Sửa đổi, bổ sung Luật Bảo hiểm xã hội: Chưa mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm hưu trí bổ sung
Chiều 18/11, tiếp tục Phiên họp thứ 8 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH), dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch QH Nguyễn Thị Thanh, UBTVQH cho ý kiến về việc giải trình, tiếp thu, chỉnh lý đối với dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội (BHXH).
Báo cáo tóm tắt việc tiếp thu, giải trình và chỉnh lý dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật BHXH, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Nguyễn Tiến Hải tập trung nêu rõ những vấn đề lớn cần xin ý kiến UBTVQH.
Theo đó, về mở rộng đối tượng tham gia BHXH và bảo hiểm hưu trí bổ sung, tiếp thu ý kiến của nhiều đại biểu QH, Chính phủ báo cáo UBTVQH giữ quy định như dự thảo hiện hành, chưa mở rộng các nội dung này trong lần sửa đổi tại Kỳ họp thứ Hai. Đối với những vấn đề mang tính tổng thể, Chính phủ sẽ tiếp tục nghiên cứu, đánh giá thực tiễn, làm rõ tính khả thi, tác động và nguồn lực thực hiện để hoàn thiện chính sách trong quá trình sửa đổi toàn diện Luật trong thời gian tới.
Về đầu tư Quỹ BHXH, tiếp thu ý kiến của đại biểu QH và Kết luận số 276/KL-UBTVQH16 của UBTVQH, Chính phủ đã chỉnh lý dự thảo Luật theo hướng luật hóa đầy đủ hơn các nguyên tắc đầu tư Quỹ. Cụ thể, bổ sung nguyên tắc bảo toàn vốn và minh bạch tại khoản 1 Điều 121, bảo đảm hoạt động đầu tư Quỹ BHXH phải an toàn, bảo toàn vốn, bền vững, hiệu quả và minh bạch; chỉnh lý khoản 4 Điều 122 theo hướng giao Chính phủ quy định tiêu chí, cơ chế đánh giá, lựa chọn, giám sát, kiểm soát rủi ro và lộ trình đa dạng hóa danh mục, cơ cấu, phương thức đầu tư quỹ. Trong quá trình sửa đổi Nghị định số 212/NĐ-CP, Chính phủ sẽ giao Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với Ngân hàng Nhà nước đề xuất bổ sung tiêu chí đối với các ngân hàng thương mại được xem xét nhận tiền gửi từ Quỹ BHXH. Theo đó, ngoài điều kiện về tỷ lệ vốn nhà nước và vốn doanh nghiệp nhà nước, ngân hàng thương mại còn cần đạt các tiêu chí bảo đảm 5 nguyên tắc theo quy định tại Điều 121 dự thảo Luật.
Chính phủ sẽ chỉ đạo Bộ Tài chính tiếp tục rà soát, hoàn thiện các quy định dưới Luật, làm rõ trách nhiệm của Bộ Tài chính, Hội đồng Quản lý BHXH và cơ quan BHXH trong quá trình đầu tư, quản lý và giám sát Quỹ. Quan điểm xuyên suốt của Chính phủ là bảo đảm an toàn Quỹ, bảo toàn vốn, nâng cao hiệu quả đầu tư, công khai, minh bạch và bảo vệ tốt nhất quyền lợi lâu dài của người tham gia BHXH.
Báo cáo ý kiến thẩm tra dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật BHXH, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của QH Nguyễn Đắc Vinh cho biết, Thường trực Ủy ban Văn hóa và Xã hội cơ bản nhất trí với dự thảo Luật và đề nghị tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện hai nhóm vấn đề.
Về mở rộng danh mục đầu tư Quỹ BHXH, Thường trực Ủy ban cơ bản nhất trí với việc quy định nguyên tắc danh mục đầu tư theo đề xuất của Chính phủ. Tuy nhiên, dự thảo Luật sau tiếp thu vẫn chưa quy định rõ các tiêu chí về chất lượng và độ an toàn đối với các ngân hàng thương mại được lựa chọn để nhận tiền gửi từ Quỹ BHXH. Đề nghị bổ sung quy định mang tính nguyên tắc về tiêu chí chất lượng tốt và mức độ an toàn cao đối với các ngân hàng thương mại, đồng thời giao Chính phủ quy định chi tiết nội dung này.
Về trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức trong hoạt động đầu tư Quỹ BHXH, Thường trực Ủy ban đề nghị nghiên cứu sửa đổi, bổ sung quy định rõ trách nhiệm tài chính, vai trò quản lý nhà nước đối với Quỹ BHXH; đồng thời làm rõ trách nhiệm của Hội đồng Quản lý BHXH và cơ quan BHXH trong việc xem xét, quyết định và giám sát đầu tư.
Phát biểu tại phiên họp, các đại biểu tập trung thảo luận về việc hoàn thiện vị trí pháp lý của cơ quan BHXH; quy định danh mục và thiết lập tiêu chí đầu tư Quỹ BHXH bảo đảm an toàn; xác định rõ ràng trách nhiệm quản lý nhà nước trong hoạt động đầu tư Quỹ BHXH, cũng như trách nhiệm của từng chủ thể: Hội đồng Quản lý, Bộ Tài chính và cơ quan BHXH.
Phát biểu kết luận, Phó Chủ tịch QH Nguyễn Thị Thanh đánh giá cao tinh thần nghiêm túc, khẩn trương của Chính phủ, cơ quan chủ trì soạn thảo và cơ quan thẩm tra trong việc tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật. UBTVQH yêu cầu Chính phủ chỉ đạo cơ quan soạn thảo phối hợp chặt chẽ với Thường trực Ủy ban Văn hóa và Xã hội rà soát kỹ lưỡng, khẩn trương hoàn thiện hồ sơ dự thảo Luật để kịp thời gửi các đại biểu QH trước khi trình ra Kỳ họp thứ Hai, QH khóa XVI.