12

Quy định ATVSTP “đánh đố” cơ quan chức năng?

Điều 244 BLHS quy định Tội vi phạm quy định về ATVSTP thì người nào chế biến, cung cấp hoặc bán thực phẩm mà biết rõ là thực phẩm không bảo đảm tiêu chuẩn vệ sinh an toàn, gây thiệt hại cho tính mạng hoặc gây thiệt hại nghiêm trọng cho sức khoẻ của người tiêu dùng, thì bị phạt tù từ 1 đến 5 năm

Như PLVN đã phản ánh về những bất cập của các văn bản pháp luật về xử phạt hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực y tế, an toàn vệ sinh thực phẩm khi đưa ra mức chế tài quá nhẹ, những tưởng với Bộ luật Hình sự (BLHS), những điều luật quy định về các tội phạm liên quan đến an toàn vệ sinh thực phẩm tưởng chặt chẽ và nghiêm khắc, nhưng thực tế thì...

Bế tắc trong chứng minh tội phạm

Khi đề cập tới tình trạng thực phẩm bẩn được vận chuyển và bày bán tràn lan mà không được các cơ quan bảo vệ pháp luật xử lý triệt để, nhiều người cho rằng pháp luật còn thiếu chế tài xử phạt. Thực chất thì pháp luật đã có khá nhiều quy định để xử lý hành vi vi phạm này nằm rải rác trong nhiều văn bản pháp luật khác nhau, như Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, pháp luật về bảo vệ môi trường, y tế, thú y và gần đây nhất là Luật An toàn thực phẩm (có hiệu lực từ tháng 7/2011)...

egeg
Cần xử lý nghiêm các cơ sở sản xuất, chế biến thực phẩm bẩn

Điều đáng nói, các quy định pháp luật đó chưa được giải thích thống nhất và phù hợp, cũng như chưa được cơ quan quản lý phối hợp hoặc phân công rõ trách nhiệm để thực hiện một cách triệt để, dẫn đến việc xử lý vi phạm mới dừng ở mức hành chính.

“Bộ luật hình sự hiện có một số điều luật quy định về các tội phạm liên quan đến lĩnh vực ATVSTP. Nhưng đến nay vẫn chưa có văn bản hướng dẫn cụ thể: hành vi vi phạm pháp luật về ATVSTP ở mức độ nào thì bị xử lý hành chính và đến mức nào thì bị xử lý hình sự?. Chính từ sự chưa rõ ràng đó đã dẫn đến tình trạng các cơ quan chức năng rất hiếm khi xử lý hình sự đối với các hành vi vi phạm mà hầu hết chỉ xử lý hành chính.

Trong mỗi điều luật đều có quy định về các trường hợp gây hậu quả rất nghiêm trọng, gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng. Tuy vậy, hậu quả rất nghiêm trọng, đặc biệt nghiêm trọng đối với mỗi tội được hiểu như thế nào vẫn chưa có văn bản hướng dẫn cụ thể, gây rất nhiều khó khăn cho cơ quan có thẩm quyền trong việc xác định mức độ trách nhiệm hình sự của chủ thể vi phạm”, Luật sư Lê Thiên, Giám đốc Cty TNHH Luật Lê và Liên danh nhận xét

Điều 244 BLHS quy định Tội vi phạm quy định về ATVSTP thì người nào chế biến, cung cấp hoặc bán thực phẩm mà biết rõ là thực phẩm không bảo đảm tiêu chuẩn vệ sinh an toàn, gây thiệt hại cho tính mạng hoặc gây thiệt hại nghiêm trọng cho sức khoẻ của người tiêu dùng, thì bị phạt tù từ 1 đến 5 năm.

“Mặc dù được quy định trong Bộ luật hình sự nhưng chỉ khi xâm phạm đến tính mạng hoặc xâm phạm nghiêm trọng đến sức khỏe người khác mới bị truy cứu trách nhiệm hình sự. Hơn nữa, việc quy định là “xâm phạm nghiêm trọng” quy định rất chung chung. Mặt khác, chủ thể của tội phạm là cá nhân nên trong trường hợp tổ chức vi phạm thì việc truy cứu trách nhiệm hình sự người đứng đầu tổ chức hay một cá nhân khác thì chưa được quy định cụ thể và còn nhiều tranh cãi.

Vì vậy, ở đây là cần giải thích thế nào là “gây thiệt hại nghiêm trọng cho sức khoẻ của người tiêu dùng” và cơ quan nào sẽ trực tiếp thẩm định và xử lý cũng như kiến nghị các cơ quan tố tụng xử lý đối với hành vi “gây thiệt hại nghiêm trọng cho sức khoẻ của người tiêu dùng”?. Luật sư Nguyễn Đông Khánh- Trưởng Văn phòng Luật sư Việt Quốc, Đoàn Luật sư TP Hà Nội nêu quan điểm.

Đồng tình với những nhận định trên, Luật sư Phạm Văn Cương, Giám đốc Cty luật TNHH MTV T.H khẳng định: Rất khó xử lý hình sự đối với loại tội phạm này do các cơ quan tố tụng bế tắc trong việc chứng minh tội phạm. Bởi không chỉ có hành vi vi phạm là đủ mà cần phải chứng minh mối quan hệ nhân quả giữa hành vi vi phạm và hậu quả thực tế xảy ra.

“Đánh đố” cơ quan chức năng

Theo Chánh Thanh tra Sở Y tế Hà Nội Nguyễn Việt Cường, Điều 244 BLHS buộc cơ quan chức năng phải chứng minh được việc ăn thực phẩm đó ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng. Vậy thì ảnh hưởng bao nhiêu phần trăm? thiệt hại nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng đến độ nào mới được xử lý hình sự?...Những vấn đề này chưa được hướng dẫn hay giải thích ở một văn bản nào cả.

Đã có thời gian Hà Nội phát hiện bánh phở chứa phooc môn- đây là chất độc hại cho sức khỏe người tiêu dùng, thậm chí có thể gây bệnh ung thư. Dư luận bức xúc đề nghị cơ quan chức năng phải xử lý thật nghiêm, nhưng khi các cơ quan chức năng bắt tay vào xử lý thì gặp không ít vướng mắc. “Nếu ngay sau khi ăn phở mà người ăn bị ngộ độc cấp tính và nguy hiểm đến tính mạng thì xử lý hình sự được ngay (xử lý đối tượng đã cho phooc môn vào bánh phở).

Nhưng trường hợp này không như thế, mặc dù biết là trong phở có chứa chất gây hại cho sức khỏe người tiêu dùng nhưng lại là ngộ độc mãn tính, không nguy hiểm ngay cho sức khỏe người ăn nên chỉ có thể xử lý hành chính”, ông Cường giải thích.

Đề cập đến vấn đề này, Trung tá Nguyễn Xuân Quyến, Phó Đội trưởng Đội 5, Phòng Cảnh sát Phòng chống tội phạm về Môi trường- Công an TP. Hà Nội cũng bức xúc: Muốn xử lý hình sự thì cần phải có những điều kiện ràng buộc, nhưng những điều kiện đó thì chưa rõ ràng. Qua thực tế xử phạt chúng tôi cũng thấy quá bất cập, bởi nếu cứ xử lý hành chính mãi thì cuối cùng người vi phạm vẫn cứ vi phạm.

Như vậy là hành vi vi phạm về ATVSTP tuy đã được các văn bản pháp luật liên quan điều chỉnh qua những hình phạt với các cấp độ khác nhau. Nhưng theo nhiều chuyên gia pháp lý thì pháp luật phải có tiêu chí rõ ràng chứ không phải phụ thuộc vào ý chí chủ quan của từng người, từng cơ quan chức năng. Nếu cơ quan này cho là ảnh hưởng nghiêm trọng, nhưng cơ quan khác lại bảo chưa nghiêm trọng thì sao?

Pháp luật quy định là gây hậu quả cho sức khỏe người tiêu dùng thì chỉ xét về ngộ độc cấp tính hay xét cả ngộ độc mãn tính? “Nếu tôi ăn phải thực phẩm bẩn, chứa chất độc hại mà đến 6-7 năm sau mới phát bệnh thì cơ quan nào chứng minh cho tôi là tôi đã bị ảnh hưởng bởi ăn phải nguồn thực phẩm ấy? Đọc văn bản thì nghiêm minh nhưng thực tế thì khó áp dụng”- một chuyên gia pháp lý nhận xét.

Điều 244 - BLHS: Tội vi phạm quy định về ATVSTP

1. Người nào chế biến, cung cấp hoặc bán thực phẩm mà biết rõ là thực phẩm không bảo đảm tiêu chuẩn vệ sinh an toàn gây thiệt hại cho tính mạng hoặc gây thiệt hại nghiêm trọng cho sức khoẻ của người tiêu dùng, thì bị phạt tù từ 1 năm đến 5 năm.

2. Phạm tội gây hậu quả rất nghiêm trọng thì bị phạt tù từ 3 năm đến 10 năm.

3. Phạm tội gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng thì bị phạt tù từ 7 năm đến 15 năm.

4. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 5 triệu đồng đến 50 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 năm đến 5 năm.

Vân Anh - Vũ Hoài - Trung Thứ

 

Cùng chuyên mục
Na là nông sản Lạng Sơn có giá trị kinh tế cao.

Lạng Sơn nỗ lực tiêu thụ vựa na hơn 1.200 tỷ đồng

(PLVN) - Vựa na Lạng Sơn ở hai huyện Chi Lăng và Hữu Lũng năm nay dự kiến đạt hơn 30.000 tấn, giá trị kinh tế ước đạt hơn 1.200 tỷ đồng. Na đang vào chính vụ, việc tiêu thụ nông sản này thế nào giữa dịch bệnh COVID-19 phức tạp ở nhiều tỉnh, thành trong cả nước?

Đọc thêm

Những rủi ro cần lưu ý khi mua sắm online thời dịch bệnh

Người tiêu dùng nên trang bị những kiến thức, kỹ năng để có thể thực hiện các giao dịch thương mại điện tử một cách tốt nhất mùa dịch bệnh.
(PLVN) - Đại dịch COVID-19 cùng những yêu cầu về giãn cách, phong tỏa, hạn chế tiếp xúc đã làm doanh nghiệp và người tiêu dùng quan tâm hơn đến mua sắm trực tuyến. Tuy nhiên, đi kèm với sự tiện lợi cũng kèm theo những rủi ro mà người tiêu dùng cần phải chú ý.

MEATDeli tập trung cung ứng thịt sạch, đáp ứng nhu cầu tiêu dùng

Cửa hàng MEATDeli
(PLVN) - Trước thông tin một nhà máy sản xuất, chế biến thịt lớn ở TP Hồ Chí Minh phải dừng hoạt động do nhân viên dương tính COVID-19, một số người dân lo lắng về nguồn cung thịt heo có thể bị thiếu hụt. Tuy nhiên, nhà sản xuất thịt MEATDeli khẳng định, đơn vị đang nỗ lực tập trung cung ứng thịt sạch, đáp ứng nhu cầu tiêu dùng của người dân.

Nhiệm màu hương vị Tết Trung thu cùng Marriott Bonvoy

Nhiệm màu hương vị Tết Trung thu cùng Marriott Bonvoy
(PLVN) - Mỗi mùa Trăng rằm tháng Tám, Marriott Bonvoy lại háo hức được cùng chia sẻ dư vị ngọt ngào tết Trung Thu cổ truyền. Năm nay, 4 khách sạn ở Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh ra mắt bộ sưu tập lễ hội với những chiếc tránh trung thu tròn vẹn như vầng trăng để bạn cùng thưởng thức bên những người thân yêu.

Bắt 03 xe mô tô và trên 3.900 bao thuốc lá lậu

Bắt 03 xe mô tô và trên 3.900 bao thuốc lá lậu
(PLVN) - Lợi dụng các lực lượng chức năng đang căng mình phòng, chống dịch COVID-19, đối tượng buôn lậu sử dụng đủ thủ đoạn để đưa thuốc lá lậu vào nội địa tiêu thụ, bất chấp tình hình dịch bệnh đang diễn biến hết sức phức tạp.