Tăng trưởng cao phải đảm bảo chất lượng và bền vững

Đa số các đại biểu nhất trí với báo cáo của Chính phủ (CP) về kết quả thực hiện Kế hoạch phát triển KT-XH năm 2007: Tốc độ tăng trưởng kinh tế (GDP) tiếp tục duy trì ở mức cao, dự kiến 8,5%. Công tác chỉ đạo, điều hành của CP có nhiều đổi mới, quyết liệt hơn, tập trung giải quyết nhiều vấn đề bức xúc về KT-XH, phân cấp mạnh hơn cho các bộ ngành, địa phương. Công tác thực hiện Luật phòng chống tham nhũng và Luật thực hành tiết kiệm, chống lãng phí dã được tập trung triển khai, bước đầu có kết quả…Tuy nhiên, các đại biểu cũng cho rằng, tình hình KT-XH năm 2007 còn bộc lộ những bất cập cần được phân tích, đánh giá làm rõ nguyên nhân để đưa ra các giải pháp khắc phục trong năm 2008.

Đề cập mục tiêu, nhiệm vụ Kế hoạch phát triển KT-XH năm 2008, nhiều đại biểu đề nghị đặt chỉ tiêu GDP năm 2008 là 9%. Tuy nhiên, đại biểu Vũ Hoàng Hà (Bình Định) phân tích: GDP tăng cao nhưng phát triển kinh tế chưa đạt chất lượng cao, chưa mang tính bền vững. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) quá cao; chất lượng sản phẩm, hàng hoá còn thấp, chưa đủ sức canh tranh đối với sản phẩm của nước ngoài. Đại biểu Vũ Hoàng Hà đề nghị, không thể để chỉ số CPI chung chung như trong báo cáo của CP mà phải xác định cụ thể ở mức dưới 8%; khuyến khích các doanh nghiệp xuất khẩu hàng hoá, sản phẩm đã qua tinh chế, hạn chế xuất khẩu hàng hoá, sản phẩm thô nhằm nâng dần giá trị hàng xuất khẩu trên một đơn vị sản phẩm. Nếu cứ đẩy mạnh xuất khẩu nguyên liệu thô mà không dự trữ sẽ dẫn tới nguy cơ cạn kiệt nguyên liệu sản xuất sau này.

Đại biểu Nguyễn Tấn Quyên (Cần Thơ) đưa ra 5 nguyên nhân khiến phát triển không bền vững, chất lượng chưa cao là: Cơ sở hạ tầng kinh tế quá yếu, đặc biệt là hạ tầng giao thông; ô nhiễm môi trường; thiếu nguồn nhân lực chất lượng cao; công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí và cải cách hành chính (CCHC) chưa đạt mục tiêu đề ra; điểm xuất phát của nền kinh tế thấp. Đại biểu Nguyễn Minh Thuyết ( Lạng Sơn) cho rằng: Báo cáo của CP chưa phân tích sâu những tác động của các quan hệ kinh tế mới sau 1 năm Việt Nam gia nhập WTO, đưa ra những dự báo về thời cơ, thách thức năm 2008 và những năm tiếp theo. Ông đề nghị cân nhắc một số chỉ tiêu cho sát thực hơn, đồng thời chú trọng đến chất lượng tăng trưởng, làm rõ "tăng trưởng thực", tăng cường sức mạnh nội lực của nền kinh tế.

Một vấn đề khiến nhiều đại biểu băn khoăn, lo lắng là chỉ số CPI tăng cao, tác động bất lợi đến sản xuất, khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp, ảnh hưởng đến thu nhập, đời sống của đại bộ phận nhân dân.

Nhiều đại biểu đề nghị CP cần đưa ra chỉ số CPI cụ thể, rõ ràng không nên tiếp tục đặt CPI thấp hơn GDP một cách chung chung như hiện nay. Nếu CPI tương đương với GDP, nghĩa là nền kinh tế không tăng trưởng, trong khi đó mục đích cuối cùng và cao nhất cũng là để đời sống nhân dân ngày càng được cải thiện.

Đại biểu Lý Kim Khánh (Cà Mau) cho rằng: Nông nghiệp và nông thôn hiện đang chịu sức ép lớn, thường xuyên phải đối mặt với thiên tai, dịch bệnh, giá vật tư nông nghiệp tăng cao, sản xuất nông nghiệp khó khăn bấp bênh, đời sống khó khăn. Theo đại biểu, CP khẩn trương rà soát, ban hành hệ thống chính sách đồng bộ phát triển nông nghiệp bền vững; tiếp tục có những chính sách làm chuyển biến đời sống xã hội của đồng bào dân tộc; tập trung đầu tư các công trình công trình hạ tầng thiết yếu. Băn khoăn vì khoảng cách nông thôn - đô thị, giàu - nghèo chưa được thu hẹp, đại biểu Chu Văn Đạt (Nam Định) đề nghị CP có chiến lược vĩ mô và chính sách cụ thể đối với nông nghiệp - nông thôn, tăng cường xây dựng cơ sở hạ tầng cho khu vực này. Đại biểu Dương Văn Trọng (Hà Giang) nhận định: Sản xuất nông nghiệp đang gặp nhiều khó khăn, một số nơi nông dân không còn tha thiết với đồng ruộng do hiệu quả thấp, bỏ ruộng đi làm thuê ở thành phố. Trong bối cảnh hội nhập quốc tế, sản phẩm nông nghiệp khó cạnh tranh ngay tại thị trường trong nước, chưa nói đến xuất khẩu. Nhà nước cần đổi mới cơ chế, chính sách, tăng cường đầu tư cho nông thôn theo hướng tăng sản phẩm có chất lượng, có sức cạnh tranh, hiệu quả; tìm ra mô hình sản xuất mới phù hợp, phát triển tiểu thủ công nghiệp theo phương châm mỗi làng một nghề.

Về hệ thống chính sách, đại biểu Lê Như Tiến (Quảng Trị) cho rằng tiến độ giải ngân chậm do những nguyên nhân chủ quan như: Chính sách thiếu đồng bộ, thiếu nhất quán, thủ tục rườm rà, không ít cán bộ công chức nhân viên nhũng nhiễu, vòi vĩnh khiến các nhà đầu tư nản lòng. Ông đề nghị cần rà soát lại những bất hợp lý trong hệ thống chính sách, CCHC, loại bỏ các thủ tục rườm rà và cán bộ công chức không đủ phẩm chất, không đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ. Đại biểu Trần Hồng Việt (Hậu Giang) kiến nghị xem xét lại chính sách tiền lương và điều kiện sống của người lao động bởi tiền lương không đủ để người công nhân nuôi sống bản thân, nơi ăn ở còn quá khó khăn. Theo đại biểu Phạm Thị Loan (Hà Nội), chính sách tiền lương như hiện nay là chưa thoả đáng, trong khi biện pháp tăng lương tối thiểu không khiến thay đổi "về chất" đời sống của cán bộ công chức, người lao động. Tăng lương kéo theo tăng giá làm khó khăn thêm cuộc sống của người lao động và nhân dân. Cải cách tiền lương phải được coi là cuộc cách mạng, trả lương xứng đáng với sự đóng góp của người lao động, tránh hiệu ứng tăng giá tiêu dùng.

Về an toàn giao thông- vấn đề nhức nhối, nhiều đại biểu đề nghị cần thực hiện đồng bộ các biện pháp kiểm chế tai nạn giao thông: Kiên quyết quyết lập lại trật tự, xử lý nghiêm những trường hợp vi phạm pháp luật giao thông; tổ chức phân luồng hợp lý, khoa học để hạn chế tình trạng ùn tắc giao thông đang diễn ra ở các đô thị lớn; tăng cường đầu tư hạ tầng giao thông đô thị cho Thủ đô Hà Nội, TP Hồ Chí Minh.