Siết chặt đầu tư công
Khi nói tới lạm phát, nhiều người vẫn hay nhắc tới yếu tố tiền tệ mà xem nhẹ vấn đề đầu tư, trong đó có đầu tư công. Lãnh đạo Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cho biết: yếu tố đầu tư công chiếm tới 30% nguyên nhân gây ra lạm phát, yếu tố tiền tệ chiếm 40% và 30% còn lại do giá nguyên vật liệu thế giới...
Theo Tổng cục Thống kê, năm 2007, khối lượng vốn đầu tư toàn xã hội theo giá thực tế là 461.000 tỷ đồng, bằng 40,4% GDP, trong đó khu vực Nhà nước chiếm 200.000 tỷ đồng và phần còn lại của khu vực ngoài Nhà nước và FDI. Với mức thu hút vốn chiếm gần 41% GDP, hệ số sử dụng vốn (ICOR) của Việt Nam năm 2007 xấp xỉ gần 5. Hệ số này cao hơn nhiều so với của Trung Quốc cách đây 10 năm (ICOR Trung Quốc giai đoạn 1991-1993 là 4,1), cao hơn Thái Lan (4,1) và In-đô-nê-xi-a (3,7) giai đoạn 1981-1985. Thông thường, ICOR của các nước là 2 - 3, ICOR Việt Nam xấp xỉ 5 là quá cao và là sự cảnh báo về tăng trưởng thiếu bền vững do thất thoát và lãng phí. Bởi lẽ, chỉ số ICOR càng cao thì sự thất thoát, lãng phí trong đầu tư cũng lớn tương ứng.Theo các chuyên gia, tỷ lệ thất thoát, lãng phí trong đầu tư công ước khoảng 30% tổng vốn đầu tư. Giả định rằng, con số đó là thực tế thì số tiền thất thoát, lãng phí trong đầu tư công của năm 2007 lên tới 60.000 tỷ đồng, chưa kể khu vực đầu tư ngoài quốc doanh.
Những phân tích này cho thấy, việc tiếp cận vấn đề lạm phát từ hệ số ICOR là hướng đi cần thiết. Ông Cao Sỹ Kiêm- thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách tài chính và tiền tệ của Chính phủ cho rằng, nếu cải thiện được hệ số ICOR thì hiệu quả chống lạm phát không phải trước mắt mà là lâu dài. Đáng mừng là Chính phủ đã nhận biết được và coi việc siết chặt đầu tư công là một trong những biện pháp cấp bách nhất hiện nay kiềm chế lạm phát.
Không nằm ngoài những diễn biến chung của cả nước, Hải Phòng đang nỗ lực để siết chặt đầu tư, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn, giảm hệ số ICOR. Chủ tịch UBND thành phố Trịnh Quang Sử quyết định tạm dừng thực hiện dự án xây mới trường THPT chuyên Trần Phú, chờ thời điểm thích hợp hơn bởi dự án này sẽ ngốn khoảng 350 tỷ đồng ngân sách, trong đó giai đoạn 1 là khoảng 250 tỷ đồng. Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư Đan Đức Hiệp cho rằng: Hải Phòng phải tiết giảm được 20- 30 nguồn vốn đầu tư xây dựng cơ bản của năm 2008 mới bù đắp được hậu quả của lạm phát. Một loạt các công trình chưa cần thiết, chưa cấp bách sẽ phải lùi lại. Như thế cũng đủ thấy, nếu có sự nỗ lực, cố gắng, nhìn rõ vấn đề, nguyên nhân, có biện pháp giải quyết, chắc chắn công cuộc chống lạm phát của Hải Phòng cũng như cả nước sẽ đạt hiệu quả như mong muốn.
Trọng Nhân