Quảng Ngãi: Nhận diện “điểm nghẽn”, đưa giải pháp khơi thông nguồn lực những tháng cuối năm 2026

Cuộc họp tập trung nhận diện những điểm nghẽn và vướng mắc kéo dài trong công tác giải phóng mặt bằng, chuyển mục đích sử dụng đất cũng như giải ngân vốn đầu tư công, qua đó đề ra các giải pháp trọng tâm nhằm khơi thông nguồn lực phát triển trong những tháng cuối năm 2026.

Nhận diện khó khăn cho từng dự án

Theo báo cáo, Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh Quảng Ngãi hiện đang làm chủ đầu tư 58 dự án. Trong 8 tháng năm 2026, tổng kế hoạch vốn đầu tư công được giao cho đơn vị là hơn 312 tỷ đồng để thực hiện 39 công trình, dự án. Mặc dù vậy, lũy kế giá trị giải ngân từ đầu năm đến nay mới đạt 23,25%, thấp hơn nhiều so với tỷ lệ giải ngân bình quân chung của tỉnh (khoảng 37,2%) và của cả nước (khoảng 45,3%).

Nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng giải ngân chậm và đình trệ các dự án xuất phát từ những vướng mắc lớn trong công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng. Nhiều dự án tồn đọng qua nhiều năm nhưng hồ sơ pháp lý không đầy đủ, dễ phát sinh khiếu nại, khiếu kiện từ người dân. Bên cạnh đó, vướng mắc về hệ số điều chỉnh giá đất nông nghiệp (hệ số 1,86) theo Kết luận thanh tra đối với các dự án trọng điểm như Đường Chu Văn An hay Khu dân cư phía Nam đường Hai Bà Trưng (giai đoạn 1) vẫn chưa được giải quyết dứt điểm. Tình trạng khan hiếm đất đắp, đá xây dựng cùng việc nhiều nhà thầu gặp khó khăn xin chấm dứt hợp đồng hoặc ngừng hoạt động cũng tác động tiêu cực đến tiến độ thi công chung.

Tại buổi làm việc, các đại biểu đã tập trung thảo luận và đưa ra nhiều ý kiến nhằm tháo gỡ khó khăn cho từng dự án.

Ông Phạm Hữu Thịnh, Phó Giám đốc Sở Tài chính cho biết, đối với 5 dự án đang điều chỉnh tổng mức đầu tư, Sở đã trình UBND tỉnh 1 dự án; các dự án còn lại đang được tích cực lấy ý kiến các đơn vị liên quan, dự kiến hoàn thiện để trình UBND tỉnh vào đầu tháng 9/2026.

Ông Nguyễn Hữu Hồng, Phó Giám đốc Sở Xây dựng thông tin, đối với việc dừng triển khai đối với các dự án chưa khởi công rất thuận lợi, tuy nhiên với các dự án đã và đang triển khai, việc dừng lại rất phức tạp, đòi hỏi phải căn cứ chặt chẽ vào các nguyên nhân và điều kiện cụ thể mới có cơ sở pháp lý để quyết định. Do vậy, Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh muốn xin dừng dự án, phải rà soát kỹ lưỡng các căn cứ pháp lý, nguyên nhân cụ thể của từng dự án để báo cáo, tham mưu cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định theo đúng quy định.

Trong khi đó, ông Trần Đình Trường, Chủ tịch UBND phường Nghĩa Lộ nêu ý kiến, do thời gian triển khai các dự án kéo dài đến nay đã hàng chục năm, chủ đầu tư không còn lưu giữ đầy đủ giấy tờ liên quan đến công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng. Điều này gây không ít khó khăn cho địa phương trong việc ban hành văn bản cưỡng chế, do đó rất cần sự hướng dẫn cụ thể từ các cơ quan chức năng để phường có phương án triển khai phù hợp.

Tập trung triển khai quyết liệt các nhiệm vụ trọng tâm

Phát biểu kết luận tại cuộc họp, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đỗ Tâm Hiển ghi nhận những nỗ lực bước đầu của Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh trong việc tiếp nhận và triển khai nhiệm vụ sau khi chuyển đổi mô hình. Tuy nhiên, ông Hiển nhấn mạnh, khối lượng công việc hiện tại rất lớn (bao gồm bồi thường, giải phóng mặt bằng, quản lý tài sản công, đấu giá đất và làm chủ đầu tư dự án), nhưng tiến độ tổng thể và tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công vẫn còn chậm, thấp hơn so với mức trung bình chung của tỉnh. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ nguồn thu tiền sử dụng đất gặp khó khăn và sự phối hợp liên ngành chưa thực sự nhịp nhàng.

Để hoàn thành thắng lợi các chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội trong những tháng cuối năm 2026, Phó Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu các sở, ban, ngành, địa phương và đơn vị tập trung triển khai quyết liệt các nhiệm vụ trọng tâm.

Thứ nhất, về kiện toàn tổ chức bộ máy và phân cấp quản lý, Phó Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu các cơ quan chức năng tiếp tục rà soát, tinh gọn mô hình hoạt động của Trung tâm Phát triển quỹ đất theo hướng chuyển từ số lượng sang chất lượng, giảm quy mô nhân sự từ 328 người xuống mức hợp lý (dưới 100 người) nhằm nâng cao hiệu quả công việc. Trung tâm Phát triển quỹ đất phối hợp chặt chẽ với Sở Tài chính, Sở Xây dựng để rà soát, bàn giao các dự án không phù hợp hoặc thuộc thẩm quyền quản lý địa phương về lại cho các địa phương trực tiếp làm chủ đầu tư và tổ chức thực hiện.

Thứ 2, về nhiệm vụ trọng tâm của Trung tâm Phát triển quỹ đất, Phó Chủ tịch UBND tỉnh chỉ đạo, đơn vị tập trung đoàn kết, thống nhất, phát huy kết quả đạt được; quán triệt phương châm “rõ người, rõ việc, rõ sản phẩm, rõ thời gian” và thực hiện nghiêm túc quy chế hoạt động của đơn vị. Khẩn trương xây dựng kế hoạch thực hiện chi tiết với các đầu mục công việc và tiến độ cụ thể cho từng dự án trong 4 tháng cuối năm, quyết tâm hoàn thành mục tiêu giải ngân 100% kế hoạch vốn. Kiên quyết xử lý các nhà thầu vi phạm hợp đồng hoặc lợi dụng lý do thiếu vật liệu để trì hoãn thi công; tăng cường quản lý chặt chẽ tài sản công, tuyệt đối không để xảy ra thất thoát, mất mát.

Thứ 3, đối với các sở, ban, ngành và địa phương, khẩn trương giải quyết các kiến nghị của Trung tâm Phát triển quỹ đất; hoàn thành và trình UBND tỉnh các cơ chế, phương án bồi thường thông thoáng cho dự án trọng điểm chậm nhất trước ngày 09/09/2026. Văn phòng UBND tỉnh tổng hợp các vướng mắc từ kết luận thanh tra để xin ý kiến Ban Thường vụ Tỉnh ủy. Riêng đối với khu 2 Đê bao, giao Sở Nông nghiệp và Môi trường khẩn trương có ý kiến báo cáo UBND tỉnh trước ngày 09/09/2026; đồng thời phối hợp với Sở Tài chính hoàn thiện phương án đấu giá khu đất 8,6ha sau kỳ nghỉ lễ 2/9. Về thời hạn phản hồi, các sở, ngành liên quan có trách nhiệm xử lý và phản hồi bằng văn bản đối với các kiến nghị của Trung tâm trong thời hạn tối đa 10 ngày kể từ ngày nhận được yêu cầu.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đỗ Tâm Hiển yêu cầu Thủ trưởng các sở, ngành, địa phương và đơn vị nêu cao tinh thần trách nhiệm, chủ động phối hợp nhịp nhàng để khơi thông nguồn lực, tránh lãng phí vốn đầu tư, quyết tâm hoàn thành xuất sắc các mục tiêu, nhiệm vụ chính trị được giao trong năm 2026.