Thảo luận tại kỳ họp thứ 9, Quốc hội khoá 11: Mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội
Sáng 19-5-2006, thay mặt Ủy ban thường vụ Quốc hội, Chủ nhiệm Ủy ban về các vấn đề xã hội của Quốc hội Nguyễn Thị Hoài Thu báo cáo giải trình tiếp thu, chỉnh lý dự án Luật bảo hiểm xã hội (BHXH), trong đó đưa ra 3 luồng ý kiến khác nhau về loại hình tham gia BHXH.
Hầu hết ý kiến của đại biểu Quốc hội đều cho rằng, BHXH là một chính sách lớn của Đảng, Nhà nước ta, mang tính an sinh xã hội, liên quan đến nhiều người, nhiều đối tượng trong xã hội, do vậy dự thảo Luật này cần được thảo luận và cân nhắc kỹ cho phù hợp với thực tế của đất nước ta, đáp ứng nguyện vọng của mọi người lao động.
Đại biểu Neáng Kim Cheng (An Giang) bày tỏ sự băn khoăn về loại hình BHXH thất nghiệp, vì tính khả thi chưa cao và chưa đủ điều kiện đối với tình hình thực tế nước ta hiện nay và đây là loại hình rất khó quản lý. Do vậy đại biểu Neáng Kim Cheng đề nghị chưa nên đưa loại hình BHXH thất nghiệp vào phạm vi điều chỉnh của Luật này.
Trái lại, các đại biểu: Sơn Thị Ánh Hồng (Trà Vinh), Nguyễn Kim Cúc (Long An), Nguyễn Văn Ngàng (Hải Phòng)... nhất trí với dự án Luật BHXH là Luật điều chỉnh cả 3 loại hình: Bắt buộc, thất nghiệp và tự nguyện. Các đại biểu này cho rằng: Việc quy định tất cả các loại hình và chế độ BHXH là một bước cụ thể hóa quy định của Hiến pháp và nghị quyết của Đảng về phát triển các loại hình BHXH để từng bước mở rộng các đối tượng tham gia BHXH, góp phần đáp ứng mục tiêu an sinh xã hội. Bảo hiểm thất nghiệp và bảo hiểm tự nguyện tuy là loại hình mới, nhưng đã được quy định tại Bộ luật lao động (Điều 140, Điều 141). Mặt khác, việc xây dựng và thực hiện BHXH thất nghiệp, tự nguyện sẽ là cơ sở pháp lý cho đông đảo người lao động tham gia BHXH. Hơn nữa, có chế độ bảo hiểm thất nghiệp sẽ chủ động được trong việc hỗ trợ người lao động khi mất việc làm và là cơ sở từng bước đáp ứng yêu cầu hội nhập kinh tế quốc tế khi nước ta gia nhập WTO. Với những ý kiến phân tích trên, các đại biểu này tán thành với dự án Luật theo hướng quan hệ BHXH bắt buộc đã được định hình nhiều năm nay cần phát huy tác dụng tốt trong thực tế và có những quy định cụ thể hơn để thực hiện có sự liên thông giữa bảo hiểm bắt buộc với bảo hiểm tự nguyện. Bảo hiểm thất nghiệp và BHXH tự nguyện là vấn đề mới sẽ có nhiều khó khăn trong quá trình thực hiện, vì vậy nên chỉ quy định mang tính nguyên tắc, làm cơ sở để Chính phủ quy định chi tiết phù hợp với từng giai đoạn phát triển kinh tế-xã hội của nước ta; từng bước đáp ứng nhu cầu an sinh xã hội trước mắt cũng như lâu dài.