Phổ cập ngoại ngữ, biến mỗi người dân Phú Quốc thành 'sứ giả du lịch' hướng tới APEC 2027

Mục tiêu phổ cập ngoại ngữ toàn dân, phục vụ phát triển du lịch quốc tế

Chia sẻ về tình hình chung, Phó chủ tịch UBND Đặc khu Phú Quốc Nguyễn Thị Kim Loan cho biết: Ngành giáo dục Phú Quốc đang đối mặt với nhiều khó khăn trong việc triển khai chương trình ngoại ngữ theo yêu cầu mới. Toàn ngành có hơn 1.180 nhân sự, trong đó hơn 1.000 giáo viên các cấp học. Tuy nhiên vẫn còn thiếu khoảng 110 giáo viên theo biên chế được giao, đặc biệt thiếu giáo viên tiếng Anh ở bậc tiểu học và trung học cơ sở. Sự gia tăng dân số cơ học nhanh chóng cùng nhu cầu mở rộng quy mô giáo dục khiến áp lực về nhân lực ngày càng lớn.

Vị trí đào tạo sẽ đặt ở khu 67,5 hecta đang được triển khai xây dựng

Không chỉ thiếu về số lượng, chất lượng đội ngũ giáo viên cũng là vấn đề đáng quan tâm. Nhiều giáo viên chưa đạt chuẩn trình độ theo yêu cầu của Bộ Giáo dục và Đào tạo, gây khó khăn trong việc triển khai chương trình học ngoại ngữ theo định hướng quốc tế. Trong khi đó, việc thu hút giáo viên từ các địa phương khác đến công tác tại Phú Quốc còn gặp nhiều trở ngại do điều kiện sinh hoạt và chính sách hỗ trợ chưa đủ hấp dẫn.

Bên cạnh nguồn nhân lực, cơ sở vật chất phục vụ dạy và học ngoại ngữ cũng còn hạn chế. Nhiều trường học chưa được trang bị đầy đủ phòng học chức năng, phòng Lab ngoại ngữ và thiết bị hỗ trợ hiện đại. Không ít trường vẫn phải sử dụng thiết bị cũ, ảnh hưởng đến hiệu quả giảng dạy, đặc biệt trong bối cảnh Chương trình giáo dục phổ thông 2018 yêu cầu tăng cường ứng dụng công nghệ và đổi mới phương pháp dạy học.

Thực tế cho thấy năng lực ngoại ngữ của học sinh và cộng đồng dân cư tại Phú Quốc vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu phát triển của địa phương. Phần lớn học sinh có nền tảng tiếng Anh cơ bản nhưng còn hạn chế ở kỹ năng nghe và nói – những kỹ năng quan trọng để giao tiếp quốc tế. Các môi trường thực hành như câu lạc bộ tiếng Anh, hoạt động giao lưu văn hóa hay chương trình trải nghiệm thực tế còn khá ít.

Đối với cộng đồng dân cư, đặc biệt là lao động trong ngành du lịch, khách sạn và dịch vụ, khả năng giao tiếp tiếng Anh vẫn là một trong những điểm yếu lớn. Đây là thách thức đáng kể đối với mục tiêu nâng cao chất lượng dịch vụ và xây dựng thương hiệu du lịch Phú Quốc trên bản đồ quốc tế. Một số chương trình dạy tiếng Anh cộng đồng đã được triển khai nhưng quy mô còn nhỏ và thiếu nguồn lực để duy trì lâu dài.

Từ thực trạng đó, Phó chủ tịch UBND Đặc khu Phú Quốc cho biết: Đề án đặt ra mục tiêu tổng quát là nâng cao chất lượng dạy và học tiếng Anh trong trường học và cộng đồng, xây dựng môi trường học tập ngoại ngữ tích cực, bền vững, góp phần hình thành nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

Đối với học sinh phổ thông, mục tiêu đến năm 2030 là bảo đảm 100% học sinh được tiếp cận chương trình tiếng Anh đạt chuẩn quốc gia và quốc tế, đồng thời ít nhất 70% học sinh đạt chuẩn năng lực ngoại ngữ theo Khung tham chiếu châu Âu (CEFR). Cụ thể, học sinh tiểu học đạt trình độ A2, trung học cơ sở đạt B1 và trung học phổ thông đạt B2. Bên cạnh đó, học sinh sẽ được khuyến khích tham gia các hoạt động ngoại khóa, câu lạc bộ tiếng Anh và giao lưu quốc tế nhằm nâng cao khả năng giao tiếp thực tế.

Đối với cộng đồng dân cư, Đề án hướng tới việc tổ chức các khóa học tiếng Anh giao tiếp cơ bản và tiếng Anh chuyên ngành cho lao động trong lĩnh vực du lịch, khách sạn, nhà hàng và dịch vụ. Mục tiêu đến năm 2030 là có ít nhất 50% lao động ngành du lịch tại Phú Quốc có khả năng giao tiếp tiếng Anh ở mức cơ bản.

Đồng thời, địa phương sẽ xây dựng mạng lưới học tập ngoại ngữ cộng đồng thông qua các trung tâm học tập, câu lạc bộ ngoại ngữ và các nền tảng học trực tuyến linh hoạt. Khuyến khích người học thực hiện các bài kiểm tra đánh giá toàn diện năng lực nói gồm nhiều thứ tiếng như: Anh, Hàn, Trung… có độ chính xác và tin cậy cao, được các Tập đoàn, doanh nghiệp lớn sử dụng làm tiêu chí tuyển dụng, xem xét tiến cử cho nhân viên như Chứng chỉ Oral Proficiency Interview – Computer (OPIc) (do Hội đồng Giảng dạy Ngoại ngữ Hoa Kỳ ACTFL tổ chức thi và cấp bằng).

Nhiều nhóm giải pháp đồng bộ

Để thực hiện hiệu quả các mục tiêu trên, Phó chủ tịch UBND Đặc khu Phú Quốc Nguyễn Thị Kim Loan cho biết, Đề án đưa ra nhiều nhóm giải pháp đồng bộ. Trong đó, công tác lãnh đạo và quản lý được xác định là yếu tố then chốt. Ban Chỉ đạo thực hiện Đề án sẽ được thành lập nhằm bảo đảm sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền, ngành giáo dục và các tổ chức liên quan.

Một trong những giải pháp trọng tâm là đầu tư cơ sở vật chất và ứng dụng công nghệ hiện đại trong giảng dạy ngoại ngữ. Đề án ưu tiên xây dựng phòng Lab ngoại ngữ, trang bị thiết bị học tập hiện đại cho ít nhất 50% trường phổ thông trong giai đoạn đầu và tiến tới 100% trường được trang bị đầy đủ trong tương lai. Đồng thời, các nền tảng học trực tuyến tiên tiến như Raz-Plus, English Central và Lingua Attack sẽ được triển khai rộng rãi nhằm hỗ trợ học sinh và giáo viên tiếp cận phương pháp học hiện đại.

Song song với đó là giải pháp nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên. Phú Quốc sẽ tuyển dụng thêm giáo viên tiếng Anh đạt chuẩn, đồng thời xây dựng chính sách hỗ trợ đặc thù như phụ cấp nhà ở, đi lại nhằm thu hút nhân lực chất lượng cao. Các khóa tập huấn chuyên môn, ứng dụng công nghệ và phương pháp giảng dạy tích cực cũng sẽ được tổ chức thường xuyên.

Đề án cũng đặc biệt chú trọng đến việc đổi mới nội dung và phương pháp giảng dạy. Chương trình học sẽ gắn với nhu cầu thực tế của ngành du lịch và dịch vụ, tăng cường kỹ năng giao tiếp, xử lý tình huống và ứng dụng thực tiễn. Học sinh sẽ được học qua dự án, trò chơi, hoạt động trải nghiệm và các bài học mô phỏng thực tế.

Trong cộng đồng, các khóa học tiếng Anh giao tiếp miễn phí hoặc chi phí thấp sẽ được tổ chức tại nhà văn hóa, thư viện công cộng và các điểm hợp tác với doanh nghiệp du lịch. Người học sẽ được tiếp cận các tình huống giao tiếp thực tế như đặt phòng khách sạn, gọi món ăn, hướng dẫn khách du lịch hay xử lý tình huống trong dịch vụ.

Đặc biệt, Đề án khuyến khích người học tham gia các bài kiểm tra đánh giá năng lực nói quốc tế như chứng chỉ OPIc do Hội đồng Giảng dạy Ngoại ngữ Hoa Kỳ ACTFL tổ chức. Đây được xem là công cụ quan trọng giúp người lao động nâng cao cơ hội việc làm trong môi trường quốc tế.

Lộ trình triển khai Đề án được xây dựng bài bản theo từng giai đoạn. Từ giữa năm 2026, Phú Quốc sẽ bắt đầu thành lập Ban Chỉ đạo, xây dựng kế hoạch chi tiết và tổ chức tập huấn cho cán bộ quản lý, giáo viên. Giai đoạn thí điểm từ năm 2026–2027 sẽ được triển khai tại 10–15 trường học ở cả ba cấp học nhằm đánh giá hiệu quả mô hình trước khi nhân rộng.

Sau giai đoạn thí điểm, Đề án sẽ từng bước mở rộng phạm vi triển khai đến năm 2030 và hướng tới phổ cập toàn diện giai đoạn 2031–2035. Các câu lạc bộ tiếng Anh, ngày hội ngoại ngữ và mạng lưới học tập cộng đồng sẽ được phát triển mạnh mẽ nhằm tạo dựng “hệ sinh thái ngoại ngữ” bền vững trên toàn địa bàn...

Phó chủ tịch UBND Đặc khu Phú Quốc khẳng định: Với quyết tâm của chính quyền địa phương, sự đồng hành của ngành giáo dục, doanh nghiệp và cộng đồng dân cư, Đề án được kỳ vọng sẽ tạo nên bước chuyển mạnh mẽ trong chất lượng nguồn nhân lực và góp phần đưa Phú Quốc trở thành trung tâm du lịch quốc tế hiện đại, năng động và phát triển bền vững trong tương lai.