Thêm điểm ’liệt’ về trách nhiệm ở Khu đô thị ’3 không’

Có những khu đô thị đã hoàn tất mà chủ đầu tư vẫn “giữ” hạ tầng làm của riêng. Có những khu đô thị người dân đã ở tới vài năm mà không có điện, nước, trường học… Một trong những nguyên nhân là quy định pháp luật chưa chặt chẽ khiến cho không ai đứng ra “thúc ép” chủ đầu tư thực hiện nghiêm túc nghĩa vụ.

Không phải “lỗi chủ quan” của chủ đầu tư (!)

Theo quy định của pháp luật về nhà ở, khi xây dựng các khu đô thị, chủ đầu tư phải giành ra tối thiểu 30% quỹ đất để xây dựng hạ tầng kỹ thuật công cộng như điện, đường, trường, trạm. Luật cũng quy định, khi khu đô thị hoàn tất các hạng mục công trình và đi vào sử dụng, chủ đầu tư phải bàn giao lại các hạng mục hạ tầng công cộng trên cho chính quyền địa phương.

Tuy nhiên, trên thực tế, nhiều chủ đầu tư không chuyển giao các hạng mục công trình công cộng lại cho địa phương mà vẫn quản lý, sử dụng thu lợi nhuận. Đã phát sinh nhiều tranh chấp xung quanh chuyện dùng chung dùng riêng hạ tầng. Khu đô thị hiện đại nhưng người dân không có chỗ để xe, không có khu sinh hoạt cộng đồng. Trẻ em sống trong các căn hộ cao cấp phải đi học nhờ trường làng. Trường mẫu giáo dù giá cao vẫn luôn quá tải… Nhiều chủ đầu tư vẫn chỉ làm hạ tầng “qua loa”, hình thức…

Nói về việc chủ đầu tư không chịu bàn giao kịp thời các hạng mục công trình công cộng lại cho chính quyền địa phương, ông Nguyễn Trần Nam – Thứ trưởng Bộ Xây dựng – cho rằng, theo ông được biết, lý do của việc chưa chuyển giao các hạng mục như trường học, đường trong các khu đô thị… “thường không phải lỗi chủ quan của các chủ đầu tư”.

Theo ông Nam, lý do chính của vấn đề này là quy định chủ đầu tư phải bàn giao cho chính quyền địa phương thì có nhưng hướng dẫn cụ thể thì chưa. Hiện nay, vẫn chưa có quy định nào nói chủ đầu tư phải bàn giao các hạng mục hạ tầng kỹ thuật công cộng lại cho ai, đơn vị nào? “Quy định chung là bàn giao cho địa phương thì chẳng nhẽ lại bàn giao cho Chủ tịch UBND tỉnh. Nhìn chung quy trình và đối tượng bàn giao cần được cụ thể hóa như: ai chịu trách nhiệm, đơn vị nào tiếp nhận, thủ tục ra sao? Tôi cho rằng, đã đến lúc, chúng ta cũng phải đưa ra những quy định cụ thể về vấn đề trên” – ông Nam nhận định.

Có là “cú huých”?

Nghị định 71/2010/NĐ-CP và Thông tư 16/2010/TT-BXD được ban hành nhằm tạo thông thoáng hơn cho thị trường bất động sản, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các doanh nghiệp kinh doanh bất động sản hoạt động.

Đơn cử, Điều 8 - Thông tư 16 quy định, chủ đầu tư được phép phân chia cho các đối tượng huy động vốn tới 20% số lượng nhà ở thương mại mà không phải thông qua sàn giao dịch. Hay như hướng dẫn của hai văn bản trên cũng cho thấy, chủ đầu tư được quyền ra quyết định đầu tư thay vì chính quyền địa phương ra quyết định đầu tư... “Các quy định hướng dẫn liên quan đến mọi lĩnh vực kinh doanh bất động sản cũng cụ thể và rõ ràng hơn trước. Điều này chắc chắn sẽ hạn chế được nhiều rủi ro cho các nhà đầu tư. Những giao dịch bất động sản không hợp pháp sẽ được loại bỏ khiến thị trường trở nên minh bạch hơn, thuận lợi hơn” – ông Nam bình luận.

Tuy nhiên, từ phía nhà chuyên môn, ông Nam cho rằng, không kỳ vọng việc ban hành hai văn bản pháp luật quan trọng về thị trường bất động sản nói trên sẽ ngay lập tức tạo thành “cú huých” cho thị trường, bởi, theo ông Nam, “việc lên xuống của thị trường bất động sản đôi khi còn phù thuộc vào nhiều thị trường khác như chứng khoán, ngoại tệ, vàng…”

Bách Nguyễn