Quà của biển

Chuyển động thị trường

Cách đây hơn chục năm, nhiều người có thói quen nhặt vỏ ốc trên bãi biển về làm quà. Lâu dần, người ta nhận thấy vỏ sò, vỏ ốc nằm rải rác trên bờ biển, hầu như nơi nào cũng vậy. Người nhận quà hồ hởi lúc đầu, rồi để quên trong ngăn bàn, hốc tủ. Chỉ một số rất ít, khéo tay và giàu tưởng tượng, biết gắn kết những mảnh vỏ nhiều màu sắc, nhiều hình dạng thành những đồ vật dễ thương, có ý nghĩa. Tuy nhiên, chính họ cũng thừa nhận, nhìn vào đồ vật, gợi nhớ đến một chuyến du lịch Cát Bà hơn là thấy được đặc trưng vùng đảo. Ngay cả chai nước mắm Cát Hải nổi tiếng đã lâu, nhiều người cũng ngại cầm về vì hình thức hơi "thô", lại đựng trong chai thuỷ tinh, dễ vỡ. Đến Cát Bà, ngoài con mực khô đem về, hầu như chẳng biết mua gì nữa.

Bây giờ, quà Cát Bà phong phú hơn nhiều. Nước mắm làm từ cá biển, tôm biển..., với những thương hiệu nổi tiếng như Cát Hải, Quang Hải... là lựa chọn đầu tiên của du khách, để làm quà cho những bà nội trợ ở nhà. So với nước mắm  sản xuất ở khu vực phía Nam, nước mắm nơi đây đặc trưng bởi vị đậm đà, mùi thơm nồng đúng kiểu mặn mòi cá biển, đặc biệt ăn nhập khi dùng nguyên chất chấm với chả cá mực hoặc ngọn rau luộc xanh rờn. Nhằm tạo thuận tiện cho khách du lịch, nước mắm Cát Bà hiện được đóng với nhiều kích cỡ khác nhau, có thể là thùng 3 hoặc 4 chai, thậm chí chỉ 1 chai, hai chai, bao gói đẹp, lịch sự, nhỏ xinh nhất chỉ 250ml, khiến nhiều người thoạt nhìn đã muốn mua.

Đã là quà biển, không thể quên những hải sản phơi, sấy khô như tôm khô, cá biển khô các loại, mực khô. Được lùng nhiều nhất là mực khô. Thực tế, mực khô Cát Bà được xếp hàng đầu Việt Nam bởi mình dày, vị ngọt đậm, thớ thịt nướng lên không quá dai mà xé lại bông. Mực khô Cát Bà được đóng gói với nhiều trọng lượng khác nhau, phù hợp với túi tiền nhiều người.

Ao ước chia sẻ sự tuyệt vời của những hải sản tươi sống vốn thường trực trong  câu chuyện của du khách khi về đất liền. Trước đây, điều đó chỉ thực hiện được với  khách quay về Hải Phòng. Hiện nay, những du khách ở xa hơn cũng có thể phần nào thoả mãn ao ước đó. Cát Bà hiện có dịch vụ chế biến mực tươi và giã, viên, rán sơ qua. Bằng cách này, hải sản vẫn giữ nguyên độ tươi cho đến khi chế biến, không ảnh hưởng đến chất lượng thực phẩm.

Đừng quên dạo qua "khu phố mặt tiền" của đảo! Đồ lưu niệm làm từ vỏ ốc biển, sò biển, cả những đồ trang sức chế tác bằng ngọc trai chính hiệu Cát Bà... là những mặt hàng không dễ bỏ qua với chị em. Không chỉ là những mảnh vỏ nhỏ được gắn kết cố định như xưa, hiện nay, các cửa hàng có đội ngũ tay nghề vững, cùng những dụng cụ chuyên biệt, có thể gọt giũa khá tinh xảo, cầu kỳ thành những sản phẩm đẹp kỳ ảo như giò lan hồ điệp bằng vỏ ốc biển, bộ đĩa bày bằng vỏ sò cẩn ngọc trai, vàng, bạc, bộ khánh gió bằng vỏ sò, vỏ điệp, những bức tượng...

Đó là quà biển. Còn quà cũng của biển, nhưng được lấy từ trên rừng, chính là mật ong. Mật ong cũng là món quà được nhiều người ưa chuộng bởi tác dụng bổ dưỡng, đặc biệt với trẻ em và người già, người yếu mệt. Mật ong lấy từ hoa rừng Cát Bà nổi tiếng bởi chất lượng mật hơn hẳn những vùng hoa khác. Cũng vì lẽ đó, mới đây, sản phẩm mật ong xuất xứ Cát Bà được Cục Sở hữu Trí tuệ (Bộ Khoa học- Công nghệ) công nhận thương hiệu.

Khảo giá

Thực ra, đến Cát Bà, không gì dễ hơn đi mua mắm và cá! Khắp nơi đều có mắm, có cá. Dọc theo con đường ven cầu cảng, trong chợ thị trấn, xuống Phù Long, qua cảng cá, thậm chí vào cửa Vườn Quốc gia Cát Bà cũng thấy bày bán mắm. Tuy nhiên, những người rành thường tìm đến đại lý chính thức của mắm Cát Hải và Quang Hải để yên tâm hơn về chất lượng. Tuỳ theo dung tích đóng mà giá các chai mắm khác nhau. Trung bình, một thùng mắm gồm 3 chai nhỏ giá 45.000 đồng, 4 chai 650ml giá 90.000 đồng. Không thích mua mắm, du khách có thể tìm mua tôm khô, mực khô, được đóng thành từng gói 0,5-1kg với giá thấp nhất 90.000 đồng/gói tôm khô và khoảng 270.000 -280.000 đồng/kg mực lá. Giá mực khô rẻ hơn một nửa nếu là mực vó, mực giã. Không thích đồ khô, bạn có thể chọn mua chả mực. Năm nay, một kg chả mực khoảng 130.000 đồng/kg. 

Đồ lưu niệm, đồ trang sức ở Cát Bà khá phong phú. Nếu chọn mua quà cho người thích trang hoàng nhà cửa, chăm sóc gia đình, thì những bộ khánh gió làm bằng sò biển, điệp biển là lựa chọn thích hợp. Tuỳ theo kích cỡ to nhỏ và số lượng vật liệu sử dụng mà một bộ khánh có giá từ 25.000 - 125.000 đồng. Một giò lan làm từ ốc biển, được mài từng cánh khá cẩn thận, tạo dáng mềm, rủ, cũng chỉ 35.000 đồng. Nếu có điều kiện, bạn nên chọn mua những bộ đĩa bằng vỏ sò khảm bạc để làm quà. Một chiếc đĩa bé nhất loại này giá 105.000 đồng, mua cả bộ giá khoảng hơn một triệu đồng. Những đồ trang sức xinh xinh, được chế tác kiểu mỹ ký, với nguyên liệu chủ yếu là trai ngọc nhân tạo, hợp chất kim loại..., làm quà cho mọi đối tượng đều phù hợp. Những vòng cổ bán kèm mặt, hay nhẫn, hoa tai... thấp nhất chỉ chừng một vài chục nghìn, cao hơn lên đến vài trăm nghìn đồng một món. Các bạn học sinh, sinh viên lại "kết" những con búp bê, hay con vật ngộ nghĩnh được làm từ sản vật biển, giá chỉ vài nghìn đồng/món, để làm quà cho người thương.

Cùng là mật ong đá đặc trưng Cát Bà, nhưng giá của mật ong nuôi và mật ong rừng rất khác nhau. Một chai mật ong nuôi (loại 650ml) chỉ 70.000-80.000 đồng, nhưng mật ong rừng giá tới 180.000 đồng.

Nhắc nhỏ

Đi chợ, cần nhất là khéo mua. Dọc tuyến đường ven cầu cảng Cát Bà có rất nhiều hàng bán đồ lưu niệm, nhưng đại lý chính thức bán ngọc trai uy tín chỉ có vài hàng. Đừng tin những lời mời chào của người bán. Ngay tại Cát Bà cũng bày bán mực khô Nha Trang, nước mắm Phú Quốc và nhiều đặc sản khác trong cả nước. Nếu   không thông thạo, hãy nhờ một người địa phương dẫn đường, hoặc hỏi chính lễ tân khách sạn, để biết địa chỉ uy tín. Mua mật ong, hãy kiểm tra chất lượng mật bằng cách thử độ "đóng châu" trong nước. Nên nhớ, hầu như hàng nào cũng khẳng định chỉ bán mật ong rừng. Tuy nhiên, mật ong rừng Cát Bà vụ mùa chỉ có rộ khoảng tháng 3 hàng năm, khi mùa hoa thuốc và những hoa quý trong Vườn Quốc gia nở. Đừng thất vọng nếu đi Cát Bà vào tháng 10. Dịp này, lại có mật ong Việt Hải, một xã "đảo trong đảo" của Cát Bà, chất lượng mật rất tốt, giá bán cũng cao hơn, khoảng 250.000 đồng/chai. Cũng ở Việt Hải, thời điểm đó, bạn còn có thể mua khoai sọ làm quà - một sản vật địa phương "có một không hai", ít tiền mà ngon./.