Số phận doanh nghiệp có mặt bằng ngoài đê sông quận Kiến An: Lơ lửng đến bao giờ (?!)

Khác nào "án treo"

Trưởng phòng Quản lý kinh tế quận Kiến An Bùi Văn Tiến cho biết: Hiện có 230 doanh nghiệp có mặt bằng sản xuất kinh doanh trên địa bàn, nhưng mới có 142 doanh nghiệp được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ), số còn lại, phần lớn mặt bằng sản xuất ở ngoài đê thuộc hành lang thoát lũ, hành lang bảo vệ đê, do đó không được cấp GCNQSDĐ. Từ năm 2003, khi Luật Đê điều và Pháp lệnh phòng chống lụt bão có hiệu lực,  toàn bộ diện tích ngoài đê sông Lạch Tray đoạn qua quận Kiến An được xác định là hành lang thoát lũ, phần lớn doanh nghiệp hoạt động ở khu vực này bị xếp vào diện “vi phạm” quy định pháp luật. Song liệu những cơ sở sản xuất ở ngoài đê có phải di dời địa điểm và hướng giải quyết cụ thể với những doanh nghiệp này như thế nào, 6 năm chờ đợi, đến nay các doanh nghiệp trên chưa nhận được câu trả lời cụ thể từ cơ quan chức năng. Chưa có văn bản nào do các cơ quan chức năng ban hành để thu hồi, hủy bỏ những quyết định về việc giao, cho thuê đất trước đây hoặc yêu cầu doanh nghiệp di dời công trình, trả lại mặt bằng phục vụ việc thoát lũ. Nhưng căn cứ theo Luật Đê điều, việc cấp GCNQSDĐ cho doanh nghiệp bị dừng. Trong khi đó, với doanh nghiệp, GCNQSDĐ là điều kiện vay vốn, đầu tư phát triển sản xuất.

Thực tế tại khu vực này vẫn có doanh nghiệp đã được cấp GCNQSDĐ. Ở cụm công nghiệp Đồng Hoà, trong số hơn 30 doanh nghiệp đang hoạt động gần 10 doanh nghiệp đã được cấp GCNQSDĐ. Thậm chí cùng một doanh nghiệp, cùng một mặt bằng sản xuất, nhưng một nửa diện tích mặt bằng được cấp  GCNQSDĐ, một nửa chưa, như trường hợp của Công ty TNHH Phú Cường. Được biết số doanh nghiệp, số diện tích có GCNQSDĐ chủ yếu làm thủ tục trước năm 2004. Căn cứ Luật Đê điều, ngay cả GCNQSDĐ đã cấp vi phạm quy định của luật này sẽ không còn giá trị pháp lý và bị thu hồi, nhưng tại khu vực này vẫn  tồn tại song song những mặt bằng được cấp GCNQSDĐ và những doanh nghiệp bị coi là “vi phạm”, không được cấp GCNQSDĐ. Cũng theo Luật Đê điều, không được phép có công trình xây dựng kiên cố nằm trong khu vực này, nhưng thực tế nhiều công trình kiên cố mới đã và đang được xây dựng, cũng không có sự nhắc nhở nào từ cơ quan chức năng. Hiện nay, hầu hết doanh nghiệp có mặt bằng sản xuất ngoài đê tiếp tục hoạt động, nhưng án “vi phạm” Luật Đê điều vẫn treo lơ lửng khiến họ không yên tâm đầu tư mở rộng sản xuất.

Địa phương lúng túng xử lý, doanh nghiệp không yên tâm

Việc vi phạm hành lang an toàn đê sông Lạch Tray là thực tế "lịch sử" để lại. Từ những năm 1960 đến nay có hàng nghìn hộ dân, doanh nghiệp "cắm" đất hoạt động, sinh sống tại tuyến đê, hành lang đê. Đê sông Lạch Tray đã trở thành đường nội bộ trong khu dân cư, thành đường trục thuộc Cụm công nghiệp Đồng Hòa, như các đường Cột Còi, Trần Huy Liệu, đường 109 (đường vào Cụm công nghiệp Đồng Hòa) và các phường khác trong quận. Và vẫn có tới 2 km đoạn qua 2 phường Bắc Sơn, Quán Trữ hoàn toàn không có đê. Nhiều khu đất ngoài đê được quy hoạch thành cụm công nghiệp từ trước 2003, như: các cụm công nghiệp Đồng Hòa, Cành Hầu...Việc các doanh nghiệp ở đây được giao, thuê đất có sự thừa nhận từ các cơ quan chức năng. Do vậy, nếu xác định khu vực ngoài đê sông đoạn qua quận Kiến An là hành lang thoát lũ, các cơ quan chức năng cần có định hướng giải quyết cụ thể.

Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty TNHH thương mại, dịch vụ Hải Đăng Phạm Hùng Anh, một trong những doanh nghiệp có mặt bằng trong Cụm công nghiệp Cành Hầu ở khu vực hành lang thoát lũ phía ngoài đê chưa được cấp GCNQSDĐ thẳng thắn bày tỏ: Các cơ quan chức năng cần có quan điểm rõ ràng, cụ thể hơn đối với doanh nghiệp ở khu vực này, định hướng, hỗ trợ doanh nghiệp hoạt động đúng luật. Nếu thừa nhận sự tồn tại, cần tạo điều kiện để doanh nghiệp được cấp GCNQSDĐ, yên tâm đầu tư nâng cấp cơ sở vật chất hoặc nếu phải giải tỏa, di dời cũng cần có sự hỗ trợ thiết thực, đồng thời có mốc giới bảo vệ hệ thống đê điều và việc thoát lũ cửa sông. Đây cũng là mong muốn của gần 100 doanh nghiệp có mặt bằng nằm ngoài đê và của quận Kiến An. Bởi hiện nay, quận rất khó xác định nội dung quản lý hệ thống đê điều, hành lang thoát lũ ở khu vực này như thế nào, xử lý ra sao những doanh nghiệp đã và đang đầu tư xây dựng công trình, nhà xưởng sản xuất kiên cố. Hiện tổng số tài sản doanh nghiệp nằm ngoài đê sông Lạch Tray đầu tư có thể lên tới vài trăm tỷ đồng.

Nguyên Mai