Sản xuất, chế tác đá ven quốc lộ 10 địa bàn huyện An Lão- Vi phạm hành lang an toàn giao thông và gây bụi

Khoảng 3 năm gần đây, ven quốc lộ 10, khu vực từ cầu Trạm Bạc (xã Trường Thành) đến cầu Vàng 2 (xã An Tiến) dài khoảng hơn 1 km xuất hiện  gần bốn chục cơ sở sản xuất, điêu khắc đá. Hầu hết cơ sở này tổ chức sản xuất trên những khu đất trống cạnh đường.

Nhiều cơ sở sản xuất đá cạnh quốc lộ 10 vi phạm hành lang an toàn giao thông Ảnh: NGỌC MINH

Tăng nguy cơ tai nạn giao thông

Tại phía cầu Trạm Bạc  (xã Trường Thành) nhiều cơ sở sản xuất đá xen giữa một số gia đình. Ngay chân cầu, lối cổng vào "Làng văn hóa Phương Chử Đông", cơ sở sản xuất Hùng Thịnh xếp hàng đống đá vật liệu, sản phẩm để  ngay dưới chân cổng làng. Hai bên đường, đoạn ngã tư lối rẽ về UBND xã, cơ sở Xuân Thủy, Minh Thêm, Mạnh Tuấn xếp đá, lăng mộ, bia... tràn ra sát đường đi. Khu vực ngã tư trước Khách sạn Bảo An, thôn Khúc Giản (xã An Tiến), các cơ sở sản xuất đá tận dụng từng m2 lề đường "trưng bày" sản phẩm và làm việc. Cơ sở sản xuất của ông Lương Văn Đương, Công Thuy, Quang Sáng thôn Khúc Giản, nhiều sản phẩm đá, bạt của cơ sở sản xuất bày sát mép đường trải nhựa, cản trở tầm nhìn của các phương tiện tham gia giao thông khi qua ngã tư đường liên xã An Tiến-Trường Thành, tăng nguy cơ tai nạn giao thông. Gần ngã tư đường liên xã An Tiến-Trường Thọ cắt ngang quốc lộ 10, cơ sở sản xuất của ông Lương Văn Cần để cả máy móc cạnh lề đường. Theo quan sát, dọc khu vực chỉ có cơ sở sản xuất, điêu khắc đá của Công ty cổ phần Mỹ thuật Tuấn Thiện để vật liệu lùi vào trong hành lang an toàn giao thông, còn lại các cơ sở đều tận dụng tối đa mặt bằng để sản xuất và bày sản phẩm, vi phạm hành lang an toàn giao thông. Việc lấn chiếm hành lang an toàn giao thông của các cơ sở sản xuất đá tiềm ẩn nguy cơ tai nạn, nhất là khi quốc lộ 10 có lưu lượng người và phương tiện giao thông rất đông cả ban ngày và ban đêm.

Ô nhiễm môi trường

Khi các cơ sở sản xuất, tiếng cưa, xẻ đá ồn ã đến nhức tai. "Thế nhưng chưa sợ  bằng bụi bẩn", bà Nguyễn Thị Ho, thôn Khúc Giản, xã An Tiến cho biết. Bụi đá mù mịt bay trắng cả cây cối, tràn vào nhà, một ngày lau đồ mấy lần cũng không hết bụi. Một quán bán bánh đa, bún buổi sáng ở cạnh cơ sở sản xuất đá tại ngã tư đường liên xã An Tiến-Trường Thành phải đóng cửa vì bụi khách không dám đến ăn. Hầu hết cơ sở sản xuất đều không có nhà xưởng rộng, không có mái che hay tường bao ngăn cách nhà dân, không có hệ thống dẫn nước chống bụi khi cắt đá. Việc che bạt không ngăn được bụi và khiến cho các cơ sở rất nhếch nhác. Thực tế hiện nay, mỗi khi cưa, cắt đá, bụi bay thành màn sương dày khiến cây cối ở khu vực chung quanh đều nhuốm màu trắng bụi đá.

Ông Phạm Văn Ngoãn, Chủ tịch UBND xã An Tiến cho biết, xã chỉ đạo lực lượng công an thường xuyên kiểm tra, nhắc nhở, yêu cầu xếp gọn vật liệu và có biện pháp che chắn khi sản xuất, tuy nhiên các cơ sở sản xuất chấp hành rất hạn chế. Lãnh đạo Phòng Tài Nguyên-Môi trường huyện An Lão khẳng định, chỉ có cơ sở sản xuất đá của Công ty cổ phần Mỹ thuật Tuấn Thiện được cấp phép và có đánh giá tác động tới môi trường, thực hiện nghiêm túc các cam kết, các cơ sở  khác đều chưa được cấp phép hoạt động.

Cần sớm quy hoạch làng nghề tập trung

Làng nghề đá Núi Voi, bao gồm 2 xã An Tiến, Trường Thành và một số xã vùng lân cận có núi đá, tồn tại từ hàng trăm năm nay. Trước đây, nghề đục đẽo đá chủ yếu sản xuất thủ công với các sản phẩm thô sơ như cối, trục, bia mộ... Khoảng 5 năm gần đây, nghề điêu khắc đá được phục hồi, sản xuất bằng máy móc. Lúc đầu chỉ một, hai cơ sở, đến nay có gần 40 cơ sở lớn, nhỏ, giải quyết việc làm cho vài trăm lao động, có thời điểm thu hút khoảng 500 lao động. Việc phát triển nhiều các cơ sở sản xuất, điêu khắc đá là tất yếu khi nhu cầu tiêu dùng sản phẩm của xã hội ngày càng tăng. Thực tế tại Hải Phòng, mới có khu vực Núi Voi hình thành cơ sở của một làng nghề đá điêu khắc. Để các cơ sở tồn tại và phát triển, rất cần có một quy hoạch tổng thể. Trước hết, UBND huyện An Lão quan tâm tạo điều kiện, quy hoạch làng nghề, dành diện tích đất tập trung xa khu dân cư để các địa phương có nghề sản xuất chế tác đá lập cơ sở sản xuất đá. Hiện nay có tình trạng hộ dân không thuê được mặt bằng cạnh quốc lộ, mang đá về sân, vườn của gia đình sản xuất, gây ô nhiễm môi trường cho các hộ sống chung quanh, lấn chiếm đường làng ngõ xóm. UBND huyện An Lão, UBND các xã An Tiến, Trường Thành cần quan tâm, sớm quy hoạch, xây dựng làng nghề sản xuất, điêu khắc đá Núi Voi truyền thống.            

Phương Nam