Sẽ có một châu Á thế nào?

Thế kỷ của châu Á...

Tổng quan dự thảo báo cáo “Châu Á 2050 – Xây dựng một thế kỷ Châu Á” được giới thiệu tại Hội nghị thường niên lần thứ 44 của Ngân hàng Phát triển Châu Á tại Hà Nội. Bản dự thảo báo cáo cho biết trọng tâm của nền kinh tế toàn cầu sẽ chuyển sang khu vực châu Á, một khu vực có thể đóng góp khoảng 50% vào kết quả đầu ra, thương mại và đầu tư toàn cầu vào năm 2050, gia tăng từ mức đóng góp 27% hiện nay.

Bản dự thảo báo cáo cũng so sánh những kết quả tiềm năng châu Á đạt được theo hai kịch bản: Thế kỷ của châu Á và bẫy thu nhập trung bình. Theo kịch bản lạc quan một thế kỷ châu Á, GDP của khu vực sẽ đạt 148 ngàn tỉ, chiếm 51% sản lượng toàn cầu. Theo cơ sở sức mua tương đương, GDP theo đầu người tại châu Á sẽ lên tới 38.600 đô la Mỹ, so với mức dự kiến trung bình năm 2050 của thế giới là 36.600 USD.

Theo kịch bản một thế kỷ châu Á, gần như có thêm ba tỉ người châu Á có thể tận hưởng thành quả của sự thịnh vượng ít nhất cũng sớm hơn 1 thế hệ so với kịch bản bẫy thu nhập.

…Hay sa lầy trong bẫy thu nhập trung bình?

Ông Haruhiko Kuroda, Chủ tịch ADB: Những nền kinh tế đang phát triển nhanh chóng như Trung Quốc, Ấn độ, Indonesia và Việt Nam không thể rơi vào bẫy thu nhập trung bình khi chuyển đổi từ tăng trưởng dựa vào nguồn lực vốn phụ thuộc vào lực lượng nhân công rẻ và vốn đầu tư sang tăng trưởng bắt nguồn từ đổi mới và năng suất cao.

Kịch bản thứ hai giả định rằng những nền kinh tế lớn của châu Á như Trung  Quốc, Ấn độ, In-đô-nê-si-a, và Việt Nam sẽ rơi vào bẫy thu nhập trung bình khi mức tăng trưởng chậm lại và sự trì trệ trong thu nhập của 5 hay 10 năm tới. Hơn nữa, không có một nền kinh tế tăng trưởng chậm nào của châu Á sẽ có thể thúc đẩy được tỉ lệ tăng trưởng trong kịch bản này.

Nếu những dữ kiện này xảy ra, châu Á sẽ chỉ chiếm 32% hay đạt 61 ngàn tỉ USD so với sản lượng toàn cầu vào năm 2050. Theo cơ sở sức mua tương đương, GDP đầu người của khu vực sẽ đạt 20.300 đô la Mỹ, chỉ hơn một nửa so với kịch bản một thế kỷ châu Á.

Trong khi khu vực châu Á đang phát triển đã thu được sự tiến bộ nổi bật trong việc giải quyết vấn đề nghèo tính theo thu nhập, thì vấn đề nghèo phi thu nhập vẫn tồn tại khá nhiều. Ví dụ, một nửa người dân châu Á sinh sống thiếu điều kiện vệ sinh cơ bản trong khi 900 triệu người tại khu vực này không thể tiếp cận với điện năng.

Ông Kuroda nói: “Hai kết quả dự kiến ở hai kịch bản là khác nhau và vì vậy chi phí cơ hội nếu không thực hiện kịch bản một thế kỷ châu Á là rất lớn, đặc biệt là trên khía cạnh con người”.

6 động lực chuyển đổi

Bản dự thảo báo cáo, “Châu Á 2050 – Xây dựng một thế kỷ Châu Á” đã đề ra 6 động lực chuyển đổi tại khu vực: sự tiến bộ kỹ thuật, tích lũy vốn, nhân khẩu học và lực lượng lao động, sự gia tăng tầng lớp trung lưu, giảm thiểu biến đổi khí hậu và cuộc cách mạng thông tin.

Trong con đường đi đến thịnh vượng, châu Á phải đối mặt với một loạt nguy cơ và thách thức: khoảng trống về bất bình đẳng, làn sóng đô thị hóa, cơ cấu dân số thay đổi liên tục.

Tổng quan dự thảo báo cáo được giới thiệu tại Hội nghị thường niên lần thứ 44 của Ngân hàng Phát triển Châu Á tại Hà Nội. Hội đồng Thống đốc, gồm các bộ trưởng Tài chính đến từ Băng-la-đét, Pháp, Ấn độ, Hàn Quốc, và các thứ trưởng đến từ Trung Quốc, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nhật bản, và Chủ tịch ADB ông Kuroda, đã thảo luận về báo cáo này nhằm cập nhật thành một tài liệu hoàn chỉnh, dự kiến xuất bản vào tháng Tám.

H.Thủy