Phòng, chống buôn bán phụ nữ, trẻ em- Nghệ thuật hóa tuyên truyền

Ban đầu, khi nghe cô bạn nói Hội Liên hiệp phụ nữ thành phố tổ chức tuyên truyền phòng, chống tệ nạn buôn bán phụ nữ, trẻ em bằng hình thức nghệ thuật, tôi không hình dung được chương trình này sẽ như thế nào. Đến khi, có mặt tại hội trường trường Quân sự Hải Phòng tại thị trấn Núi Đèo (Thủy Nguyên), được hòa nhập không khí của liên hoan văn nghệ phòng, chống buôn bán phụ nữ, trẻ em, chúng tôi thấy rõ hơn tác dụng của hình thức sân khấu hóa các nội dung tuyên truyền.

Những tiểu phẩm bắt nguồn từ cuộc sống

Người dẫn chương trình Ngọc Dũng của Đài phát thanh-truyền hình Hải Phòng giới thiệu tiểu phẩm “Khát vọng sống” của Câu lạc bộ phòng, chống buôn bán phụ nữ, trẻ em xã Hoàng Động (Thủy Nguyên) với sự tham gia của nhóm tuyên truyền trẻ tuổi. Kịch bản, đạo diễn Phan Khắc Lập. Câu chuyện thường thấy trong những bi kịch cá nhân bị lừa bán qua biên giới làm gái mại dâm, làm vợ những người đàn ông không bình thường, được tái hiện sinh động qua diễn xuất “cây nhà lá vườn” của những diễn viên quần chúng. Điều chúng tôi nhận thấy ý nghĩa nhất ở tiểu phẩm này là giá trị chân thực của nội dung tuyên truyền. Từ nhân vật em Thùy - nạn nhân chính của vụ buôn người, bác Phúc - người mẹ đau yếu của em Thùy, ông bố nát rượu khiến hoàn cảnh gia đình khó khăn, thị Hoa - kẻ môi giới đưa em Thùy qua biên giới. Ngay cả vị cán bộ hội phụ nữ địa phương, người giúp em Thùy trở lại cuộc sống bình thường sau nhiều năm lưu lạc cũng đều là những nhân vật của cuộc sống. Vở tiểu phẩm được xây dựng trên những yếu tố có thật, những vụ việc buôn bán phụ nữ, trẻ em qua biên giới. Huyện Thủy Nguyên là một trong những địa phương có nhiều phụ nữ lấy chồng nước ngoài qua môi giới, trong đó, riêng xã Lập Lễ có tới 428 người (thống kê từ 2001 đến 2007).

Cũng về đề tài trẻ em, nhưng tiểu phẩm “Những đứa trẻ” của CLB phòng, chống buôn bán phụ nữ, trẻ em quận Hồng Bàng lại khai thác nội dung bóc lột, lạm dụng sức lao động của trẻ em mồ côi, cô đơn, có hoàn cảnh đặc biệt. Kịch bản của tác giả Quốc Trung với sự tham gia diễn xuất của các "diễn viên" Trà My, Thắng, Dung, bà Tú …Vở kịch tái hiện thực trạng ở dải vườn hoa trung tâm thành phố với những cô bé, cậu bé lang thang tay cầm bát xin ăn. Nhiều em trong số đó là nạn nhân của bọn bảo kê bắt các em phải làm việc, kiếm tiền về cho chúng. Và cũng nhiều em từng là nạn nhân của những kẻ buôn người. Càng xem, càng thấy thấm thía hơn những thông điệp mà các vở kịch muốn chuyển tải đến mọi người.

Để có thêm nhiều tiếng cười

Mỗi tiểu phẩm gửi gắm một thông điệp. Thông điệp ấy có thể được một nhân vật nói ra trong lời thoại của mình như tuyên truyền viên của quận Hồng Bàng “Nếu cả cộng đồng chung tay sẽ có thêm nhiều tiếng cười”. Những tiếng cười ấy sẽ trọn vẹn, ý nghĩa hơn nếu mỗi hoàn cảnh khó khăn, bất hạnh được bù đắp bằng tình cảm yêu thương, sự sẻ chia, đồng cảm. Câu thoại trong tiểu phẩm “Những đứa trẻ” cũng gợi nhiều xót xa khi Trà My và Thắng cùng phải xa gia đình, không được ở cùng cha mẹ, phải lăn lộn với cuộc đời khi còn ở tuổi đến trường.

Còn  tiểu phẩm “Khát vọng sống” lại đau đáu một thông điệp về khát vọng được là người của quê hương, được sinh sống, làm việc, kiếm tìm hạnh phúc trên quê cha đất tổ. Sau những năm tháng phiêu dạt, chịu nhiều cay cực nơi đất khách, Thùy trở về nhà và suýt mất quyền công dân khi mắc thủ tục đăng ký hộ khẩu, khai sinh cho con… Tất cả đều được cán bộ hội phụ nữ chỉ bảo, hướng dẫn tận tình. Ngoài thông điệp mang tính triết lý nhân văn sâu sắc, vở tiểu phẩm còn đọng lại trong mỗi người xem những tâm tư, suy nghĩ về khát vọng làm giàu chính đáng, bước đi đúng đắn trong cuộc đời mình. Đó cũng chính là mục tiêu mà nội dung tuyên truyền muốn hướng tới.

Khánh Phương