Quản lý xe vận tải hàng hoá đường bộ: Bất cập và thiếu đồng bộ

Xe công-ten-nơ- nỗi ám ảnh của người đi đường               

Một sáng đầu năm 2007, tại ngã tư Lê Lai - Lê Thánh Tông, những người tham gia giao thông tại đây bàng hoàng trước cảnh tượng một cặp vợ chồng trẻ bị xe công-ten-nơ cán chết ngay điểm dừng đèn đỏ. Điều khiển xe chính là chủ xe, đã đánh xe và rơ-moóc từ bãi ra điểm lấy hàng. Đến vạch sơn trước đèn đỏ của ngã tư này, thay vì đạp chân côn, phanh, lái xe lại thúc vào chân ga, khiến chiếc xe chồm lên cả vợ chồng xấu số nọ cùng chiếc xe máy đang đứng trước vạch sơn phía trước. Đây chỉ là vụ tai nạn hy hữu liên quan đến xe công-ten-nơ. Theo báo cáo của ban An toàn giao thông thành phố, từ đầu năm đến nay, trên địa bàn Hải Phòng xảy ra khá nhiều vụ TNGT nghiêm trọng do xe công-ten-nơ gây ra, không chỉ làm thiệt hại hàng tỷ đồng tài sản phương tiện và công trình kỹ thuật giao thông,  mà còn cướp đi những sinh mạng của người tham gia giao thông.

Đâu là nguyên nhân ?

Với động cơ mạnh hàng trăm sức ngựa, lại kéo theo rơ-moóc chở những chiếc công-ten-nơ bên trong chứa hàng chục tấn hàng có quán tính cực lớn, khi xe lưu hành trên đường với tốc độ hàng chục km/ giờ, những người đi đường đều phải dạt vào bên đường nếu như không muốn bị sức hút của loại xe này làm mất lái. Trong những trường hợp này, nếu tình trạng sức khoẻ của lái xe không tốt, hoặc thêm chút men bia, rượu, thì việc gây tai nạn là khó tránh khỏi.

Về khâu đào tạo ở các cơ sở đào tạo và sát hạch lái xe cơ giới đường bộ hầu như rất ít trang bị đầu xe kéo công-ten-nơ để thực hành. Bởi đây là những loại xe khá đắt tiền, nếu nhập nguyên chiếc trị giá tới tiền tỷ, nhẹ. Bên cạnh đó, ở các cơ sở đào tạo lái xe chuyên nghiệp cũng hầu như không có sa hình thực hành loại xe kéo rơ-moóc chở công-ten-nơ dành cho học sinh luyện tay lái. Trong khi giáo viên đủ trình độ dạy lái xe công-ten-nơ ở các cơ sở đào tạo chỉ đếm được trên đầu ngón tay. Với điều kiện cơ sở vật chất và phương tiện chuyên dụng thiếu, lực lượng giáo viên dạy lái xe công-ten-nơ mỏng, rõ ràng chất lượng của những lái xe có bằng lái xe hạng C khi ra trường điều khiển những chiếc xe kéo rơ moóc chở công-ten-nơ nặng tới 40 “phít” thật đáng lo ngại.

Nguyễn Văn Điệp, một lái xe công-ten-nơ  có thâm niên 7 năm cho biết: lái xe được xếp vào một trong những nghề nguy hiểm  nhưng công việc của lái xe vận tải, nhất là xe công-ten-nơ, xe siêu trường, siêu trọng còn nguy hiểm hơn nhiều. Xe công-ten-nơ chạy đường dài thường vào ban đêm, đến hôm sau trả hàng xong mới đưa xe về bãi hoặc chở hàng đi tiếp. Ròng rã một tuần như thế, không lái xe nào có thể đủ sức khoẻ để tiếp tục cầm vô lăng, nhưng vì công việc, thu nhạp, vẫn phải cầm lái liên tục, nhiều anh tài quá mệt đã ngủ gật trên đường. những lúc như thế TNGT có thể xảy ra bất cứ lúc nào.

Một vấn đề nữa đáng lo ngại là đạo đức nhiều lái xe xuống cấp. Một ví dụ điển hình: Ngày 10-8-2007, phát hiện xe tải mang biển số 16K- 6080 do Nguyễn Đức Chính, sinh năm 1972 ở Nguyễn Hữu Tuệ, phường Gia Viên, Ngô Quyền điều khiển đi vào đường cấm và chở công-ten-nơ quá cao, vướng vào dây điện ngang đường, gây ùn tắc giao thông. Trung tá Đỗ Trọng Khuê và chiến sĩ Hoàng Đức Hải (Phòng Cảnh sát giao thông sắt bộ, Công an thành phố Hải Phòng) đang làm nhiệm vụ tại ngã tư Quán Mau trên địa bàn quận Ngô Quyền phát tín hiệu dừng xe. Lái xe không dừng mà còn tăng ga lao vào Trung tá Đỗ Trọng Khuê, khiến anh phải bám vào gạt nước và gương chiếu hậu mới thoát hiểm. Sau đó, lái xe dừng lại và tắt máy, nhưng đạp cửa xe vào người anh Khuê và có những lời lẽ xúc phạm. Tại công an phường, lái xe không xuất trình được giấy tờ xe và giấy phép lái xe. Đây chỉ là một trong nhiều vụ lái xe công- ten- nơ vi phạm Luật giao thông đường bộ và chống lại người thi hành công vụ.

Tại sao số người thiệt mạng liên quan đến xe công-ten-nơ thường cao? Theo một lái xe cho biết: "Đây là loại xe đặc chủng có chiều dài hơn 10 m, nên khi vào cua thường văng đuôi vào người tham gia giao thông; mặt khác, do hàng hoá, tài sản chứa trong công-ten-nơ thường có giá trị cao, có công-ten-nơ chứa hàng trị giá tới bạc tỷ, vì vậy khi xảy ra tình huống, không ít lái xe  cốt giữ hàng hoá an toàn hơn là mạng người. Vì nếu xảy ra TNGT làm người khác thiệt mạng bảo hiểm cũng chỉ phải trả mức cao nhất là 30 triệu đồng, trong khi đó, nếu để xe đổ và làm hàng hoá hỏng, có bán cả nhà cũng không đủ đến cho chủ hàng".

Nghe thông tin này, ai cũng sởn da gà, hoá ra mạng người quá rẻ, nên nhiều lái xe quá coi thường tính mạng người tham gia giao thông.

(Còn tiếp)
Hải Long