Thận trọng khi sinh viên đánh giá giảng viên

Năm học 2009-2010, Bộ GD-ĐT coi hoạt động sinh viên  đánh giá giảng viên là một trong những hoạt động đổi mới quản lý giáo dục ĐH, sẽ triển khai ở tất cả các trường vào học kỳ II năm học này. Tuy ủng hộ phương pháp này, nhưng chúng tôi vẫn còn một số băn khoăn.

1. Không nên dùng khái niệm “đánh giá”, vì có người còn cho rằng trò đánh giá thầy thế nào được, nhất là các thầy giáo già, các giáo sư, tiến sĩ đã có tiếng, có tên tuổi trong nước và trên thế giới. Tôi cho rằng dùng từ “đánh giá” là một yêu cầu quá cao đối với sinh viên, vì muốn đánh giá một sự vật hiện tượng gì đó thì cần phải có tiêu chí, nội dung, phương pháp đánh giá. Hiện nay tiêu chí đánh giá, xếp loại giờ dạy ở các cấp học còn mỗi nơi một khác. Vì vậy, chỉ nên đề ra yêu cầu sinh viên tham gia góp ý kiến giảng dạy môn học.

Việc tổ chức cho sinh viên góp ý kiến về giảng dạy môn học thì đối tượng góp ý không chỉ là thầy mà còn có cả chương trình và các điều kiện về cơ sở vật chất phục vụ việc giảng dạy và học tập như phòng thí nghiệm, thư viện… Hiện nay có những môn học thầy giảng nhưng không có giáo trình và tài liệu, hay thư viện không có sách tham khảo. Sinh viên có thể đề nghị nhà trường, khoa những vấn đề cần thiết mà mình cảm thấy chưa thỏa mãn để học tập tốt bộ môn.

2. Giải pháp sinh viên tham gia đánh giá giảng dạy của giảng viên nếu không thận trọng dễ bị lợi dụng, có khi lợi bất cập hại. Thực tế cho thấy rằng, việc tổ chức cho người học đánh giá giảng dạy của giáo viên là vấn đề không đơn giản, dễ va chạm tới tình cảm giữa người với người nên phải hết sức thận trọng, không nên để xảy ra tình huống như phòng giáo dục thành phố Phan Rang (Ninh Thuận), cấp thẻ công chức cho giáo viên đeo trước ngực, một số thẻ có ghi “giáo viên chưa chuẩn” như báo chí đã nêu.
 
Nó không chỉ có mối quan hệ qua lại giữa thầy và trò mà còn liên quan đến giữa trò và trò, giữa thầy và thầy, giữa thầy và lãnh đạo nhà trường… Trong quan hệ giữa thầy với thầy, nếu đoàn kết thân thiện với nhau thì không có vấn đề gì nhưng nếu có va chạm về chuyên môn hay trong cuộc sống thì lại dựa vào đánh giá của trò để làm căn cứ phê bình, đả kích đồng nghiệp…

Về quan hệ giữa lãnh đạo và giảng viên, nếu giảng viên được góp ý kiến là giảng dạy chưa tốt như đi muộn về sớm, đánh giá học sinh không công bằng, thậm chí bán điểm nhưng nếu được lãnh đạo yêu mến, bênh vực thì cũng không sao. Trái lại có giảng viên được học sinh đánh giá tốt nhưng không được lòng lãnh đạo thì cũng không được nêu gương phát huy. Vì việc trò đánh giá thầy không trực tiếp mà lại thông qua tổ chức hay cá nhân lãnh đạo nên những thông tin “nửa kín nửa hở” có khi bị xuyên tạc nên phải rất thận trọng.

3. Để mở rộng dân chủ trong học đường, các cấp quản lý giáo dục nên tạo điều kiện cho các thầy được tiếp xúc với học trò của mình để thầy biết được trò học tập như thế nào. Trò có thể trực tiếp đề nghị với thầy những yêu cầu cần thiết như giảng lại, nói thêm về một nội dung nào đó của bài giảng hoặc việc cho điểm chưa chính xác, trò còn bị thiệt thòi…

Thiết nghĩ, các cơ quan quản lý giáo dục cần có cơ chế chính sách tạo điều kiện cho thầy trò được tiếp xúc gần gũi ngoài giờ lên lớp như cùng tham gia các câu lạc bộ, cùng thảo luận các chuyên đề, tổ chức cho sinh viên nghiên cứu khoa học để thầy trò hiểu biết nhau hơn. Thầy yêu mến trò, trò kính trọng thầy là nền tảng tinh thần giúp nhau cùng học tốt dạy tốt.