Sẽ triển khai rất cụ thể 'Tháng nghe dân nói'

Sáng 13/5, sau phiên bế mạc Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026 - 2031, Ban Thường trực UBTƯ MTTQ Việt Nam đã tổ chức họp báo thông tin về kết quả Đại hội.

Chủ trì buổi họp báo có bà Hà Thị Nga - Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch - Tổng Thư ký Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam; các Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam: Hoàng Công Thủy, Trần Thắng, Nguyễn Đức Phong, Cao Xuân Thạo.

Tại buổi họp báo, trả lời câu hỏi của phóng viên về những giải pháp triển khai “Tháng nghe dân nói”, Phó Chủ tịch - Tổng Thư ký Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Hà Thị Nga khẳng định, “Tháng nghe dân nói” không phải là hoạt động đối thoại thông thường, mà định kỳ sẽ tổ chức đối thoại trực tiếp giữa đại diện các giai cấp, tầng lớp nhân dân với lãnh đạo Đảng, Nhà nước. Đây là đối thoại rộng rãi ở các tầng lớp và các thành phần khác nhau.

Bà Hà Thị Nga cho biết, trong thời gian tới, MTTQ Việt Nam sẽ triển khai rất cụ thể “Tháng nghe dân nói” để có thể lắng nghe được ý kiến của người dân, đảm bảo tính khách quan, toàn diện, đầy đủ ở tất cả các lĩnh vực, đặc biệt là những nội dung mà cử tri và người dân đang quan tâm.

Trả lời câu hỏi của phóng viên về giải pháp khắc phục hạn chế của một số cuộc vận động, phong trào thi đua và làm thế nào để việc triển khai các phong trào, cuộc vận động đạt hiệu quả hơn trong thời gian tới? Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Cao Xuân Thạo cho biết, thực tế có những nơi, những lúc, một số cuộc vận động, phong trào thi đua còn hình thức, hiệu quả chưa đồng đều. Đây là vấn đề hệ thống MTTQ, các tổ chức đoàn thể đang tập trung đánh giá, nhìn nhận thực chất hơn. Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI cũng xác định đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm phải đổi mới mạnh mẽ trong nhiệm kỳ tới.

Về phương châm, Mặt trận cùng với các tổ chức thành viên sẽ đổi mới các phong trào thi đua, các cuộc vận động theo hướng rõ chủ thể hành động, rõ đối tượng cụ thể. Kết quả của phong trào thi đua phải hướng tới giải quyết những vấn đề bức thiết nhất hiện nay trong cuộc sống của người dân. 

Phải làm sao để người dân cảm nhận được rằng khi có phong trào thi đua thì sẽ có kết quả thực chất, tránh tình trạng “có phong trào hay không có phong trào vẫn thế”, “có phong trào mà không tạo chuyển biến”…

Bên cạnh đó, các phong trào phải hướng tới kết quả thực, hành động thực, hướng tới những vấn đề liên quan đến nhân dân. Ví dụ như: vấn đề môi trường, trật tự an toàn giao thông, an ninh trật tự ở cơ sở, và đặc biệt là ứng dụng chuyển đổi số trong đời sống nhân dân hiện nay.

Ông Cao Xuân Thạo cho biết sẽ có hướng dẫn, chỉ đạo để toàn hệ thống MTTQ Việt Nam rà soát, đánh giá lại tổng thể các phong trào thi đua, cuộc vận động hiện nay theo hướng phong trào nào thiết thực, còn sức sống thì tiếp tục duy trì và tìm giải pháp mới. Phong trào nào thực sự chỉ còn tính hình thức, hoạt động không còn hiệu quả thì chủ động kết thúc, dừng lại để các phong trào khác “nảy nở, sinh sôi” thêm.

Đồng thời, động viên Mặt trận và các tổ chức thành viên mở ra các phong trào thi đua mới, cuộc vận động mới hướng vào những vấn đề cấp thiết hiện nay. Ví dụ như: “Bình dân học vụ số”, vận động nhân dân tham gia phát triển kinh tế tư nhân, kêu gọi cuộc vận động “nói không với thực phẩm bẩn” hoặc “toàn dân nói không với hàng giả, hàng kém chất lượng”…

Về phương thức triển khai, ông Cao Xuân Thạo nêu rõ, MTTQ sẽ nhanh chóng chuyển hóa từ “phát động phong trào” sang tổ chức thực hiện, không có độ trễ, không có khoảng trống, không chờ đợi hướng dẫn. Lâu nay có tình trạng “phát động xong rồi về nghỉ ngơi”, sau đó mới nghiên cứu giải pháp triển khai, tổ chức tập huấn, bồi dưỡng. MTTQ sẽ đổi mới theo hướng ngay sau khi phát động phải đồng thời có các giải pháp triển khai, đưa ra tiêu chí cụ thể và có thể đo lường, đánh giá rõ ràng. Quan điểm đặt ra là “phát động phải đi liền với hành động”.

Cùng với đó, mỗi phong trào sẽ gắn với tiêu chí thi đua và kiểm tra. Chẳng hạn, với phong trào bảo vệ môi trường, sẽ đưa ra các mô hình, tiêu chí cụ thể như: Gia đình xanh - sạch - đẹp; Khu dân cư xanh - sạch - đẹp; Xã/phường/đặc khu xanh - sạch - đẹp; Cơ quan/đơn vị/trường học xanh - sạch - đẹp; Nhà máy/doanh nghiệp xanh - sạch - đẹp… Đây là các tiêu chí để chấm điểm cụ thể để thiết thực hơn.

Giải pháp tiếp theo là sẽ giảm tối đa các hoạt động mang tính hình thức như hội họp, giao ban, kiểm tra không cần thiết; tăng hướng dẫn các hoạt động trực tiếp tại cộng đồng, phát huy vai trò Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư, các tổ tự quản cộng đồng, các cá nhân tiêu biểu, người có uy tín, đoàn viên, hội viên... Đồng thời, tăng cường ứng dụng chuyển đổi số trong triển khai và giám sát các phong trào thi đua. Thông qua các nền tảng số, MTTQ có thể nắm bắt tốt hơn tâm tư, nguyện vọng của người dân, đánh giá mức độ hài lòng của người dân và theo dõi hiệu quả thực hiện phong trào một cách công khai, minh bạch, tránh bệnh hình thức…

Đặc biệt, trong nhiệm kỳ tới, MTTQ sẽ lấy sự tham gia thực chất và sự hài lòng của nhân dân làm tiêu chí quan trọng nhất để đánh giá hiệu quả của các cuộc vận động, phong trào thi đua.

Trả lời câu hỏi về những khó khăn trong việc tập hợp ý kiến Nhân dân khi thực hiện sáp nhập xã, phường (địa bàn rộng hơn, trong khi lực lượng cán bộ cơ sở được tinh gọn), Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Cao Xuân Thạo thẳng thắn nhìn nhận đây là vấn đề rất thực tế. Theo ông, khó khăn không chỉ nằm ở việc tập hợp ý kiến người dân mà còn ở điều kiện tiếp cận địa bàn, nhất là tại các khu vực miền núi. Có những nơi sau sáp nhập, quãng đường di chuyển lên tới 40–50 km mới tới được địa bàn dân cư, khiến việc nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của người dân gặp nhiều trở ngại, đặc biệt trong mùa mưa bão.

Để giải quyết vấn đề này, ông Cao Xuân Thạo cho rằng, việc hình thành lực lượng nòng cốt để nắm bắt tình hình nhân dân, lắng nghe tâm tư nguyện vọng và phản ánh kiến nghị là kênh, là phương thức hoạt động cơ bản của MTTQ trong giai đoạn hiện nay. Chỉ khi nắm được tình hình và lắng nghe được ý kiến người dân, Mặt trận mới có thể đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nhân dân.

Bên cạnh đó, duy trì phương thức tiếp xúc trực tiếp, đó là hệ thống của Ủy ban MTTQ và Ban Công tác Mặt trận ở khu dân cư. Đây là lực lượng có điều kiện để đến được từng hộ dân, trực tiếp gặp gỡ, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của từng người. Theo đó, yêu cầu đặt ra là tiếp tục hoàn thiện cơ chế để việc tiếp nhận, phản ánh thông tin được thực hiện thường xuyên, kịp thời và chính xác, đồng thời đẩy mạnh triển khai các nền tảng “Mặt trận số”, “Thôn số”.

Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Cao Xuân Thạo cho biết, MTTQ Việt Nam đang xây dựng kênh “Mặt trận số”. Đến nay, nền tảng này đã được kết nối với toàn bộ các tổ chức thành viên, lan tỏa tới 34 tỉnh, thành phố và 3.321 xã. Theo định hướng, chỉ đạo của lãnh đạo Ban Thường trực, thời gian tới sẽ tiếp tục triển khai mô hình “Thôn số” nhằm tăng cường gắn kết các hoạt động cộng đồng. Đây được kỳ vọng sẽ trở thành kênh để MTTQ và Ban Công tác Mặt trận tương tác trực tiếp, kịp thời nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của người dân thông qua các ứng dụng số.