Sử dụng con giống, thuốc thú y thủy sản trôi nổi- Nguy cơ thất bát
Thông tin từ thanh tra Bộ Nông nghiệp- PTNT phát hiện một số thức ăn thủy sản Việt Nam bị nhiễm Melamine do mua bột cá nhiễm chất này của Trung Quốc khiến nhiều người nuôi thủy sản Hải Phòng lo ngại. Nỗi lo ấy càng tăng đối với người dân nuôi thủy sản trên vịnh Cát Bà vì nhiều năm qua, họ quen dùng con giống, thức ăn chăn nuôi của Trung Quốc và thuốc thú y thủy sản theo kinh nghiệm.
Mối nguy từ sản phẩm Trung Quốc
Ông Đường Văn Dẻng, nuôi cá lồng bè ở Cát Bà phản ánh: “Mấy năm nay, cá lồng bè ở Cát Bà liên tục bị nhiễm bệnh, chết rải rác. Người dân không biết là bệnh gì, cứ nhìn bằng mắt thường mà gọi tên bệnh, như bệnh ghẻ, bệnh gù, bệnh còi. Cá mắc bệnh còi thì nuôi 7- 8 tháng không nổi 2 kg, còn nếu mắc bệnh ghẻ thì sáng hôm sau là chết hàng loạt. Qua mấy đợt dịch bệnh hoành hành, các hộ nuôi cá lờ mờ nhận ra hình như con giống kém chất lượng. Phần lớn giống cá chúng tôi mua đều nhập khẩu từ Trung Quốc, nhưng không có bất cứ giấy kiểm định nào. Song vì chỉ có duy nhất nguồn giống ấy nên người dân cũng đành phải tặc lưỡi mà mua”. Theo phản ánh của nhiều hộ dân nuôi thủy sản, phần lớn họ bán cá lồng bè cho lái buôn Trung Quốc sau đó được các chủ hàng cung ứng cá giống thả nuôi tiếp…
Trước tình trạng cá lồng bè bị mắc bệnh chết hàng loạt, người dân Cát Bà truyền nhau những cách chữa bệnh cho cá bằng kinh nghiệm như sử dụng các loại thuốc kháng sinh trộn vào thức ăn cho cá. Cách làm này hiệu quả cũng phập phù vì bà con chủ yếu làm theo kinh nghiệm, chứ không biết đích xác cá bị bệnh gì.
Thị trường trôi nổi
Sở dĩ người dân Cát Bà nhiều năm nay loay hoaytìm nguồn con giống và thuốc chữa trị bệnh cho cá là do trên thị trường thiếu nguồn cung ứng bảo đảm chất lượng. Theo Chi cục Bảo vệ nguồn lợi thủy sản, thị trường miền Bắc hiện có 26 cơ sở sản xuất thuốc thú y thuỷ sản, chế phẩm xử lý cải tạo môi trường nuôi trồng song chủ yếu có quy mô nhỏ, lẻ. Hiện chỉ có 4-5 công ty sản xuất thuốc thú y có chứa hoá chất, kháng sinh cho thuỷ sản như Công ty Nam Dũng, Công ty HANVET, Công ty RTD…Các công ty này chỉ đủ sức cung ứng 1/3 nhu cầu thị trường. Khu vực xa như đảo Cát Bà các doanh nghiệp ít khi vươn tới. Thị trường thuốc thú y thủy sản chủ yếu do các đại lý, cửa hàng tư nhân chiếm lĩnh.
Qua kiểm tra trên địa bàn Hải Phòng và một số địa phương lân cận, Cục Quản lý chất lượng, an toàn vệ sinh và thú y thủy sản (Bộ Nông nghiệp- PTNT) phát hiện một số cơ sở có quy mô nhỏ lẻ kinh doanh thuốc thú y thủy sản, các chế phẩm xử lý môi trường nuôi thủy sản theo mùa, chưa tuân thủ đầy đủ các quy định. Một số chủ cửa hàng không có chứng chỉ hành nghề, người trực tiếp bán hàng chưa được tập huấn các kiến thức về sử dụng thuốc thú y thuỷ sản. Thậm chí một số cơ sở kinh doanh sản phẩm chưa được phép lưu hành, không công bố tiêu chuẩn chất lượng, không nhãn mác, ghi nhãn sai đăng ký, quá hạn sử dụng…
Theo đánh giá của Chi cục Bảo vệ nguồn lợi thuỷ sản Hải Phòng, lĩnh vực kinh doanh, sản xuất thuốc thú y thủy sản trên địa bàn thành phố và các tỉnh miền Bắc vẫn trong tình trạng chưa được kiểm soát chặt chẽ. Tại khu vực nuôi thủy sản trọng điểm Cát Bà thì dịch vụ này gần như bỏ ngỏ. Từ thực tế này, bà con khi mua thuốc thú y thuỷ sản phải cẩn thận, xem xét kỹ nhãn mác, hạn đăng ký sử dụng, xuất xứ. Tốt nhất nên mua thuốc của những cơ sở có thương hiệu, hỏi kỹ hướng dẫn sử dụng. Khi có dịch bệnh thì hỏi thông tin từ các ngành chức năng, không nên tự tìm cách mua thuốc không rõ nguồn gốc về chữa trị cho cá.
Vân Khánh