Tạo hành lang pháp lý thuận lợi cho thị trường mỹ phẩm
Bộ Y tế đang soạn thảo dự thảo Nghị định quy định về quản lý mỹ phẩm thay thế Nghị định 93/2016/NĐ-CP. Có một chi tiết thú vị, là quá trình xây dựng Nghị định đã kéo dài từ năm 2024 và vì đây là vấn đề có nhiều ý kiến, nên tới nay mới bước vào giai đoạn cuối trước khi trình Chính phủ.
Dự thảo quy định nguyên tắc sản phẩm mỹ phẩm (SPMP) phải bảo đảm an toàn cho sức khỏe con người khi sử dụng trong điều kiện bình thường; thành phần công thức phải tuân thủ các phụ lục của Hiệp định mỹ phẩm ASEAN; sản phẩm phải đáp ứng tiêu chuẩn công bố áp dụng và các quy định về giới hạn kim loại nặng, giới hạn vi sinh vật, giới hạn tạp chất theo quy định.
Dự thảo nêu rõ trách nhiệm của cơ sở công bố trong việc thiết lập, lưu giữ, cập nhật Hồ sơ thông tin sản phẩm (PIF), chịu trách nhiệm về tính trung thực, liêm chính của dữ liệu khoa học chứng minh chất lượng, an toàn, công dụng sản phẩm; đồng thời bổ sung trách nhiệm theo dõi, báo cáo tác dụng không mong muốn của SPMP sau khi lưu hành.
Về sản xuất mỹ phẩm tại Việt Nam, dự thảo thống nhất 1 điều kiện cấp Giấy chứng nhận (GCN) đủ điều kiện sản xuất mỹ phẩm và Giấy chứng nhận Thực hành tốt sản xuất mỹ phẩm (CGMP) để nâng cao chất lượng SPMP sản xuất trong nước, hội nhập quốc tế; DN có thể đề nghị cấp cả 2 cùng một lúc, cắt giảm thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh rườm rà.
Dự thảo quy định GCN có giá trị pháp lý vô thời hạn nhưng cơ sở phải duy trì đáp ứng nguyên tắc, tiêu chuẩn CGMP trong suốt quá trình hoạt động, chịu sự kiểm tra định kỳ hoặc đột xuất theo nguyên tắc quản lý nguy cơ. Việc kiểm tra duy trì đáp ứng CGMP được thực hiện định kỳ 3 - 5 năm 1 lần hoặc đột xuất, làm căn cứ cập nhật trạng thái pháp lý của cơ sở trên Hệ thống cơ sở dữ liệu mỹ phẩm quốc gia.
Tại cuộc làm việc giữa lãnh đạo Chính phủ với các Bộ, ngành về vấn đề này hôm qua (11/9), Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh, pháp luật phải tạo hành lang thuận lợi cho quản lý và phát triển thị trường, không thể theo tư duy “không quản được thì cấm”. Phân cấp, phân quyền phải gắn với hệ thống dữ liệu và cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính; đồng thời phải tạo môi trường thông thoáng, cạnh tranh bình đẳng nhưng vẫn bảo đảm quản lý được thị trường.
Phó Thủ tướng lưu ý không đưa vào Nghị định những yêu cầu vượt quá khả năng thực hiện, những nội dung đủ điều kiện thì quy định và triển khai ngay; những vấn đề chưa đủ điều kiện cần tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện, điều chỉnh phù hợp trong quá trình thực hiện. Việc chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm cũng cần được tính toán, thực hiện có lộ trình, bảo đảm kiểm soát đầu vào nhưng lấy hậu kiểm làm trọng tâm. Về phân loại rủi ro mỹ phẩm, cần quy định các tiêu chí phân loại rủi ro thay vì đưa ra các danh mục phân loại quá chi tiết; vừa thuận lợi cho DN, vừa giúp quá trình thông quan không phát sinh thêm thủ tục phức tạp.
Theo một số liệu, quy mô thị trường mỹ phẩm Việt Nam hiện đạt khoảng 2,4 - 3 tỷ USD/năm và tiếp tục tăng trưởng ổn định mỗi năm. Mỹ phẩm là thị trường rộng, nhu cầu sử dụng lớn và chính đáng, đang tiếp tục phát triển, nhưng cũng tồn tại hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng. Vì vậy, các định hướng nêu trên của lãnh đạo Chính phủ là rất hợp lý, vừa lấy an toàn, sức khỏe người dân làm trên hết, vừa tuân thủ các điều ước quốc tế, phù hợp thực tiễn Việt Nam.