Sản xuất vụ đông- Khó khăn, thuận lợi đan xen

Đối mặt với nhiều khó khăn

Theo Cục trồng trọt (Bộ Nông nghiệp- PTNT), vụ đông năm nay, sản xuất của miền Bắc đối mặt với nhiều khó khăn. Ảnh hưởng của đợt mưa đầu tháng 11  làm 250 nghìn trong tổng số 400 nghìn ha rau màu ngập nặng, trong đó, 180 nghìn ha mất trắng. Hàng loạt các tỉnh có diện tích trồng cây vụ đông nhiều như Nam Định, Hà Nội, Hà Nam bị hỏng phần lớn diện tích cây vụ đông đã trồng vì ngập úng. Mặc dù Chính phủ và chính quyền các địa phương tích cực hỗ trợ nông dân giống, vốn gieo trồng lại, nhưng do thời vụ gấp, nên diện tích cây vụ đông trồng lại dự kiến cũng chỉ đạt 100 nghìn ha. Theo dự đoán, sản lượng và giá trị thu nhập của vụ đông năm nay, toàn miền Bắc sẽ giảm khoảng 50% so với vụ đông năm trước. Tại Hải Phòng, thời điểm đầu vụ, do ảnh hưởng của cơn bão số 9, hơn 1000 ha rau màu mới trồng bị ảnh hưởng nặng. Tiếp đến, đầu tháng 11, mưa liên tiếp cũng làm 2.500 ha rau màu (chiếm 36,2% diện tích đã gieo trồng)  ảnh hưởng, bị héo và chết. Tòan bộ 540 ha diện tích khoai tây mới trồng bị thối.

Vì những khó khăn này, việc mở rộng diện tích trồng cây vụ đông ở nhiều địa phương không đạt kế hoạch. Anh Bùi Hữu Nga, cán bộ hợp tác xã Thanh Sơn, xã Thanh Sơn ( huyện Kiến Thuỵ) cho biết : “Đầu năm, xã xây dựng kế hoạch mở rộng diện tích trồng cây vụ đông nhưng vận động nông dân thực hiện rất khó khăn. Do thời tiết đầu vụ không thuận, đến nay, xã mới thực hiện 50% diện tích theo kế hoạch, khoảng 15ha. Nhiều diện tích có khả năng chuyên canh cây vụ đông quanh năm, nhưng nông dân không trồng màu, mà chuyển sang cấy hai vụ lúa. Diện tích này khoảng 8-10 ha, tập trung ở thôn Xuân La. Nguyên nhân chủ yếu do nhiều hộ không có lao động làm nông nghiệp, một số khác không thiết tha sản xuất vì thu nhập quá thấp, ngại đầu tư, thâm canh nên chỉ cấy hai vụ lúa trên ruộng được Nhà nước giao khoán”. Các phương thức luân canh mới, cho thu nhập cao xuất hiện khá nhiều trong vụ đông, nhưng nông dân ngại mở rộng diện tích và đầu tư thâm canh, quy mô nhỏ (khoảng 2-3 ha/ điểm sản xuất), nằm rải rác, đan xen với mô hình canh tác chỉ vài nghìn m2. Việc quy vùng sản xuất cây vụ đông lớn theo hướng sản xuất hàng hoá hạn chế đáng kể.

Kịp thời tiếp sức nông dân

Thành phố quyết định hỗ trợ 2 tỷ đồng để đưa giống mới vào sản xuất vụ đông theo hướng sản xuất hàng hoá. Ngoài ra, một số huyện có cơ chế hỗ trợ riêng, như huyện Vĩnh Bảo hỗ trợ nông dân 30% tiền giống cho cây vụ đông có hợp đồng tiêu thụ, 25% giá giống ngô lai f1, 2000 đồng/ kg giống khoai tây. Cùng với đó, giá giống cây vụ đông và vật tư nông nghhiệp bắt đầugiảm, tạo thuận lợi cho nông dân Hải Phòng mở rộng diện tích. Nắm bắt cơ hội này, ngay sau khi nước rút, bà con dồn sức khắc phục hậu quả, khẩn trương trồng lại diện tích cây vụ đông bị ảnh hưởng do mưa ngập. Tại nhiều vùng chuyên canh, bà con mở rộng nhanh diện tích cây vụ đông, các loại rau màu ngắn ngày, tăng khả năng thâm canh để bù lại thiệt hại trong đầu vụ và mất mùa cục bộ trong vụ lúa mùa vừa qua. Các địa phương chủ động mời doanh nghiệp, Viện nghiên cứu hỗ trợ nông dân sản xuất nông sản thông qua hợp đồng tiêu thụ sản phẩm. Đến nay,  các địa phương trồng hơn 10 nghìn ha cây vụ đông các loại, đạt hơn 90% diện tích dự kiến gieo trồng. Diện tích rau màu có hợp đồng tiêu thụ gần 800 ha, tăng gấp rưỡi so với vụ đông năm trước. Diện tích trồng một số loại cây cho giá trị kinh tế cao như ngô lai, đậu tương, cà chua, dưa các loại, khoai tây, các cây gia vị, cây ăn lá đều tăng 20-30% so với diện tích vụ đông năm 2007. Đây là những tín hiệu khả quan từng bước đưa cây vụ đông trở thành vụ sản xuất chính thứ 3 trong năm.