“Sóng gió” cho ngành công nghiệp ôtô

 Lần đầu tiên kể từ năm 1993, các nhà sản xuất ôtô bán ít hơn 1 triệu chiếc xe du lịch và xe tải mới trong một tháng tại Mỹ. Dường như “đám mây u ám” của nền kinh tế đã khiến người tiêu dùng tránh xa các showroom trong tháng 9.

Với doanh số toàn ngành giảm 26,6% so với cùng kỳ năm ngoái, các nhà sản xuất ôtô đang muốn cắt giảm sản lượng và nhân công để bù lỗ. Cuộc khủng hoảng tín dụng là nguyên nhân chính dẫn đến sự sụt giảm này – các nhà phân tích ước tính rằng chỉ riêng trong tuần cuối cùng tháng 9, doanh số giảm 100.000 chiếc.

Doanh số giảm bao trùm các dòng xe

Gần như hầu hết các nhà sản xuất ôtô đều chịu cảnh sụt giảm hai con số. Điển hình là Ford 34,5%, Chrysler 32.8%, Toyota 32,3% và Honda 24%. GM cũng chung số phận, tuy nhiên nhờ doanh số các đại lý bán lẻ và chính sách hỗ trợ giá nên “ông lớn” của ngành công nghiệp ôtô Mỹ chỉ giảm 15%.

Theo Autodata, trong tháng 9, doanh số ngành công nghiệp ôtô đạt 964.000 chiếc so với 1,31 triệu chiếc cùng kỳ năm ngoái.  “Đây là thời điểm tồi tệ nhất mà chúng tôi từng thấy trong 15 năm qua,” Jesse Toprak, chuyên gia phân tích của Edmunds nói. “Và có thể tháng 10 sẽ còn tồi tệ hơn nữa.” Toprak nói thêm rằng doanh số trong thập kỷ này được dự đoán khoảng 14 triệu chiếc.

“Chưa biết đây có phải là thời điểm suy thoái của ngành sản xuất ôtô hay không, tuy nhiên có thể chúng ta sẽ phải mất thời gian dài trước khi trở lại mốc 16 triệu chiếc.” Erich Merkle – chuyên gia phân tích tại Công ty tư vấn & Kiểm toán Crowe Horwath cho biết.

Các "ông lớn" sụt giảm kỷ lục

Các nhà sản xuất ôtô nói rằng chính sách thắt chặt cho vay của ngân hàng đã ngăn cản người tiêu dùng mua xe. Hơn nữa, sự bế tắc trong quá trình thông qua dự luật cứu trợ 700 tỷ USD tại Washington và những thất bại đáng ngạc nhiên của các ngân hàng đầu tư phố Wall đã hạn chế khách hàng tiềm năng.

Điển hình như Toyota, sự sụt giảm doanh số tháng này là điều tồi tệ nhất mà nhà sản xuất ôtô Nhật Bản từng trải qua trong 20 năm tại Mỹ. “Dường như có sự thiếu tự tin của người tiêu dùng,” Donald V. Esmond, Phó chủ tịch phụ trách các hoạt động kinh doanh Bắc Mỹ của Toyota . “Mặc dù họ có đủ khả năng chi trả, tuy nhiên họ không chi tiêu vào thời điểm hiện tại.”

Bất chấp những chính sách ưu tiên (tăng 19% so với cùng kỳ năm ngoái) nhưng doanh số vẫn sụt giảm. “Trong suốt 10 ngày cuối cùng của tháng 9, doanh số giảm cực kỳ mạnh,” George Pipas, một nhà phân tích thị trường của Ford nói. “Nó được ví ngang với thảm họa tự nhiên.”

Các nhà quản lý tại Detroit từ chối cho biết liệu họ có đang lên kế hoạch cắt giảm sản lượng trong quý IV để cân bằng nhu cầu đang tụt dốc. Tuy nhiên theo các nhà phân tích thì việc cắt giảm và thay đổi cơ cấu tổ chức là điều khó tránh khỏi.

Kể từ năm 2006, Detroit đã cắt giảm 10 nghìn nhân công. Nhiều nhà máy lắp ráp đã bị ngừng hoạt động một thời gian nhằm giảm sản lượng các dòng xe bán tải và thể thao đa dụng.

Hiện tại GM, Ford và Chrysler đang “đốt” hàng tỷ đô cho các sản phẩm mới bất chấp thua lỗ trầm trọng. Trong quý II, GM lỗ 15,5 tỷ USD, Ford lỗ 7,8 tỷ USD.

Bên cạnh đó, sự đóng băng quỹ tín dụng khiến các đại lý lâm vào tình cảnh khốn đốn. Theo Hiệp hội các nhà đại lý ôtô Hoa Kỳ, gần 600 trong tổng số 20.770 đại lý xe nhượng quyền đã phải đóng cửa và cái “đám mây u ám” vẫn bao trùm các showroom khi mà cuộc khủng khoảng tài chính vẫn chưa được giải quyết tại Washington.

Michael Futrell, Tổng giám đốc của Champion Chevrolet tại Tallahassee, Fla., các cửa hàng ôtô dường như bị trôn vùi bởi nền kinh tế suy thoái, thắt chặt tín dụng, cuộc khủng hoảng phố Wall và những vấn đề xung quanh cuộc bầu cử tổng thống. “Mọi người muốn mua, nhưng họ không muốn hành động vội vàng cho tới khi họ biết ai sẽ là tổng thống và hướng đi của nền kinh tế là gì,” Futrell nói.

Năm nay, có lúc giá xăng đạt mức kỷ lục 4$/gallon (1 gallon = 3,78 lít), hầu hết người tiêu dùng đã quay lưng với dòng xe cỡ lớn. Họ dần chuyển sang lựa chọn các loại xe du lịch tiết kiệm nhiên liệu. Theo Autodata, doanh số dòng xe tải nhẹ giảm 31% trong khi xe du lịch giảm 21%.

“Chúng ta không mong đợi sự phục hồi của ngành công nghiệp này cho tới khi thị trường nhà ở khởi sắc,” Rebecca Lindland, nhà phân tích của Global Insight tại Lexington, Mass nói.

Sự sụt giảm đều đặn về doanh số khiến các nhà sản xuất ôtô đau đầu và chưa thể đoán trước liệu đã đến thời kỳ tồi tệ nhất hay chưa.

• Hoàng Tuấn (Theo NYTimes)