Quảng Ninh cụ thể hóa hệ giá trị quốc gia bằng 22 nhiệm vụ

Tỉnh Quảng Ninh cụ thể hóa hệ giá trị quốc gia, văn hóa, gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam thành 22 nhiệm vụ gắn phát triển kinh tế - xã hội. Kế hoạch triển khai đến 2035 với nhiều mô hình điểm, chuyển đổi số và kiểm tra thường xuyên.

Theo kế hoạch, việc triển khai phải được thực hiện đồng bộ, thống nhất, thường xuyên từ tỉnh đến cơ sở. Các nhiệm vụ được phân công cụ thể cho từng sở, ban, ngành, địa phương; đồng thời xác định cơ quan chủ trì, đơn vị phối hợp, tiến độ và sản phẩm đầu ra.

Đưa các hệ giá trị vào nhiều lĩnh vực của đời sống

Quảng Ninh xác định bốn nhóm nội dung có quan hệ chặt chẽ với nhau. Hệ giá trị quốc gia gồm hòa bình, thống nhất, độc lập, dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh, hạnh phúc. Hệ giá trị văn hóa gồm dân tộc, dân chủ, nhân văn, khoa học. Hệ giá trị gia đình gồm ấm no, hạnh phúc, tiến bộ, văn minh. Chuẩn mực con người Việt Nam được xác định với các phẩm chất yêu nước, đoàn kết, tự cường, nghĩa tình, trung thực, trách nhiệm, kỷ cương, sáng tạo.

Trong mối quan hệ này, con người được xác định là trung tâm, vừa là chủ thể thực hành, lan tỏa các giá trị, vừa là mục tiêu của sự phát triển. Gia đình là môi trường đầu tiên hình thành và nuôi dưỡng nhân cách. Văn hóa tạo môi trường để các giá trị được tiếp nhận, thực hành và lan tỏa. Các giá trị quốc gia định hướng mục tiêu, lý tưởng và khát vọng phát triển.

Từ đó, tỉnh yêu cầu cụ thể hóa các hệ giá trị thành chuẩn mực, quy tắc ứng xử và phẩm chất phù hợp với từng lĩnh vực, ngành nghề, nhóm đối tượng. Các nội dung này được lồng ghép vào chính sách phát triển kinh tế - xã hội, các chương trình về văn hóa, gia đình, giáo dục, khoa học - công nghệ, chuyển đổi số, xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh, bảo tồn di sản và phát triển du lịch.

Điểm đáng chú ý là kế hoạch không giới hạn việc thực hiện hệ giá trị trong lĩnh vực văn hóa. Các cơ quan, đơn vị, trường học, doanh nghiệp, cộng đồng dân cư và cả không gian mạng đều được xác định là những môi trường cần lồng ghép, thực hành và lan tỏa các giá trị. Tỉnh cũng yêu cầu lựa chọn, xây dựng mô hình điểm tại một số địa phương, cơ quan, đơn vị, trường học và doanh nghiệp để đánh giá, hoàn thiện trước khi nhân rộng.

Trong lĩnh vực giáo dục, nội dung về các hệ giá trị sẽ được lồng ghép vào hoạt động giáo dục phù hợp với từng cấp học, trình độ đào tạo và hoạt động ngoại khóa. Các cơ quan, đơn vị cũng được yêu cầu đưa nội dung này vào chương trình đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức.

Từ năm 2027, Quảng Ninh dự kiến triển khai chương trình truyền thông “Gia đình Việt” về hệ giá trị gia đình Việt Nam giai đoạn 2026-2035. Cùng thời điểm, chương trình “An ninh văn hóa không gian mạng giai đoạn 2026-2035” cũng được xác định triển khai.

Hệ giá trị cũng được đưa vào môi trường kinh doanh. Theo phụ lục kế hoạch, hằng năm, trong dịp Ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam 15/3, tỉnh sẽ lồng ghép tuyên truyền về văn hóa doanh nghiệp, hướng tới môi trường kinh doanh đề cao thượng tôn pháp luật, đạo đức kinh doanh, trách nhiệm xã hội và cạnh tranh lành mạnh.

Tăng ứng dụng công nghệ, kiểm tra và nhân rộng mô hình

Một nhóm nhiệm vụ riêng được Quảng Ninh dành cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Theo đó, tỉnh định hướng ứng dụng công nghệ trong tuyên truyền, giáo dục, quản lý, trải nghiệm và thực hành các hệ giá trị tại thiết chế văn hóa cơ sở, thư viện, bảo tàng, trường học, cơ quan, đơn vị.

Các nền tảng số, cơ sở dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và công nghệ mới được định hướng sử dụng trong xây dựng, quản lý, chia sẻ và khai thác dữ liệu; đồng thời hỗ trợ công tác truyền thông, phổ biến, giáo dục và lan tỏa các giá trị trên môi trường số.

Phụ lục kế hoạch xác định các nhiệm vụ xây dựng, cập nhật và khai thác cơ sở dữ liệu, tài nguyên số phục vụ quản lý, tuyên truyền, giáo dục và tổ chức thực hiện các hệ giá trị. Cùng với đó là việc tăng cường sử dụng cổng thông tin điện tử, mạng xã hội và phương tiện truyền thông số để phổ biến các giá trị tốt đẹp.

Phạm vi triển khai còn được mở rộng sang y tế, nông nghiệp và nông thôn. Từ năm 2027, tỉnh dự kiến tổ chức chương trình chăm sóc sức khỏe toàn diện, đồng thời lồng ghép văn hóa ứng xử lành mạnh tại các cơ sở y tế. Các hệ giá trị cũng được lồng ghép vào phát triển nông nghiệp, nông thôn, làng nghề truyền thống gắn với xây dựng nông thôn mới.

Trong hoạt động đối ngoại, Quảng Ninh dự kiến giới thiệu các giá trị văn hóa, truyền thống lịch sử, gia đình và con người Việt Nam, con người Quảng Ninh thông qua giao lưu văn hóa, nghệ thuật, triển lãm, xúc tiến đầu tư, thương mại, du lịch và các chương trình đối ngoại của tỉnh.

Để bảo đảm việc triển khai không dừng ở các chương trình tuyên truyền, kế hoạch đặt yêu cầu kiểm tra, theo dõi và đánh giá thường xuyên. Các sở, ban, ngành và địa phương phải xây dựng kế hoạch hoặc lồng ghép nhiệm vụ vào chương trình công tác hằng năm, xác định rõ trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị.

Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch được giao là cơ quan chủ trì theo dõi, đôn đốc việc thực hiện; tổ chức kiểm tra, giám sát và định kỳ hằng năm tổng hợp kết quả. Theo kế hoạch, việc sơ kết được thực hiện vào năm 2030 và tổng kết vào năm 2035.

Phụ lục xác định tổng cộng 22 nhiệm vụ, chia thành 6 nhóm, gồm hoàn thiện thể chế, chính sách; truyền thông, giáo dục; vận dụng hệ giá trị trong xây dựng môi trường văn hóa và phát triển kinh tế - xã hội; nghiên cứu ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; hợp tác quốc tế; cùng nhóm nhiệm vụ về kiểm tra, giám sát, sơ kết, tổng kết, thi đua, khen thưởng.

Kinh phí thực hiện được bố trí từ ngân sách nhà nước theo phân cấp, khả năng cân đối từng năm và lồng ghép với các chương trình, đề án; đồng thời huy động nguồn xã hội hóa của tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân và các nguồn hợp pháp khác.

Việc xác định cụ thể 22 nhiệm vụ, cơ quan thực hiện và mốc thời gian cho thấy Quảng Ninh đang chuyển nội dung về hệ giá trị từ yêu cầu chung thành các nhiệm vụ có địa chỉ thực hiện. Trong đó, trọng tâm không chỉ là tuyên truyền mà còn hướng tới việc hình thành môi trường, chuẩn mực và mô hình để các giá trị được thực hành trong đời sống xã hội.