Sóng

Truyện ngắn của Nguyễn Đỗ Phú (Hội Nhà văn Việt Nam)

 

Chiều. Biển sẫm dần. Sóng mạnh đổ ập lên bãi đá như muốn lôi những khối nhẵn tròn, câm nín đứng trên bờ ra khơi. Cũng những con sóng ấy khi tràn lên bờ cát lại hiền khô, chỉ gợn gạo mơn trớn, thầm thì.

Hoa và Nụ ngồi trên một tảng đá đầu sư nhô ra biển. Cách hai cô gái dăm bước chân là những ngọn sóng.

-           Mai cậu đi thật à?

-           Ừ.

Lại im. Tiếng sóng quăng quật như đập chiếu. Cùng tuổi 20, cùng học hết phổ thông và cùng không có điều kiện đi học tiếp, hoàn cảnh na ná nhau, nghĩa là cùng nghèo rớt. Hai cô đều làm nghề nuôi dạy trẻ, người xóm trên người xóm dưới. Chỉ khác là Hoa xinh mặn mà, đã có người yêu, anh chàng Xuân ở xóm trên, còn Nụ vẫn vô tư, tưng tửng như ngày còn cắp sách.  Lũ bạn xóm chài thường trêu hai đứa. Hoa đã nở nên phô hết hương sắc cho người đời ngắm, còn Nụ thì vẫn còn phong kín e ấp. Bao giờ nụ nở thành hoa thiên hạ chắc cũng sẽ lác mắt. Chúng nói vui thế thôi, chứ Nụ biết mình không bao giờ có thể bằng Hoa được. Đố kỵ là lẽ thường tình của con gái nhưng Nụ thì không. Hoa càng rực rỡ thì Nụ càng hãnh diện khi đi bên bạn. Bọn trai làng ngây ra ngắm Hoa, còn Nụ thì như người vô hình. Có đứa gọi Nụ ra bảo thẳng: “Sao mày ngốc thế, cứ cặp kè mãi với cái Hoa thì ế chồng là cái chắc...”. Nhưng Nụ chỉ cười, nghĩ: Vợ chồng là cái duyên cái số, có muốn cũng chẳng được.

Bây giờ Hoa sắp đi thật rồi. Hoa lên tỉnh, học làm thợ trang điểm. Làm nghề đó, chỉ vài năm là giàu. Đấy là nghề kháo nhau thế thôi.

-           Tao sẽ ở nhờ nhà bà cô. Mày nhớ bà Lựu, cô tao chứ, hả Nụ?

-           Tao nhớ. Dạo Tết vừa rồi bà về thăm quê, người thật phúc hậu, đúng không?

Nói thế, chứ thực ra Nụ chẳng nhớ bà cô Lựu của Hoa là người nào. Tết nhất, người về làng ối ra, người nào cũng sáng, cũng đẹp, chẳng nhớ ai vào ai.

-           Bà cô tao quý tao lắm.

Hoa nói, mơ màng nhìn ra khơi. Chiều xuống dần, ngọn sóng sáng lấp lánh.

-           Anh Xuân biết mày ra tỉnh không?

Hoa lặng im. Mãi rồi mới nói, giọng như bị ngạt:

-           Không...Mà tao nhờ mày chuyện này.

Hoa ghé sát miệng vào tai Nụ. Gió đánh bạt câu nói, nghe lào thào:

-           Tao đi rồi, mày nhớ đưa cái này cho hắn nhé.

Rồi Hoa dúi vào tay Nụ một tờ giấy âm ẩm cuộn tròn. Ra thế đấy. Nụ lắc đầu, chẳng hiểu vì sao mà mắt đã ầng ậng nước.

Xuân giỏi trai, người xóm giữa, hơn Hoa một tuổi. Nhất gái hơn hai, nhì trai hơn một. Người ta nói thế. Xuân đi lộng trúng mấy vụ cá, để dành tiền mong đổ mái bằng nhà ba gian, chuẩn bị cưới Hoa. Nhưng đợt động biển vừa rồi, thuyền đắm, mất cả chì lẫn chài. Giờ Xuân làm công nhân xí nghiệp cá, lương chỉ đủ ăn thừa chút đỉnh nuôi mẹ già. Hy vọng đám cưới trở nên xa vời. Lệ làng muốn làm đám cưới, chú rể phải biện đủ một trâu, một bộ lưới, quần áo cô dâu và khoảng vài mươi mâm cỗ mặn đủ bốn bát bốn đĩa. Thanh niên xóm chài muốn đấu tranh cưới theo nếp sống mới, nhưng khốn nỗi quyền uy lại thuộc về người già trong làng. Hương ước đã ghi vậy rồi. Phải theo thôi.

Giọng Hoa buồn thỉu:

-           Tao thương anh Xuân, nên phải đi, lo đỡ. Cứ thế này mãi, đò nát gặp nhau, khó quá.

-           Mày tính kỹ chưa?

Nụ hỏi bạn, mà cũng không đợi Hoa trả lời. Chuyện lớn như vậy tính làm sao cho thấu. Tương lai như biển khơi, xa ngát, có căng mắt ra cũng chỉ thấy mịt mù khói sương.

Rồi Hoa đi. Ngay buổi sáng hôm sau. Xe khách lên tỉnh mỗi ngày một chuyến, đỗ ngay đầu xóm chài. Gió thốc từ biển lên, cát bay ràn rạt. Mùi muối, mùi cá biển, quen thân làm sao. Hoa mắt đỏ hoe, nhìn đăm đăm phía con đường vào xóm giữa. Vắng ngắt, nắng hoe nhuộm vàng ngọn bạch đàn. Biển phía bên kia đường vẫn phủ sóng lên những phiến đá lô nhô, bọt tung trắng xoá.

Nụ nghĩ, biển thì dài rộng, đời người thì ngắn. Trước đậy mai này hay mãi về sau, sóng lúc nào cũng nao nao thế thôi. Cái Hoa giờ đây như con cá chuồn bay nhảy tận đâu đấu. Còn Nụ thì xấu xí và nhút nhát như tảng đá đầu sư câm nín nhìn ra biển, hà cứ bám hết lớp nọ đến lớp kia, chẳng biết là đá hay là hà nữa.

Chiếc xe khách đã gầm gừ hiện ra ở đầu dốc, nó chỉ dừng lại một loáng ở đầu ngả đường rẽ vào xóm chài. Hoa cuống lên:

-           Thôi, Nụ ơi, tao đi đây. Mày nhớ nhé, nhớ nhé.

Nụ  cũng chẳng còn biết nhớ gì nữa. Nụ gật đầu phứa, bì ngùi nắm tay bạn.

-           Tao nhớ rồi. Chân cứng đá mềm Hoa nhé. Đừng quên xóm chài ta nhé.

Chấp chới từ phía cuối đường, chỗ cánh rừng bạch đàn mới trồng cây là leo pheo đang đổ rạp vì gió, có một người đang chạy vội lại phía bến xe tay huơ huơ như vẫy. Có lẽ là Xuân. Đúng Xuân rồi. Cái dáng người làng chài vâm váp nhưng chậm khi đi trên đất liền. Hoa dụi mắt, cuống quýt:

-           Nụ ơi, tao đi đây.

-           Nhưng mà... anh của mày đến kia kìa.

Nụ kéo tay Hoa, chỉ ra phía biển. Nhưng Hoa đã giật tay Nụ, rồi thoáng cái mất hút sau cánh cửa xe khách vừa mở ra cho Hoa lên rồi đóng sập lại ngay. Chiếc xe vút đi, để lại sau một làn khói xanh khét lẹt, là đà trên mặt đường. Gió biển vẫn thổi thốc, thoáng cái chỉ còn thấy lá mấy cây mắc cỡ mọc thành dãy hai bên đường cụp rũ xống.

Thấm thoát rồi cũng lại sắp đến ngày hội làng. Dù ai buôn đâu bán đâu, mười chín tháng tám rủ nhau mà về. Dù ai khốn khó trăm bề, mười chín tháng tám cũng về hội quê. Xóm chài của Nụ xôn xang chuẩn bị lễ hội. Truyền rằng xa xưa có một cá thần trôi dạt về đây hoá. Ngài hoá thành một cá ông to như trái núi, mùi xạ hương thơm nức một vùng. Hôm ấy trời yên biển lặng. Dân chài đổ đến bái vọng. Rồi chỉ sau một đêm, cả một vùng mênh mông bỗng trở thành một dải cát mịn. Dân tứ xứ kéo đến lập thành làng. Cho đến giờ. Và từ đó, cứ mười chín tháng tám, làng mở hội.

Nụ nghĩ thế nào Hoa cũng về nhưng không thấy. Hội tế năm trước trong đội dâng hương. Nụ đi cặp với Hoa thành một đôi, tiến lùi ăn ý. Năm nay lẻ bạn, Nụ xin rút khỏi hội tế, lòng buồn hiu.

Vậy  mà trưa hôm sau,Hoa lù lù về. Nụ không nhận ra bạn. Nó xinh quá lại diện ngất. Nụ không dám chạm tay vào sợ lấm bẩn nó. Tủi thân nữa, chỉ chực khóc.

Hoa dúi vào tay Nụ cái gì tròn tròn như quả trứng chim cút, cũng nhẵn thế và thơm rỏ dãi, Hoa bảo Nụ:

-           Nhai đi, sịn đấy.

-           Gì vậy a? Nụ mân mê quả trứng bé tí xíu, vằn vèo xanh đỏ.

-           “Xinh-gum” đó!- Hoa cười tít mắt- Nhai thôi, đừng nuốt nhé!

Nụ chợt thấy Hoa xa lạ biết bao.

Đang cười nói, bỗng dưng Hoa buông tay Nụ rồi chạy vào nhà, khép cửa. Nụ ngơ ngác nhìn, mới thấy anh Xuân cùng mấy trai làng đi qua ngõ. Nụ chợt hiểu và càng không hiểu được bạn. Chờ anh Xuân đi khuất mới thấy Hoa ra. Giọng Hoa khao khao buồn:

-           Tao không muốn gặp hắn. Mày thông cảm.

 Nụ càng ngơ ngác.

-           Vậy là sao?

-           Sao với giăng gì? Không gặp là không gặp, chứ còn sao nữa.

Hoa nói nhưng nét mặt buồn thiu. Từ đó cho đến lúc chia tay Nụ, Hoa cứ nói bô lô ba la chẳng chuyện gì ra chuyện gì. Rồi Hoa rủ Nụ ra bãi hà, hai đứa lại ngồi trên tảng đá cũ, nhìn những con sóng tung bọt trắng.

-           Những đám bọt kia, thật chẳng ra làm sao! Hoa nói và thở dài.

-           Thì nó vẫn thế mà! Nụ đưa cho Hoa một cái vỏ ốc tình cờ nhặt được trên bãi.

-           Phận con gái chúng mình chẳng khác gì bọt sóng, ầm một cái là tan hết.

 Con bé này từ lúc trốn gặp anh Xuân, cứ như đưa lẩn thẩn. Nụ thấy thương bạn quá.

-           Hoa ơi, hay mày ở lại với tao. Đừng ra tỉnh nữa có được không?

-           Đâu có được.

Hoa đáp quấy quá, rồi nhìn chiếc đồng hồ nhỏ xíu đeo trên tay. Chiếc đồng hồ cũng đẹp dễ sợ.

-           Thôi tao phải đi đây, chiều rồi.

Chiều thật. Chiều đã buông bảng lảng tím trên biển. Nước dâng lên, ngập hết những tảng đá phía dưới chỗ Hoa và Nụ ngồi. Mặt trời gần xế xuống đỉnh núi phía sau làng.

Từ hôm gặp lại Hoa, Nụ cứ thấy lòng bồn chồn mỗi khi nghĩ đến bạn.

Rồi lại vài tháng nữa qua đi mà chẳng nhận được tin tức gì của Hoa. Trong làng chài đã có nhiều nhà mắc điện thoại. Nhưng Nụ chẳng biết Hoa ở đâu mà gọi cho bạn. Một buổi Nụ gặp Xuân ở cuộc họp Đoàn, Xuân bảo:

-           Từ ngày đi đến giờ, Hoa mới gởi cho tôi mỗi lá thư. Mà tôi cũng chẳng gửi thư lại được, biết địa chỉ nào đâu!

-           Vậy a.

-           Hôm hội làng, tôi biết Hoa về, nhưng Hoa tránh mặt tôi. Ngay ở trong nhà Nụ, hôm ấy...

Nụ chợt đỏ mặt, nhưng Xuân không để ý đến.

-           Có gì mà Hoa phải tránh mặt tôi chứ?

-           Sao anh Xuân không lên tỉnh tìm nó?

Xuân hấm hứ:

-           Tìm làm gì a? Con chim bay đi, nếu nhớ tổ, khắc biết bay về. Công việc của tôi ở xí nghiệp bận tối mắt tối mũi. Đành vậy thôi!

Xuân hạ giọng, mắt thoáng tối lại:

-           Người ta đồn thổi, không phải Hoa lên tỉnh làm thợ trang điểm?

-           Chuyện này em không biết.

 Nụ nói vội, thực ra Nụ cũng không biết thật.

Rồi cuối cùng Hoa cũng về làng. Hôm đó cũng vào một buổi chiều. Chẳng biết Hoa đi về bằng gì, từ lúc nào. Lúc đó, Nụ đang ngồi gõ hà ngoài bãi đá. Những tảng đá đầu sư cứ hư lớn dần lên và không còn trơn nhẵn vì hà bám từng lớp dày. Làng chài sau mấy vụ trúng cá, lại phát triển nghề nuôi tôm sú, nên nhiều nhà khấm khá lên, sắm được thuyền to, máy khoẻ ra khơi xa đánh bắt cá. Nhà Nụ cũng đã đỡ nhiều hơn trước, nhưng mẹ Nụ vẫn nhớ món canh cải nấu hà. Một bát con hà, gỡ khéo như Nụ cũng mất gần buổi.

Đang lúi húi, Nụ chợt ngầng lên vì thấy có ai đó che bóng nắng xiên khoai đổ xuống vạt đá. Nụ reo to:

-           A ! Hoa- mày về từ lúc nào?

-           Vừa xuống xe, tao lại đây ngay.

-           Xạo hoài, sao biết tao ở đây mà ra?

-           Tao muốn ngắm biển một chút.

-           Kỳ quá ha.

 Nụ chắt lưỡi, nhìn bạn và thấy ưng quá. Bộ quần áo Hoa mặc y như hôm ra đi năm ngoái, nền nã và khoẻ. Móng tay móng chân cũng không thấy tô xanh đỏ. Khuôn mặt mộc, không tô son điểm phấn. Khác lần về hôm hội làng. Sao vậy ha? Nụ ngẫm nghĩ và thấy vui trong bụng.

-           Kỳ này về mày còn đi nữa không?

-           Không, tao ở lại luôn.

-           Vậy là ngon rồi.

 Nụ gật lấy gật để và cười tươi rói. Rồi Nụ ôm lấy Hoa nhảy tưng trên bãi cát. Bát hà khêu từ hồi chiều được lưng lửng đổ ụp xuống cát. Phí quá, cả hai cô gái tiếc ngẩn. Hoa cầm chiếc búa gõ hà bảo Nụ:

-           Để tao gõ cho. Hai đứa cùng làm, nhanh lắm. Một năm rồi không được ăn cơm chan canh cải nấu hà với cà pháo, thèm đến chết!

-           Vậy khêu nhanh tay lên, về nhà tao nấu cho một nồi to, tha hồ ăn.

Nhìn Hoa cắm cúi gõ hà, tự nhiên lòng Nụ thấy bừng lên một niềm vui, chỉ muốn choàng lấy nó mà cắn cho một cái rõ đau vào má. Lại nhớ ra:

-           Anh Xuân hỏi thăm mày luôn đó.

-           Anh Xuân nói sao?

-           Ảnh mong mày về đỏ mắt.

 Nụ vừa nói vừa thoáng đỏ mặt, may mà Hoa không nhìn thấy. Nụ nói vậy để Hoa yên lòng. Chắc chỉ ngày mai, ngày mốt thôi, hai người sẽ gặp lại nhau, giận dỗi mấy rồi cũng làm lành thôi mà. Nụ nghĩ vậy. Chợt vui chợt buồn. Buồn khi nghĩ đến thân phận mình. Cho đến giờ Nụ vẫn chưa tìm được người nào ưng ý. Nhưng thôi kệ, không nghĩ nữa, không nghĩ nữa.

Chiều sẫm dần. Con nước đã dâng lênh láng đến gần chỗ hai cô gái. Càng gần bờ, sóng càng mạnh, tung bọt trắng xoá./.