Tăng cường biện pháp phòng chống oan sai

(PLO) -Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Chương trình thực hiện Nghị quyết số 96/2015/QH13 của Quốc hội về tăng cường các biện pháp phòng, chống oan, sai và bảo đảm bồi thường cho người bị thiệt hại trong hoạt động tố tụng hình sự.
Ông Nguyễn Thanh Chấn được trả tự do sau 10 năm ngồi tù oan Ông Nguyễn Thanh Chấn được trả tự do sau 10 năm ngồi tù oan

Chương trình nhằm thực hiện hiệu quả các mục tiêu, yêu cầu đề ra trong Nghị quyết số 96/2015/QH13: Chấp hành nghiêm pháp luật trong hoạt động tố tụng hình sự. Không bỏ lọt tội phạm, không để xảy ra oan, sai. Khi xác định đã có oan, sai phải kịp thời minh oan cho người bị oan, bồi thường cho người bị thiệt hại theo quy định. Chủ động, tích cực điều tra, khám phá kịp thời các loại tội phạm. 

Bên cạnh đó, giảm tối đa các trường hợp bắt, tạm giữ hình sự sau đó chuyển xử lý hành chính. Hạn chế thấp nhất việc đình chỉ điều tra do hành vi không cấu thành tội phạm. Không để xảy ra bức cung, dùng nhục hình, người đang bị giam giữ và chấp hành án tại các cơ sở giam giữ chết do tự sát, đánh nhau.

Tạo điều kiện thuận lợi cho luật sư tham gia các vụ án theo quy định. Xử lý nghiêm minh đối với người thi hành công vụ sai phạm và trách nhiệm liên đới của người đứng đầu cơ quan gây ra oan, sai, để xảy ra bức cung, dùng nhục hình trong hoạt động điều tra, tạm giữ, tạm giam và thi hành án hình sự.

Chương trình đề ra nhiệm vụ nâng cao năng lực phát hiện, điều tra, khám phá kịp thời các loại tội phạm. Tăng cường công tác tiếp nhận, giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố. Bảo đảm việc khởi tố vụ án, khởi tố bị can chặt chẽ, thận trọng, đúng thủ tục và có căn cứ. Khắc phục việc làm oan người vô tội.

Hoàn thiện, ban hành hướng dẫn quy trình điều tra các loại án, về khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm tử thi, công tác điều tra ban đầu, nhất là đối với các vụ án giết người, hiếp dâm không quả tang.

Không để xảy ra bức cung, dùng nhục hình; không để xảy ra trường hợp người đang bị giam giữ, chấp hành án tại các cơ sở giam giữ chết do tự sát, do đánh nhau và phải làm rõ trách nhiệm của cán bộ trực tiếp quản lý và người đứng đầu cơ sở giam giữ.

Cơ quan điều tra Bộ Công an tiếp nhận, điều tra giải quyết các vụ án mà Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao hủy bản án có hiệu lực pháp luật kết án bị cáo hình phạt chung thân hoặc tử hình để điều tra lại. Bộ Công an chỉ đạo các cơ quan có thẩm quyền phối hợp với các cơ quan chức năng của VKSND và TAND khẩn trương giải quyết các vụ án đã quá thời hạn luật định, xử lý dứt điểm những vụ án kéo dài và các vụ án khác được dư luận, cử tri quan tâm; sớm kết thúc điều tra đề nghị truy tố đối với các vụ án mà Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao đã hủy bản án có hiệu lực pháp luật để điều tra lại; minh oan và phối hợp giải quyết bồi thường kịp thời cho người bị oan đã có đơn yêu cầu bồi thường thiệt hại theo quy định của pháp luật.

Bảo đảm các cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra thực hiện nghiêm thẩm quyền tố tụng do luật định; khắc phục tình trạng bỏ lọt tội phạm, nâng cao chất lượng điều tra các vụ án thuộc thẩm quyền, bảo đảm không để xảy ra oan, sai.

Thực hiện có hiệu quả việc phân loại, xử lý vụ án; chấn chỉnh việc đình chỉ điều tra, đình chỉ vụ án không đúng pháp luật để tránh oan, sai hoặc bỏ lọt tội phạm; kịp thời giải quyết khiếu nại, tố cáo, nhất là đơn kêu oan, đơn tố cáo bức cung, dùng nhục hình.

Tăng cường công tác quản lý, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ để nâng cao chất lượng công tác điều tra, giám định pháp y, giám định pháp y tâm thần, giám định tài chính, ngân hàng, xây dựng, giao thông, cổ vật, di vật, bản quyền tác giả...; đồng thời sớm hoàn thiện, ban hành quy trình, quy chuẩn giám định trong các lĩnh vực này, tạo cơ sở tin cậy cho cơ quan có thẩm quyền tố tụng xem xét, quyết định việc truy cứu trách nhiệm hình sự.

Khẩn trương rà soát, nghiên cứu sửa đổi, bổ sung hoặc đề xuất sửa đổi, bổ sung các văn bản pháp luật về hình sự, tố tụng hình sự.

Xem xét trách nhiệm hoàn trả đối với người thi hành công vụ đã gây ra thiệt hại theo Luật trách nhiệm bồi thường của Nhà nước; xử lý trách nhiệm liên đới của người đứng đầu cơ quan gây ra oan, sai, để xảy ra bức cung, dùng nhục hình.

Họp bàn sửa đổi, bổ sung BLHS 2015:

Nên bỏ tội danh “cung cấp dịch vụ trái phép trên mạng máy tính”?  

Trong phiên họp thường kỳ tháng 8/2016, sáng 1/9, dưới sự chủ trì của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, Chính phủ thảo luận các nội dung liên quan đến công tác xây dựng thể chế, pháp luật.

Tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Lê Thành Long đã trình bày tờ trình về dự án Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình sự số 100/2015/QH13.

Theo tờ trình, phạm vi sửa đổi, bổ sung Bộ luật Hình sự (BLHS) lần này được xác định là chủ yếu tập trung vào những điều khoản của BLHS năm 2015 có lỗi kỹ thuật mà nếu không sửa thì không bảo đảm áp dụng thống nhất pháp luật.

Đồng thời, nghiên cứu sửa đổi nội dung quy định trong một số điều khoản mà không ảnh hưởng đến những chính sách lớn đã được Quốc hội khóa XIII thông qua và đạt được sự đồng thuận giữa các bộ, ngành.

Ý kiến phát biểu của các thành viên Chính phủ tập trung vào các nội dung như phạm vi sửa đổi, bổ sung BLHS 2015; về việc sửa đổi, bổ sung Khoản 2 Điều 12 liên quan đến phạm vi chịu trách nhiệm hình sự của người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi; về việc bổ sung chất ma túy, cây có chứa chất ma túy mới xuất hiện vào BLHS 2015; bổ sung quy định liên quan đến việc tính hay không tính theo độ tinh khiết đối với các chất ma túy trong các tội phạm về ma túy; sửa đổi, bổ sung Điều 292 của BLHS 2015 về tội cung cấp dịch vụ trái phép trên mạng máy tính, mạng viễn thông.

Nhiều ý kiến cho rằng nên bỏ tội danh quy định tại Điều 292 vì không phù hợp. Theo Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Trương Minh Tuấn, việc quy định tội danh này ảnh hưởng đến cộng đồng khởi nghiệp trong lĩnh vực công nghệ thông tin và viễn thông.

Mạng máy tính và viễn thông là công cụ kinh doanh của đa số doanh nghiệp khởi nghiệp ở Việt Nam trong hầu hết các lĩnh vực.

Theo quy định thì phần lớn các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trên mạng internet và do có tương tác giữa những người sử dụng với nhau nên được coi là mạng xã hội. 

Với điều kiện như hiện nay, các doanh nghiệp khởi nghiệp khó đáp ứng được điều kiện kinh doanh mạng xã hội mà trong quá trình khởi nghiệp thì phải thử nghiệm để hoàn thiện mô hình kinh doanh và nếu thử nghiệm thành công với lợi nhuận trên 50 triệu đồng hay có doanh thu trên 500 triệu đồng thì sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự như quy định tại Điều 292 là không hợp lý.

Phát biểu kết luận, Thủ tướng yêu cầu rút kinh nghiệm, nâng cao trách nhiệm trong việc xây dựng Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của BLHS 2015 với tinh thần thận trọng, đặt chất lượng nên hàng đầu. Đối với những vấn đề qua rà soát khẳng định có sai sót, mà nếu không sửa không thể thi hành được thì cần kiên quyết sửa.

Về quan hệ phối hợp trong quá trình soạn thảo, đây là bộ luật quan trọng, nội dung tác động trực tiếp đến quyền con người, quyền công dân và liên quan tới tất cả lĩnh vực của đời sống xã hội.

Do vậy, Thủ tướng yêu cầu việc xây dựng luật phải trên cơ sở ý kiến đóng góp của nhiều bộ, ngành… Ban Soạn thảo phải tổ chức lấy ý kiến các bộ, ngành liên quan và phải bảo đảm sự thống nhất cao đối với những vấn đề lớn, đặc biệt là phạm vi sửa đổi. 

Trước đó, Quốc hội có Nghị quyết quy định lùi hiệu lực thi hành của BLHS từ ngày 1/7/2016 đến ngày Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của BLHS có hiệu lực thi hành, trừ một số quy định có lợi cho người phạm tội.

Quốc hội quyết nghị bổ sung Dự án Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của BLHS vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2016 và trình Quốc hội khóa XIV tại kỳ họp thứ 2.

Đ. Tuân

Chí Kiên
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Thiếu tá Nguyễn Khắc Hào, Phó Đồn trưởng Đồn Biên phòng cửa khẩu quốc tế Cầu Treo: Tỏa sáng giữa lằn ranh của sự sống và cái chết

Thiếu tá Nguyễn Khắc Hào, Phó Đồn trưởng Đồn Biên phòng cửa khẩu quốc tế Cầu Treo: Tỏa sáng giữa lằn ranh của sự sống và cái chết
(PLVN) - Những hiểm nguy luôn rình rập. Những cuộc đấu trí cam go, quyết liệt. H àng ngày, hàng giờ luôn phải đối mặt với lằn ranh của sự sống và cái chết khi đấu tranh với những tên tội phạm ma túy (TPMT) manh động, có vũ khí nóng nhưng nhiều năm qua, Thiếu tá Nguyễn Khắc Hào, Phó Đồn trưởng Đồn Biên phòng cửa khẩu quốc tế (CKQT) Cầu Treo, Bộ đội Biên phòng (BĐBP) Hà Tĩnh đã cùng đồng đội lăn lộn khắp các bản làng, chủ động áp dụng các biện pháp nghiệp vụ, đấu tranh thắng lợi với TPMT.

Chi bộ Chi cục THADS quận Tân Bình đạt nhiều kết quả tích cực khi học và làm theo Bác Hồ

Chi bộ Chi cục THADS quận Tân Bình đạt nhiều kết quả tích cực khi học và làm theo Bác Hồ
(PLVN) - Việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh đã đi vào nề nếp, qua đó thúc đẩy việc nêu gương của đảng viên, nhất là cán bộ lãnh đạo, quản lý và người đứng đầu đơn vị; đồng thời tạo chuyển biến tích cực về lề lối, tác phong, hiệu quả làm việc trong đội ngũ Đảng viên, công chức Chi cục Thi hành án dân sự (THADS) quận Tân Bình (TP HCM)...

Cục Thi hành án dân sự tỉnh Thái Nguyên: Triển khai thực hiện Chỉ thị 04 của Ban Bí thư Trung ương Đảng

Toàn cảnh buổi Hội nghị
(PLVN) -  Vừa qua, Cục thi hành án dân sự tỉnh Thái Nguyên đã triển khai thực hiện chỉ thị 04-CT/TW ngày 02/06/2021 của Ban Bí thư Trung ương Đảng về “tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thu hồi tài sản bị thất thoát, chiếm đoạt trong các vụ án tham nhũng, kinh tế”.

Doanh nhân Mẫn Ngọc Anh: Người con tài hoa của mảnh đất quan họ Bắc Ninh

Ông Mẫn Ngọc Anh – Chủ tịch Tập đoàn HANAKA
(PLVN) - Bắc Ninh - Kinh Bắc là vùng đất địa linh nhân kiệt, vùng đất tiêu biểu của nền văn hiến và nhân cách Việt Nam. Cũng tại nơi đây đã sản sinh ra nhiều doanh nhân tài ba, có đóng góp to lớn cho sự nghiệp xây dựng và làm giàu quê hương, đất nước. Một trong số đó phải kể đến ông Mẫn Ngọc Anh – Doanh nhân tài hoa, trọng nhân, trọng đạo, một người sống và làm việc vì hai chữ thiện lương.

Sở Tư pháp tỉnh Tuyên Quang họp bàn về mức chi thăm hỏi, tặng quà đối với người có công với cách mạng trên địa bàn tỉnh

Bà Nguyễn Thị Thược, Ủy viên Ban chấp hành Đảng bộ tỉnh, Giám đốc Sở Tư pháp, Chủ tịch Hội đồng tư vấn thẩm định chủ trì cuộc họp
(PLVN) - Ngày 17/05, Sở Tư pháp tỉnh Tuyên Quang đã tổ chức họp Hội đồng tư vấn thẩm định dự thảo Nghị quyết 132 quy định nội dung và mức chi thăm hỏi, tặng quà người có công với cách mạng và gia đình người có công với cách mạng trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang.

Tăng cường kiểm soát và nâng cao chất lượng đào tạo luật

Tăng cường kiểm soát và nâng cao chất lượng đào tạo luật
(PLVN) -Ngày 17/5, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Lê Thành Long đã chủ trì buổi làm việc với các đơn vị về Đề án giải pháp tăng cường kiểm soát chất lượng đào tạo cử nhân luật. Thứ trưởng Phan Chí Hiếu, Thứ trưởng Đặng Hoàng Oanh đồng chủ trì buổi làm việc.

Đại tá Trần Hồng Phú: Cán bộ Công an tận tụy vì Nhân dân và sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc

Đại tá Trần Hồng Phú: Cán bộ Công an tận tụy vì Nhân dân và sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc
(PLVN) -  Hơn 20 năm công tác trong lực lượng Công an nhân dân là chừng ấy năm Đại tá Trần Hồng Phú - Phó Giám đốc Công an tỉnh Ninh Bình không ngừng băn khoăn, trăn trở và nhắc nhở bản thân cùng các đồng đội nỗ lực hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao, bảo đảm đời sống nhân dân được bình yên và hạnh phúc.

Lâm Đồng tăng cường quản lý hoạt động công chứng

Lâm Đồng tăng cường quản lý hoạt động công chứng.
(PLVN) - Thời gian qua hoạt động công chứng trên địa bàn tỉnh Lâm đồng đã từng bước ổn định và phát triển, chất lượng, quy mô và tính chuyên nghiệp của các tổ chức hành nghề công chứng, đội ngũ công chứng viên từng bước được nâng cao. Tuy nhiên hoạt động công chứng ở tỉnh vẫn còn bộc lộ một số vướng mắc, tồn tại.