Phẫu thuật thần kinh sọ não bằng dao Gam-ma

Năm 2005, cùng với những thành công trong kỹ thuật mổ tim hở, chuyển giao kỹ thuật ghép gan, thụ tinh trong ống nghiệm với cháu bé thứ 2.000 ra đời tại Bệnh viện Phụ sản Từ Dũ..., ngành y tế nước ta đánh dấu một sự kiện có ý nghĩa, đó là lần đầu tiên ứng dụng có hiệu quả phẫu thuật thần kinh sọ não bằng dao Gam-ma tại Bệnh viện Trường đại học Y khoa Huế.

Dao Gam-ma là một thiết bị hiện đại, phẫu thuật bằng tia gam-ma cho phép định vị chính xác các vị trí tổn thương trong não (u não, dị dạng mạch máu não, các bệnh chức năng của não...). Ưu việt của phương pháp này là chỉ mổ một lần, thời gian ngắn, không chảy máu và an toàn, hiệu quả. Phẫu thuật bằng dao Gam-ma không còn mới lạ đối với các quốc gia châu Âu, Trung Quốc, Nhật Bản và một vài nước khu vực Ðông - Nam Á. Bởi cách đây gần 40 năm, trên cơ sở phát minh của giáo sư La-rơ Lếch-xen năm 1967, Công ty ELEKTA (Thụy Ðiển) lần đầu tiên sản xuất thành công dao Gam-ma và đưa vào sử dụng cho công tác điều trị đối với các trường hợp bị bệnh lý về não. Ðây là thiết bị dùng nguồn phóng xạ Cô-ban 60, có hơn 200 Cô-li-ma-ốt cố định, độ chính xác dưới 0,5 mm; hệ thống định vị, kiểm tra và các thao tác phẫu thuật đều bằng phần mềm vi tính chuyên dụng. Ðến nay, trên thế giới có khoảng 250 trung tâm điều trị bằng dao Gam-ma, riêng ở nước ta, tháng 9-2005, lần đầu tiên phương pháp hiện đại này được ứng dụng ở Bệnh viện Trường đại học Y khoa Huế. Phẫu thuật bằng dao Gam-ma có hiệu quả tốt đối với các bệnh lý như: khối u nội sọ (u tuyến yên, u màng não, u thần kinh số 8, số 5, u tế bào thần kinh đệm, u não ác tính, u di căn lên não), u ngoại sọ (gồm u hậu nhãn cầu, ung thư vòm tái phát tại chỗ), bệnh về mạch máu não (dị dạng mạch máu, u máu thể hang), và còn áp dụng điều trị cho các triệu chứng u não tồn dư, u não tái phát, đau dây thần kinh số 5... Sau hơn ba tháng đi vào hoạt động, Trung tâm phẫu thuật bằng dao Gam-ma (Trường đại học Y khoa Huế) đã cứu, chữa cho hơn 130 trường hợp ở gần 40 tỉnh, thành phố trong cả nước thuộc các lứa tuổi, giới tính, vị trí xã hội khác nhau (nhỏ nhất là bốn tuổi và nhiều tuổi nhất là 85). Phần lớn trong số này bị u não, u xương sọ trong hốc mắt, u cuộn cảnh, đặc biệt có những trường hợp ung thư phổi, ung thư vòm họng đã xạ trị, bị di căn lên não hai, ba khối u, nhưng nhờ điều trị bằng dao Gam-ma nên được kéo dài thêm tuổi thọ. Ðiều trị bằng dao Gam-ma, người bệnh chỉ cần 20 phút đến 45 phút, trong đó không ít trường hợp chỉ cần dưới 15 phút, và điều kỳ diệu là 55% số người bệnh sau một ngày mổ có thể xuất viện, số còn lại đến ngày thứ ba cũng được rời cơ sở điều trị. Dĩ nhiên, chi phí điều trị cho một ca bệnh loại này tốn kém từ 25 đến 30 triệu đồng (còn ở các nước phải từ 10 nghìn USD trở lên). Tiến hành kiểm tra lâm sàng sau một tháng đến ba tháng phẫu thuật bằng dao Gam-ma, đã cho một kết quả khả quan là 86% số người bệnh cảm thấy đầu óc thoải mái, sinh hoạt ăn, nghỉ ngày càng chuyển biến tích cực, khoảng 15-18% thỉnh thoảng còn hiện tượng nhức đầu, buồn nôn.

So với các phương pháp phẫu thuật thần kinh sọ não kinh điển, việc sử dụng dao Gam-ma đạt được tính ưu việt hơn hẳn: không cần phải gây mê, tránh được nhiễm trùng, không đau đớn, đạt độ chính xác và an toàn cao, người bệnh được xuất viện sớm, chi phí điều trị vừa phải. Ðể xây dựng được trung tâm phẫu thuật bằng dao Gam-ma đầu tiên ở nước ta, cách đây hơn bốn năm, Trường đại học Y khoa Huế đã cử nhiều đoàn cán bộ đi học tập, nghiên cứu ở nước ngoài, đồng thời ráo riết chuẩn bị cơ sở vật chất, hạ tầng kỹ thuật cho sự ra đời một trung tâm y khoa hiện đại. Vậy là từ nay, chúng ta có thêm một trung tâm kỹ thuật chuyên sâu, góp phần giúp những người không may mắc các bệnh lý phức tạp về thần kinh sọ não có điều kiện tiếp cận và điều trị hiệu quả, đỡ phải ra nước ngoài chạy chữa, tốn kém tài chính.(Nhân dân)