Pho sử làng Hòa Liễu

“Muốn biết lịch sử làng Hòa Liễu và nhiều miền quê huyện Kiến Thụy cứ hỏi bác Phạm Văn Khoa. Nhiều sinh viên, nghiên cứu sinh từ Hà Nội về tìm hiểu lễ hội Minh Thề, cụm di tích lịch sử cấp quốc gia, chùa Hòa Liễu đều được bác Khoa giúp đỡ. Bác là pho sử sống của quê tôi đấy”- Phó bí thư Đảng ủy xã Thuận Thiên Nguyễn Đình Nhi tự hào giới thiệu.

Kho sử sống của làng

Năm nay 76 tuổi, bác Phạm Văn Khoa vốn là nhà giáo, sau khi nghỉ hưu, trở về quê hương, dành thời gian, công sức say sưa nghiên cứu văn hóa, lịch sử dân gian của làng Hòa Liễu, xã Thuận Thiên và huyện Kiến Thụy. Bác tỉ mẩn dịch bản hương ước làng, thư tịch cổ, văn bản cổ bằng chữ nho sang chữ quốc ngữ. Vì vậy, bác hiểu và nắm rất rõ lịch sử vùng đất quê hương.

Là phó ban quản lý khu di tích đình, chùa Hòa Liễu, bác Khoa tích cực vận động nhân dân trong làng gìn giữ tu bổ di tích làng và khôi phục lễ hội Minh Thề. Trong 4 năm, từ 1996 đến 2000, bác Khoa cùng 4 người thế chấp sổ đỏ vay ngân hàng 160 triệu đồng để xây dựng, tu sửa đình chùa. Năm 1997, khi làng Hòa Liễu, đơn vị đầu tiên xây dựng làng văn hóa ở huyện Kiến Thụy, bác lại miệt mài soạn thảo bản hương ước làng gồm 5 chương, 20 điều, trên cơ sở tinh hoa văn hóa của bản hương ước cổ của làng năm 1923 được viết bằng chữ nho, chữ Pháp. Bản hương ước của làng văn hóa đầu tiên ở huyện trở thành bản hương ước mẫu, chuẩn mực cho các làng văn hóa sau này. Năm 2001, bác Khoa bàn với ban vận động làng khôi phục lễ hội Minh Thề. Ngoài việc vận động thuyết phục người dân ủng hộ, bác Khoa cẩn thận soạn hịch văn hội Minh Thề dựa trên bản hịch cổ chữ nho. Từ đó, năm nào đến dịp lễ hội truyền thống của di tích đình chùa Hoà Liễu, người dân Hoà Liễu dù “buôn bán trăm bề” cũng về đình làng tham dự lễ hội Minh Thề cầu chúc một năm làm nhiều việc tốt với tâm trí trong sáng. Hội Minh Thề được xếp vào danh sách các lễ hội độc đáo của thành phố.

Bác Khoa cũng kiên trì 10 năm liền sưu tầm tư liệu, viết tập sách lịch sử 60 năm của Đảng bộ xã Thuận Thiên. Bác Phạm Văn Khoa được Ban Tuyên giáo Huyện ủy tin tưởng giao viết phần văn hóa vật thể và văn hóa phi vật thể, văn hóa ẩm thực, văn hóa dân gian miền biển, góp phần không nhỏ vào thành công của cuốn sách “Kiến Thụy xưa và nay” gồm 713 trang, xuất bản nhân dịp kỷ niệm 65 năm ngày thành lập chi bộ Đảng đầu tiên của huyện.  

Người của công việc

Với vốn tri thức lịch sử uyên thâm, thường xuyên được cập nhật và khả năng truyền đạt tốt, hơn 12 năm làm chủ nhiệm câu lạc bộ thông tin thời sự xã Thuận Thiên, bác Khoa khéo léo truyền tải những văn bản pháp luật của Đảng, Nhà nước và tình hình thời sự trong nước, quốc tế, của thành phố và địa phương đến đông đảo người nghe. Mỗi buổi nói chuyện thời sự mà bác Khoa là diễn giả thường xuyên có 60 người đến nghe. Hiện trên địa bàn huyện Kiến Thụy, câu lạc bộ thông tin thời sự của xã Thuận Thiên là đơn vị duy trì hoạt động hiệu quả. Ngoài ra, trong mỗi kỳ sinh hoạt chi bộ, theo yêu cầu của các đồng chí đảng viên, bác Khoa cũng sẵn sàng nói chuyện thời sự, chính trị, làm phong phú nội dung sinh hoạt chi bộ, góp phần nâng cao nhận thức tư tưởng chính trị và kiến thức cho các đảng viên.

Bác Phạm Văn Khoa tâm niệm lời dạy của Bác Hồ “Biết việc gì thì làm việc ấy, nhưng làm việc gì cũng phải hết sức nhiệt tình, say sưa”. Vì vậy, dù hoàn cảnh khó khăn, mẹ già, vợ bị ốm thường xuyên phải chăm sóc, nhưng bác Khoa vẫn sắp xếp thời gian, công việc gia đình để tham gia công tác địa phương. Vừa là chủ nhiệm câu lạc bộ thông tin thời sự xã, vừa tham gia ban quản lý di tích đình, chùa Hòa Liễu, ban vận động làng. Bác Khoa cũng tích cực, nhiệt tình với hoạt động của câu lạc bộ người cao tuổi, hội làm vườn, hội cựu giáo chức, hội khuyến học. Ở cái tuổi “xưa nay hiếm”, bác Khoa vẫn không ngừng học tập, tiếp cận với những tri thức mới và luôn biết cách chia sẻ kho tàng kiến thức mà mình biết cho mọi người để tạo nên một cộng đồng tiến bộ. Ghi nhận những đóng góp của bác Khoa đối với công tác tư tưởng, tuyên giáo, gìn giữ lịch sử, Bộ Văn hóa- Thể thao-Du lịch, Huyện ủy Kiến Thụy  trao tặng bác Khoa nhiều phần thưởng quý. Tổng kết 4 năm thực hiện cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” ở huyện Kiến Thụy, bác Phạm Văn Khoa là một trong 19 tấm gương tiêu biểu được biểu dương.

Vân Khánh