Tăng cường phòng chống tội phạm, nâng cao chất lượng điều tra, xét xử

Các đại biểu cơ bản tán thành với những nội dung trong báo cáo của các cơ quan tư pháp và nhận định, chất lượng hoạt động tố tụng thời gian qua đã được nâng cao, công tác thi hành án, phòng chống vi phạm pháp luật và tội phạm đạt được những kết quả đáng kể, giải quyết và xử lý dứt diểm nhiều vấn đề, vụ việc gây bức xúc trong xã hội.

Tuy nhiên, nhiều ý kiến cũng chỉ ra những vấn đề còn tồn tại, yếu kém trong hoạt động tố tụng, nổi cộm là số án tồn đọng xét xử và thi hành án còn nhiều, đặc biệt là án dân sự, mặc dù đã phân loại án có điều kiện thi hành và không có điều kiện thi hành. Theo đánh giá, đây là sự quá tải đối với lực lượng tư pháp trong cả công tác điều tra, kiểm sát và xét xử, khi thực hiện tăng thẩm quyền theo Luật, đặc biệt là ở cấp dưới như Tòa án cấp huyện, cơ quan điều tra cấp tỉnh,... Theo báo cáo, nếu so với yêu cầu thì hiện tại còn thiếu khoảng hơn 5.000 điều tra viên, chấp hành viên thi hành án cả ở cấp tỉnh, cấp huyện. Việc phân cấp cho cấp xã thi hành những quyết định dân sự nhỏ cũng chưa đạt yêu cầu do cán bộ xã không có đủ trình độ chuyên môn.

Chất lượng công tác điều tra, xét xử, kiểm sát cũng được đánh giá còn nhiều yếu kém, thể hiện qua số vụ án dân sự và hình sự bị đình chỉ, bị hủy còn khá cao. Nhiều đại biểu nhận định, đây là điều cần giải quyết đầu tiên trong chủ trương khắc phục tình trạng án oan sai hiện nay.

Các đại biểu cũng nhận định công tác phòng chống vi phạm pháp luật và tội phạm hiện đang gặp những thách thức lớn. Tình trạng tội phạm có xu hướng trẻ hóa, tội phạm trong lĩnh vực công nghệ cao, tội phạm có hành vi phạm tội phức tạp, tinh vi đang có chiều hướng gia tăng.

Các đại biểu Quốc hội đã góp nhiều ý kiến về các giải pháp tăng cường hoạt động cải cách tư pháp, bổ trợ tư pháp để khắc phục những yếu kém trong hoạt động này. Theo đó, cần tăng cường hơn nữa sự phối hợp của cơ quan thanh tra và lực lượng điều tra, khắc phục tình trạng chờ đến khi có kết luận thanh tra mới chuyển sang cơ quan điều tra; ban hành quy định phân biệt vấn đề khiếu nại tố cáo trong hoạt động tố tụng với kháng nghị, kháng cáo nhằm hạn chế tình trạng khiếu kiện tràn lan, vượt cấp; nâng cao chất lượng tranh tụng tại phiên tòa, tăng cường sự tham gia của luật sư vào quá trình điều tra; cải cách chế độ tiền lương cho cán bộ ngành tư pháp, có cơ chế đào tạo và thu hút cán bộ trong ngành tư pháp.

(Website Chính phủ)