Tăng cường bảo vệ trẻ em ở Cà Mau trên không gian mạng

Lan tỏa kỹ năng tự bảo vệ trên không gian mạng

Internet, mạng xã hội và trí tuệ nhân tạo (AI) mở ra nhiều cơ hội học tập, giao lưu cho trẻ em, thanh thiếu niên, nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ lừa đảo, thao túng tâm lý, bắt nạt, dụ dỗ và xâm hại trực tuyến. Trước thực trạng này, việc trang bị kiến thức, kỹ năng nhận diện và phòng tránh rủi ro cho người trẻ là yêu cầu cấp thiết.

Thực hiện chỉ đạo của Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau về triển khai chiến dịch “Không một mình” năm 2026, Công an tỉnh giữ vai trò nòng cốt, phối hợp các sở, ngành, địa phương và cơ sở giáo dục đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn kỹ năng an toàn trên không gian mạng.

Cụ thể, từ ngày 10/10 đến hết ngày 10/12/2026, chiến dịch hướng đến trẻ em, học sinh, thanh thiếu niên từ 10 đến 22 tuổi; đồng thời nâng cao nhận thức, trách nhiệm của giáo viên, phụ huynh và người chăm sóc trẻ trong phòng ngừa, phát hiện, hỗ trợ các trường hợp có nguy cơ bị xâm hại trực tuyến.

Một trong những hoạt động trọng tâm là chương trình tuyên truyền, phát động do Phòng An ninh mạng, Công an tỉnh Cà Mau phối hợp các đơn vị liên quan tổ chức, với sự tham gia của các nhà sáng tạo nội dung và 150 đoàn viên, sinh viên tiêu biểu.

Tại chương trình, báo cáo viên nhận diện những thủ đoạn lừa đảo phổ biến như tuyển dụng “việc nhẹ lương cao” qua Telegram, sử dụng AI giả mạo khuôn mặt, giọng nói người thân để vay tiền, dụ dỗ cho thuê tài khoản ngân hàng và tống tiền qua ứng dụng hẹn hò.

Người tham gia còn được hướng dẫn kỹ năng ứng phó với tình huống bất thường, nhất là nguyên tắc “Chậm lại 3 giây” trước khi tương tác trên mạng; không tùy tiện chia sẻ thông tin cá nhân, mật khẩu, mã OTP; chủ động báo cáo tài khoản độc hại và tìm kiếm sự trợ giúp khi bị đe dọa.

Đại tá Hoàng Ngọc Đạo - Trưởng phòng An ninh mạng, Công an tỉnh Cà Mau, nhấn mạnh bảo vệ trẻ em trên không gian mạng không chỉ là trách nhiệm của lực lượng chức năng mà cần sự đồng hành của gia đình, nhà trường và toàn xã hội. Quan trọng nhất là giúp các em nhận diện nguy cơ, biết cách tự bảo vệ và mạnh dạn tìm kiếm hỗ trợ khi gặp tình huống bất thường.

Cùng với tuyên truyền trực tiếp, mô hình “Câu lạc bộ Niềm tin số” được giới thiệu, phát động mở rộng với sự hưởng ứng của 50 KOL, quản trị viên và nhà sáng tạo nội dung trên địa bàn tỉnh. Lực lượng này được kỳ vọng góp phần lan tỏa thông tin tích cực, xây dựng văn hóa ứng xử văn minh và huy động cộng đồng tham gia bảo vệ trẻ em trên môi trường số.

Đoàn viên, sinh viên cũng được khuyến khích trở thành những “Đại sứ An toàn số học đường”, chủ động nâng cao kiến thức, chia sẻ kỹ năng và hỗ trợ bạn bè khi gặp khó khăn trên mạng.

Chung tay xây dựng môi trường số an toàn cho trẻ em

Tại các cơ sở giáo dục, chiến dịch được triển khai bằng nhiều hình thức phù hợp với từng lứa tuổi, giúp học sinh nhận diện nguy cơ và biết cách xử lý tình huống thực tế.

Phòng An ninh mạng phối hợp Công an phường Vĩnh Trạch và Trường THCS Võ Nguyên Giáp tuyên truyền về bảo vệ dữ liệu cá nhân, phòng tránh lừa đảo, dụ dỗ và xâm hại trực tuyến. Qua video minh họa và tình huống thực tế, học sinh được nhận diện các thủ đoạn gửi đường link giả mạo, phát tán mã độc, tuyển cộng tác viên trực tuyến để chiếm đoạt tài sản, giả danh cơ quan chức năng và ngân hàng nhằm đánh cắp thông tin.

Ông Nguyễn Quốc Tự - Hiệu trưởng Trường THCS Võ Nguyên Giáp cho biết, học sinh tiếp xúc với Internet từ sớm nhưng chưa có đủ kỹ năng nhận diện nguy cơ. Vì vậy, sự phối hợp giữa Công an và nhà trường giúp các em nâng cao ý thức tự bảo vệ, đồng thời nhắc nhở phụ huynh quan tâm, đồng hành cùng con khi sử dụng mạng xã hội.

Học sinh được khuyến cáo không truy cập đường link lạ, không chia sẻ thông tin nhạy cảm và không tự xử lý khi bị đe dọa trực tuyến; cần báo ngay cho cha mẹ, thầy cô hoặc cơ quan chức năng để được hỗ trợ. Dịp này, Công an phường Vĩnh Trạch trao 500 kg gạo hỗ trợ 50 học sinh có hoàn cảnh khó khăn.

Tại Trường Tiểu học và THCS Nguyễn Việt Khái (xã Cái Đôi Vàm), nội dung tuyên truyền tập trung cảnh báo thủ đoạn thao túng tâm lý trong các vụ việc “bắt cóc online”, đồng thời phổ biến thông điệp “5 KHÔNG để an toàn trên mạng”: Không nghe – Không nói – Không tin – Không sợ hãi – Không làm theo.

Học sinh được hướng dẫn cảnh giác trước yêu cầu bất thường từ người lạ, không tiết lộ thông tin cá nhân, không tin lời mời nhận quà, trúng thưởng thiếu căn cứ. Khi nhận tin nhắn đe dọa hoặc yêu cầu đáng ngờ, các em cần bình tĩnh, không làm theo và báo ngay cho người lớn đáng tin cậy. Chương trình đã trao 100 phần quà cho học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn.

Tại xã Thanh Tùng, Công an xã phối hợp tổ chức tuyên truyền chiến dịch tại Trường THCS Thanh Tùng, thu hút khoảng 700 lượt học sinh tham dự. Thông qua những ví dụ gần gũi về thủ đoạn lừa đảo, đe dọa, dụ dỗ và xâm hại trực tuyến, học sinh được nâng cao nhận thức về nguy cơ và hậu quả của việc thiếu cảnh giác khi sử dụng mạng xã hội.

Em Trịnh Thảo Ngân (học sinh lớp 6A, Trường THCS Thanh Tùng), chia sẻ: “Qua buổi tuyên truyền, em biết không nên chia sẻ thông tin cá nhân, không bấm vào đường link lạ và không làm theo yêu cầu của người không quen biết trên mạng. Nếu gặp chuyện khiến em lo sợ hoặc bị ai đó đe dọa, em sẽ báo ngay cho cha mẹ, thầy cô để được giúp đỡ”.

Theo Phòng An ninh mạng, Công an tỉnh Cà Mau, đến nay, đơn vị đã tổ chức tuyên truyền chiến dịch “Không một mình – Phòng, chống xâm hại trực tuyến” tại gần 20 trường học, với sự tham gia của trên 600 giáo viên, chuyên gia, KOL và hơn 4.000 lượt học sinh, sinh viên.

Các hoạt động tuyên truyền góp phần nâng cao nhận thức, kỹ năng an toàn số cho học sinh, sinh viên, đồng thời tăng cường phối hợp giữa lực lượng chức năng, nhà trường, gia đình và cộng đồng. Tuy nhiên, để bảo vệ trẻ em hiệu quả, công tác này cần được duy trì thường xuyên, gắn với hướng dẫn kỹ năng thực hành và hỗ trợ kịp thời khi xảy ra sự cố.

Trong đó, phụ huynh cần quan tâm, lắng nghe và đồng hành cùng con khi sử dụng Internet; nhà trường chú trọng giáo dục kỹ năng số; lực lượng chức năng tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, phòng ngừa và xử lý các tình huống phát sinh. Bản thân người trẻ cũng cần chủ động bảo vệ thông tin cá nhân, nâng cao cảnh giác và mạnh dạn tìm kiếm sự giúp đỡ khi gặp nguy hiểm.

“Không một mình” không chỉ là tên gọi của một chiến dịch mà còn là thông điệp về trách nhiệm chung trong bảo vệ trẻ em trên không gian mạng. Sự đồng hành của gia đình, nhà trường, lực lượng chức năng và cộng đồng sẽ tạo điểm tựa vững chắc, giúp trẻ em chủ động phòng tránh rủi ro, an toàn kết nối, học tập và phát triển trong thời đại số.