Thấu tình đạt lý nhờ hòa giải cơ sở

(PLO) - Luật Hòa giải ở cơ sở chính thức có hiệu lực thi hành từ 1/1/2014.  Từ Pháp lệnh về tổ chức và hoạt động hòa giải ở cơ sở đến Luật Hòa giải ở cơ sở là một bước tiến quan trọng cho hoạt động hòa giải ở cơ sở trong việc giải quyết tranh chấp trong cộng đồng dân cư, nâng cao nhận thức trách nhiệm của các cấp, các ngành và toàn xã hội đối với công tác này.
Tổ hòa giải xã Ân Hữu, Hoài Ân, Bình Định Tổ hòa giải xã Ân Hữu, Hoài Ân, Bình Định

Suýt mất mạng vì con gà đi lạc 

Đến bây giờ, ông Thông, Hòa giải viên thôn Cát Già, xã Tây Giang, huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình vẫn nhớ như in câu chuyện con gà đi lạc của nhà anh Thịnh. Chẳng là mấy hôm nữa thì đến ngày giỗ bố, anh Thịnh ra chợ làng mua được một con gà trống tía rất ưng ý. Để đề phòng gà xổng chuồng đi mất, anh chặt lông đuôi, lông cánh rồi cẩn thận nhốt gà vào cái bu để ở góc vườn. Ấy thế mà chẳng hiểu sao ngay chiều hôm đó, anh đã thấy con gà ung dung đi lại trong góc sân nhà anh Mạnh. 

Tuy hai nhà là hàng xóm, cũng chưa từng xảy ra điều tiếng gì nhưng xưa nay anh Thịnh ít qua lại nhà anh Mạnh. Biết tính anh Mạnh ham cờ bạc, lại hay qua lại với những người có tiếng là “cộm cán” trong vùng nên dù có tiếc con gà, anh Thịnh cũng chỉ quát tháo vài câu trong nhà cho đỡ bực.

Nhưng chị Nhung vợ anh Thịnh thì không chịu được. Chị ra ngay đầu ngõ kể với mấy bà hàng xóm chuyện “làng này có kẻ nhẫn tâm ăn của cả người chết”. Rồi câu chuyện “ăn của cả người chết” lan nhanh như điện, đến tối thì cả làng đều biết nhà Mạnh “bất nhân, bất nghĩa”. 

Chưa ai hiểu đầu đuôi câu chuyện ra sao thì tối hôm đó cả làng đã được một phen khiếp vía khi anh Mạnh cởi trần, mình đầy xăm trổ, tay lăm lăm con dao bầu quyết sang nhà anh Thịnh “xin tý tiết”. 

Nhận được tin báo, ông Thông và các hòa giải viên của thôn lập tức có mặt để hỏi rõ sự tình. Thấy ông Thông đến, anh Mạnh có phần dịu lại vì ông Thông vốn là người có uy tín trong làng. Ông đề nghị hai nhà cùng ngồi lại để hỏi rõ ngọn ngành. Thì ra, do anh Thịnh không chặn kỹ nên con gà trống tía đã lách được ra khỏi bu, chạy sang sân nhà anh Mạnh kiếm mồi. 

Anh Mạnh tức vì bị vu là ăn trộm gà, “ăn của cả người chết” nên định sang cho anh Thịnh một trận. Còn chị Nhung vì tiếc con gà nên trong lúc “loan tin” với các bà hàng xóm đã nhỡ miệng nói nhiều câu xúc phạm tới nhà anh Mạnh. 

Hiểu ra câu chuyện, ông Thông nhẹ nhàng phân tích cái hơn, cái thiệt, cái lý, cái tình cho chị Nhung, anh Mạnh. Lúc này, chị Nhung mới tiếc giá như mình đừng vội vàng “nhỏ to, buôn chuyện” mà sang ngay nhà anh Mạnh hỏi kỹ ngọn ngành thì mọi chuyện đã không nên nỗi. Nghe chị Nhung xin lỗi, anh Mạnh vui vẻ gọi ngay con trai mang gà sang trả lại anh Thịnh và còn hứa đến ngày giỗ bố anh Thịnh nhất định sẽ sang ăn cỗ. 

Chuyện “bé xé ra to” như con gà đi lạc của nhà anh Thịnh chỉ là một trong vô vàn câu chuyện mà hàng ngày các hòa giải viên ở cơ sở phải miệt mài hóa giải. 

Giảm nhiều áp lực cho Tòa án 

Theo thống kê của Bộ Tư pháp, những tranh chấp liên quan đến đất đai, xây dựng đứng đầu bảng các loại mâu thuẫn trong cộng đồng dân cư. Tiếp đến là các tranh chấp khác về hôn nhân gia đình, bạo lực gia đình, rồi mới đến tranh chấp nhỏ giữa hàng xóm, đánh nhau, xô xát, trộm cắp vặt…. 

Hoạt động hòa giải cơ sở là hoạt động tự nguyện của các bên, tự nguyện tham gia hòa giải, tự nguyện thỏa thuận và tự nguyện thi hành các thỏa thuận đó. Tuy hòa giải cơ sở là một công việc tương đối đơn giản, không phức tạp nhưng đây là những công việc góp phần giải quyết kịp thời, tại chỗ những vi phạm pháp luật, tranh chấp không lớn trong nội bộ quần chúng nhân dân, là tiền đề cho việc ngăn ngừa phát sinh các tội phạm hình sự, tranh chấp phức tạp về dân sự và các vi phạm pháp luật khác, hạn chế các đơn thư khiến kiện của người dân,  giảm áp lực xét xử cho cơ quan Tòa án một khi kết quả hòa giải thành. Báo cáo Dự án 

“Khảo sát xã hội về hoạt động hòa giải cơ sở” giai đoạn 1999 – 2008 cho thấy, số vụ hòa giải thành công ở cấp cơ sở chiếm 80,3%, tương đương với hơn 310.000 vụ việc. Bởi vậy, nếu công tác hòa giải càng phát huy tác dụng thì số vụ việc chuyển lên Tòa án càng giảm. 

Ở một nước mà quan niệm “một trăm cái lý không bằng một tý cái tình” được coi trọng như ở nước ta thì hoạt động hòa giải ở cơ sở sẽ luôn là sợi dây vô hình, bền chặt, góp phần kết nối và giữ gìn các giá trị truyền thống của dân tộc. 

Lan Phương
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Nữ chuyên viên nhiều lần được Bộ Tư pháp, Bộ Xây dựng khen thưởng

Chuyên viên Phạm Thị Huyên.
(PLVN) - Trong công văn chọn nhân vật điển hình để tham gia chương trình “Gương sáng Pháp luật”, Bộ Xây dựng giới thiệu một nhân vật rất đặc biệt, khi đó không phải là một người giữ chức vụ cao. Chỉ là một chuyên viên, một luật gia, nhưng chị Phạm Thị Huyên (SN 1988, chuyên viên Vụ Pháp chế, Bộ Xây dựng) từng nhiều lần nhận được bằng khen của Bộ trưởng Bộ Xây dựng, Bộ trưởng Bộ Tư pháp…

Quảng Nam: Đẩy nhanh tiến độ thi hành án

Quảng Nam: Đẩy nhanh tiến độ thi hành án
(PLVN) -Trong bối cảnh cả nước vừa đảm bảo công tác phòng, chống dịch Covid-19, vừa xây dựng các biện pháp tổ chức thi hành án phù hợp để đảm bảo phát triển kinh tế, an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, công tác THADS của tỉnh Quảng Nam đã có nhiều khởi sắc.

Trung tá Vũ Hoàng Đạt, Cục C06, Bộ Công an: “Siêu vận động viên” trong chiến dịch cấp căn cước công dân

Trung tá Vũ Hoàng Đạt.
(PLVN) - Trong khoảng 1 năm công tác tại Trung tâm Dữ liệu quốc gia về dân cư từ tháng 8/2020 đến nay, Trung tá Vũ Hoàng Đạt và đơn vị đã phối hợp đề xuất các cấp có thẩm quyền trình Quốc hội thông qua Luật Cư trú sửa đổi 2020, tham mưu các cấp lãnh đạo xây dựng, ban hành 2 Nghị định và 8 Thông tư hướng dẫn thi hành Luật Cư trú và Luật Căn cước công dân.

Luật sư, Tiến sĩ Lưu Tiến Dũng: Người được vinh danh “Luật sư tranh tụng xuất sắc nhất châu Á” 2020

Ông Dũng được Tạp chí ALB bình chọn là 1 trong 15 LS tranh tụng xuất sắc nhất châu Á năm 2020.
(PLVN) - “Khi người dân, doanh nghiệp gặp những vướng mắc pháp lý phải tìm đến luật sư, nghĩa là họ đang chưa tìm ra lối thoát, hoặc đang mông lung giữa ngã sáu, ngã bảy mà không biết lựa chọn lối nào... Luật sư chính là người giúp họ có lựa chọn đúng đắn nhất, khai mở cho họ một con đường tốt nhất, phù hợp hoặc ít rủi ro nhất”, Luật sư Lưu Tiến Dũng (thành viên Cty Luật TNHH YKVN) chia sẻ.

Thượng tôn pháp luật phải trở thành chuẩn mực ứng xử phổ biến trong xã hội

Thứ trưởng Bộ Tư pháp Phan Chí Hiếu phát biểu tham luận tại hội nghị.

(PLVN) - Phát biểu tham luận tại Hội nghị toàn quốc các cơ quan nội chính triển khai Nghị quyết Đại hội lần thứ XIII của Đảng, diễn ra sáng nay (15/9), Thứ trưởng Bộ Tư pháp Phan Chí Hiếu cho biết, công tác xây dựng và thi hành pháp luật có vai trò quan trọng trong việc thể chế hóa và tổ chức thực hiện các chủ trương, đường lối của Đảng.