: đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm y tế đầy đủ, lương, thưởng hấp dẫn, mỗi năm được du lịch, nghỉ mát một, hai lần, hỗ trợ tiền ăn trưa, xe đưa đón công nhân ở xa, bố trí nhà ở…Công ty Cổ phần taxi Hải Đăng cần tuyển 300 lái xe, 25 nhân viên điều hành; Trung Thành ta-xi cần tuyển 150 lao động, ưu đãi ký quỹ thấp, được đóng BHXH, BHTN, BHYT. Người lao động được bổ túc tay lái, nghiệp vụ ta-xi, chứng chỉ hành nghề...Công ty dịch vụ bảo vệ Hưng Long tuyển nhân viên với những chế độ hấp dẫn về lương, thưởng tăng theo niên hạn, cấp bậc, được bố trí nhà ở với những lao động ở xa. Nhưng không ít doanh nghiệp vẫn rơi vào tình trạng thiếu lao động trầm trọng, nhất là lao động có tay nghề, kỹ thuật. Trong khi đó, lao động không có việc làm chiếm tỷ lệ cao. Tính từ cuối năm 2008 đến nay, số lao động mất việc làm ở mức xấp xỉ 20 nghìn người.

Thị trường tự phát

Hiện, trên địa bàn thành phố chưa có sàn giao dịch việc làm, nên thị trường lao động phát triển tự phát, thiếu sự điều tiết của cơ quan quản lý, cát cứ về thông tin và thiếu nhất quán trong các chính sách tổng thể để phát triển là những nguyên nhân dẫn đến nghịch lý thừa, thiếu lao động.

Thực trạng khan hiếm lao động đang diễn ra tại một số khu công nghiệp, doanh nghiệp bắt nguồn từ sự mất cân đối về cung-cầu lao động theo cơ cấu, địa bàn. Nhiều doanh nghiệp cần lao động có tay nghề như may mặc, xây dựng, hàn, gò nhưng không tuyển được vì phần đông số người “đâm đơn” và lao động phổ thông. Không phải doanh nghiệp nào cũng có điều kiện, thời gian đào tạo nghề hoặc liên kết đào tạo nghề cho người lao động trong khi nhiệm vụ sản xuất cần lao động làm được việc ngay. Mặt khác, hệ thống cung cấp dịch vụ việc làm không tốt, thiếu sự kiểm tra, điều tiết của cơ quan chức năng, chủ quản. Những trung tâm giới thiệu việc làm phần lớn có trụ sở hoạt động ở nội thành, vì thế lao động nông thôn khi có nhu cầu khó tiếp cận thông tin việc làm. Vậy là để tìm kiếm cơ hội việc làm, lao động nông thôn “bung ra” nội thành khiến doanh nghiệp địa phương khi cần lại không tuyển được lao động…Mặc dù thị trường lao động thành phố được đánh giá là cung lớn hơn cầu nhưng do tình trạng “nước chảy chỗ trũng” nên không ít doanh nghiệp thiếu lao động.

Để giải quyết thực trạng khan hiếm lao động theo vùng, bên cạnh chính sách điều tiết cung-cầu lao động hợp lý hơn, thành phố, Sở Lao động- Thương binh- Xã hội nhanh chóng xây dựng sàn giao dịch việc làm, tạo điều kiện để người lao động tiếp cận thông tin chính xác và nhanh nhất, đồng thời giúp doanh nghiệp ổn định sản xuất, kinh doanh nhờ nguồn lao động đáp ứng yêu cầu. Giải pháp mang tầm chiến lược hơn là Nhà nước thay đổi chính sách di dân nhằm tạo sự dịch chuyển về lao động, góp phần cân đối cung-cầu lao động giữa các vùng, miền. Được biết, đề án an sinh xã hội tới năm 2015 đang được Chính phủ xây dựng sẽ có phần hỗ trợ di dân, là chính sách rất quan trọng trong điều tiết thị trường lao động.

Thanh Thủy