Sôi nổi lễ hội đua thuyền ở đầm Bì
Độc một khúc đầm chưa đầy 2 km từ trước cửa đền Bì đến cầu Đầm ở xã Đoàn Lập (Tiên Lãng), những chiếc thuyền gỗ mộc mạc hằng ngày gắn liền với sản xuất của nông dân địa phương cùng đua tài làm không khí nơi đây sôi động hơn. Các thuyền đua rẽ nước băng băng về đích không phải để giành phần thưởng của Ban tổ chức mà bởi một tinh thần xã hội hoá thể thao gắn liền với niềm tự hào về sự tích độc đáo ở vùng đất, nơi có truyền thống đua thuyền từ nghìn đời xưa.
Dù đã sang tiết trời thu, nhưng nắng vẫn chưa dịu hơn. Dọc con đường đến đầm Bì đông nghẹt người. Thời tiết những ngày Tết độc lập năm nay thật đẹp. Người xem nườm nượp cổ vũ động viên, cổ vũ nhiệt tình cho các thuyền đua. Các thuyền rẽ nước “lao như mũi tên”. Hai bên bờ đầm Bì, thanh, thiếu niên cầm cờ, gõ trống, thổi kèn chạy dọc bờ đầm từ khi các thuyền bắt đầu xuất phát, reo hò, động viên các thuyền thi đấu. Một số bà con chen chúc đứng trên tầng cao các nhà ven đường nhìn xuống khúc đầm Bì hoặc lấp ló bên các rặng dừa, lùm cây reo hò đến bỏng rát họng trong cái nắng chói chang với mong muốn đội của mình sẽ về đích trước. Ông Đỗ Văn Tạo, 75 tuổi đang sống ở thị xã Cẩm Phả ( Quảng Ninh). Là người con của xã Đoàn Lập nơi diễn ra hội đua thuyền này, tự hào về truyền thống lễ hội của địa phương nên ông có mặt ở khu vực đầm Bì từ rất sớm để cổ cũ cho đội nhà.
Trong niềm vui của ngày lễ hội này, nhiều cụ già nhớ lại sự tích rất độc đáo của quê hương mình và ngâm nga câu ca: “Lụt lạo thì tháo cống đôi/Trời làm hạn hán thì bơi đầm Bì”. Ông Nguyễn Văn Chinh ở thôn Tân Lập (xã Đoàn Lập) tự hào kể: Từ nghìn đời xưa ở địa phương có quan niệm rằng cứ trời hạn hán là bà con địa phương đua thuyền “cầu đảo, mong mưa”. Qủa thật cầu xong thì trời đổ mưa. Vì vậy từ đó ở địa phương xuất hiện lễ hội đua thuyền một sinh hoạt tập thể đông vui với mong ước mưa thuận, gió hòa giúp bà con yên tâm sản xuất. Từ xưa, lễ hội đua thuyền của xã được tổ chức với quy mô hàng tổng, mỗi làng trong tổng cử một đại diện thuyền tham gia. Thuyền của các làng được phân biệt bởi màu cờ chứ không phải sắc áo. Chẳng hạn thuyền của thôn Xuân Lai cờ đỏ, thôn Hộ Tứ cờ xanh...Thuyền đua cố định 12 người. Trên thuyền đua có người người giữ lái, người chỉ huy đứng đầu dùng trống điều khiển nhịp chèo, cự ly bơi từ đền Bì dưới qua đền Bì trên, đến cầu Đầm. Thuyền nào đến cầu Đầm trước là đoạt giải. Người tham gia đua thuyền mặc các trang phục sặc sỡ sắc màu, chít khăn trên đầu, vừa đua vừa hò dô. Thời gian tổ chức hội đua thuyền không ấn định cụ thể mà chỉ kết thúc khi có trận mưa rào lớn.
“Bà con rất tự hào về sự tích độc đáo gắn liền với lễ hội đua thuyền ở địa phương nhưng do điều kiện khách quan lễ hội đó của xã bị mai một” . Bà Nguyễn Thị Đản, Bí thư Đảng uỷ xã Đoàn Lập cho biết vậy. Nhưng gần đây, cán bộ, nhân dân địa phương tâm huyết với việc khôi phục lễ hội truyền thống đó nhằm nhân rộng phong trào thể thao, hoạt động vui chơi giải trí sau những ngày làm việc vất vả để hứng khởi bước vào mùa vụ mới. Bà Đản so sánh: “Vị trí khu vực đầm Bì hiện nay khá thuận lợi, chẳng nơi nào có được địa hình đẹp giống như một vùng sông nước du lịch sinh thái của Tiền Giang, Hậu Giang vậy. Dọc bờ đầm là những rặng dừa xanh, phía trước đầm là ngôi đền bằng đá đẹp và cổ kính, được công nhận là di tích lịch sử cấp thành phố. Theo tương truyền của các cụ xưa, ngôi đền rất linh thiêng”. Vì vậy, từ năm 1997, bà con một số thôn ở xã Đoàn Lập tự tổ chức các thuyền đua vào dịp lễ, Tết ở đầm Bì với mong muốn tạo không khí vui chơi sôi nổi. Sau đó, xã khôi phục lại lễ hội truyền thống đua thuyền tổ chức hằng năm vào mồng 2 – 9 với sự tham gia của các thôn. Riêng năm nay, lễ hội đua thuyền có 9 đội đua nam và 11 đội đua nữ của các thôn.
Dịp Tết độc lập năm nay ở đầm Bì không chỉ diễn ra lễ hội đua thuyền truyền thống của xã như mọi năm mà còn được mở rộng quy mô tổ chức tới cấp huyện. Anh Nguyễn Đức Thặng, Giám đốc Trung tâm thể thao huyện tiên Lãng cho biết: “Đất Tiên” không chỉ tự hào bởi có một tinh thần thượng võ của các đô vật mà còn có hảo khí của môn đua thuyền. ở xã Đoàn Lập hay một số xã như : Bắc Hưng, Đông