Sở, ngành Bình Dương “phủi” trách nhiệm vụ "hình sự hóa quan hệ dân sự"

Ngày 9 và 10/6/2011, TAND tỉnh Bình Dương đã mở phiên sơ thẩm vụ “Cố ý làm trái...”, “Thiếu trách nhiệm...” và “Che giấu tội phạm” đối với bị cáo Vũ Đình Châu (SN 1955) – nguyên giám đốc Công ty XSKT – DV Bình Dương; Và hành vi “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” đối với bị cáo Lê Hoàng An – nguyên giám đốc Trung tâm Thương mại, thuộc Cty XSKT – DV Bình Dương (nay là Cty TNHH MTV XSKT Bình Dương).

Bị đối tác “hành”…

Ngay phần thủ tục bắt đầu phiên tòa, bị cáo Châu “phản pháo” việc cáo trạng không đề cập đến chiếc thẻ Apec mà CQĐT thu giữ của ông cũng như việc niêm phong căn nhà tại đại lộ Bình Dương – là tài sản chung của gia đình ông mà không mời vợ ông lên làm việc với tư cách người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan. Ngày làm việc thứ 2, HĐXX bổ sung cho bà Đinh Hải Thịnh (vợ ông Châu) tham gia tòa đúng như bị cáo Châu yêu cầu.

Hai bị cáo tại tòa

Trả lời HĐXX, bà L.T.K.C (nhân viên Phòng Đầu tư Kỹ thuật) cho biết, sau khi nghe lãnh đạo Cty XSKT nói cần mua đất để mở rộng Cty thì trong Cty có nhiều người giới thiệu nhiều nơi khác nhau. Nhưng hướng của Cty XSKT là chọn địa điểm của Cty CP Tấn Lợi thỏa thuận mua. Theo đó, bà C dẫn ông Châu đến gặp ông Đặng Văn Đức – Chủ tịch HĐQT Cty Tấn Lợi bàn việc chuyển nhượng tài sản.

Cụ thể, ông Đức đồng ý chuyển nhượng toàn bộ tài sản trên phần đất thuê của Nhà nước tại 672 Đại lộ Bình Dương, TX Thủ Dầu Một với giá 7 tỷ đồng. Khi hỏi giấy tờ pháp lý tài sản thì ông Đức nói kế toán đi vắng không xem được. Lúc này ông Châu nói là đơn vị Nhà nước nên chúng tôi phải xin chủ trương UBND tỉnh theo quy định. Hơn nữa, do ông Đức là người đứng đầu Cty cổ phần Nhà nước chiếm giữ, trực thuộc Tỉnh ủy nên bị cáo tin tưởng.

Để chuẩn bị cho việc xúc tiến chuyển nhượng tài sản, ông Châu thành lập Ban Kiểm kê tài sản, thống kê tất cả tài sản có trên đất (7 hạng mục) Cty Tấn Lợi để đảm bảo việc mua không bị hớ so với thị trường. Cẩn thận hơn, ông Châu còn quyết định mời đại diện lãnh đạo các Sở, ngành liên quan đến tham gia buổi thẩm định giá mà Công ty XSKT sắp mua cho chắc ăn. Kế đó, ông Châu trình UBND tỉnh “xin phép” nhận chuyển nhượng quyền thuê đất, chuyển nhượng tài sản và được chấp thuận; đồng thời tỉnh yêu cầu liên hệ với Sở TN&MT để được hướng dẫn. Cũng vì tin tưởng nên quá trình nhận chuyển nhượng, ông Châu vẫn một mực tin lời hứa của ông Đức là sẽ giao giấy tờ liền sau đó.

Để tạo thêm niềm tin, ông Đức còn xuất hóa đơn GTGT cho Cty XSKT. Chưa hết, sau khi phát hiện Cty Tấn Lợi “chây ỳ” chậm giao giấy tờ, Cty XSKT tổ chức nhiều cuộc họp mổ xẻ, đặt nghi vấn có hay không “dấu hiệu lừa đảo chiếm đoạt tài sản” của Cty Tấn Lợi. Bởi trong hợp đồng thể hiện rõ điều khoản “nếu phát sinh tranh chấp thì hai bên đàm phán thương lượng, nếu không được thì khởi kiện ra tòa”.

“Phủi” trách nhiệm

Trong phần hỏi của mình, LS Phan Trung Hoài, Đoàn LS TP.HCM – bào chữa cho bị cáo Châu thắc mắc chưa thấy HĐXX hỏi ông Châu và những người liên quan về phần thiệt hại, bởi đây là tình tiết định khung liên quan đến tội “Thiếu trách nhiệm…”. LS hoài cũng nhấn mạnh về tên gọi chính xác là “hợp đồng chuyển nhượng tài sản”, không có một từ ngữ nào thể hiện đây là hợp đồng chuyển nhượng cả quyền sử dụng đất.

Do đó, không thể “vênh” vào việc ông Châu chuyển nhượng khi chưa được Cty Tấn Lợi giao giấy tờ pháp lý đất đai mà quy buộc ông Châu “Thiếu trách nhiệm…”. Thêm nữa, ở đây không có thiệt hại xảy ra, tài sản vẫn còn đó, trái lại giá trị ngay sau thời điểm nhận chuyển nhượng đã tăng lên gấp nhiều lần. Cũng cần nhắc lại rằng, sau khi Cty XSKT trình và “xin chủ trương” thì UBND tỉnh đã có văn bản chỉ đạo Cty nhận chuyển nhượng.

Để làm rõ thêm trách nhiệm của Ban giám đốc Cty XSKT, Tòa cho gọi và được Phó Tổng giám đốc Nguyễn Hữu Song khai có tham gia buổi họp thẩm định giá nhưng không biết gì về chủ trương chuyển nhượng tài sản, kể cả nội dung của cuộc họp thẩm định...sau này mới biết. Ông Song vừa dứt lời, cả khán phòng ồ lên vì cách trả lời vô trách nhiệm của vị “Phó tổng”.

Vị Công tố “truy”, ông là Phó Tổng giám đốc phải có vai trò, nắm bắt hoạt động của đơn vị chứ không thể nói không biết, không có ý kiến gì trong buổi họp. Vậy ông họp để làm gì, ông cần xem lại mình… Cốt lõi của cuộc họp thẩm định giá là lấy ý kiến của các thành viên (ở các Sở, ngành chức năng) thẩm định giá mà ông nói không nhớ gì về nội dung buổi họp, cũng như thành viên nào nói gì, thật là vô lý – Vị Công tố bức xúc.

Kế đó, Tòa gọi tất cả các thành viên có mặt tại buổi họp thẩm định giá như: Đại diện Sở Xây dựng, Sở Tài chính, Trung tâm Phát triển Qũy đất, Chi cục Tài chính Doanh nghiệp… nhưng tất cả các thành viên này đều cho rằng mình chỉ “thừa lệnh” cấp trên đi họp, đồng thời “chối bỏ” trách nhiệm của mình trong biên bản buổi họp thẩm định giá, khi cho biết chỉ tham gia buổi họp để chứng kiến sự thỏa thuận giữa các bên(?!)

Cụ thể, ông Phan Cao Phúc – Trưởng phòng Quản lý Nhà đất, Sở Xây dựng khai: “Tôi biết nội dung họp là thẩm định giá, thể hiện ngay ở tiêu đề giấy mời họp nhưng tôi chỉ ghi nhận sự thỏa thuận giữa các bên”. Tòa hỏi, vậy ông có góp ý gì cho Cty XSKT không? Ông Phúc đáp: Không. Nhưng khi Đại diện VKSND truy: “Tại sao họp xong, ông ký vào biên bản có tiêu đề “họp về thẩm định giá” rõ ràng mà ông nói không là sao?”, thì ông Phúc im lặng.

Ngày 13/6, phiên tòa tiếp tục làm việc.

Trần Tố