Phát triển kinh tế có trọng tâm, trọng điểm

Trong phần 1 đánh giá chung, kiểm điểm 5 năm thực hiện Nghị quyết Đại hội 9 của Đảng, chỉ nên viết là đạt được những thành tựu 'quan trọng', vì nếu viết là 'rất quan trọng' thì chưa phù hợp với phần khuyết điểm và yếu kém đề cập ở dưới như 'còn dưới khả năng phát triển' và 'còn nhiều yếu kém, bất cập'. giá về cơ cấu kinh tế cần nêu rõ 'chuyển dịch cơ cấu kinh tế còn chậm và bất hợp lý'. Chuyển dịch chậm đã rõ, còn sự bất hợp lý là ở chỗ tốc độ phát triển của nhóm ngành dịch vụ thấp hơn tốc độ tăng trưởng GDP, mục tiêu đặt ra về tỷ trọng kinh tế dịch vụ không đạt; trong khi đó các nền kinh tế phát triển đều có tỷ trọng dịch vụ cao. Về yếu kém trong việc phát triển hệ thống thị trường, báo cáo cần đề cập sâu hơn vấn đề này. Báo cáo cũng cần chỉ rõ nguyên nhân chủ yếu của khuyết điểm, yếu kém, tồn tại của bộ máy quản lý hành chính nhà nước về phát triển kinh tế - xã hội.

Phần 2, đánh giá khái quát về 20 năm đổi mới, Ban dự thảo báo cáo nờn bổ sung một số thành tựu cơ bản, cụ thể mà chúng ta đạt được, so sánh với thời điểm cách đây 20 năm. Như vậy, phần đánh giá này sẽ có sức thuyết phục hơn, phù hợp với nội dung và kết cấu của báo cáo chính trị.

Phần 3 về mục tiêu và phương hướng tổng quát, ttti nhất trí với dự thảo báo cáo, tuy nhiên cần làm rõ các tiêu chí 'nước công nghiệp theo hướng hiện đại' và 'nền tảng' của nó cần đạt được như thế nào. Cần xem xét, tính toán thật kỹ các khả năng phát triển. Nếu tốc độ tăng trưởng chỉ đạt 7,5-8%/năm thì thực sự nước ta sẽ rất khó có thể thực hiện nhanh công nghiệp hoá, hiện đại hoá vào năm 2020.

Phần 4 biện pháp phát triển kinh tế thị trường định hướng XHCN đề cập ở đây cần được quan tâm đặc biệt trong các vấn đề lý luận về kinh tế thị trường; hình thành, phát triển và quản lý hệ thống thị trường, phát triển các thành phần kinh tế. Do vậy trong phần này cần đề cập nội dung tiếp tục nghiên cứu hoàn thiện về mặt thể chế, lý luận phát triển nền kinh tế thị trường định hướng XHCN vấn đề cơ chế, chính sách, công tác quản lý vận hành thị trường, đặc biệt thị trường đã phát triển song quản lý còn thiếu chặt chẽ như thị trường bất động sản, thị trường lao động...

Phần 5, về mục tiêu đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá ở của dự thảo, cần bổ sung nhiệm vụ về phát triển công nghiệp, dịch vụ, đặc biệt là việc đưa tốc độ tăng trưởng ngành dịch vụ cao hơn tốc độ tăng trưởng GDP. Điều bất cập của nền kinh tế nước ta so với các nước có nền kinh tế phát triển hoặc đang phát triển tương đương là kinh tế dịch vụ của nước ta có tỷ trọng khá thấp. Trong các đánh giá nói chung đều cho rằng khu vực này còn tiềm năng rất lớn, vậy giải pháp để thúc đẩy phát triển mạnh kinh tế dịch vụ cần được đề cập cụ thể và mạnh mẽ hơn trong định hướng phát triển 5 năm tới. Trong định hướng phát triển kinh tế, cũng như các giải pháp thực hiện, Dự thảo cần bổ sung nội dung Cần quan tâm đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế gắn với mục tiêu chuyển dịch cơ cấu lao động, nâng cao năng suất, hiệu quả sản xuất, giảm chi phí trung giannnn. Thực tế cho thấy mặc dù trong những năm qua, việc thu hút đầu tư khá mạnh nhưng hiệu quả đầu tư, hiệu quả kinh tế chưa được cải thiện nhiều.

Chủ trương phát triển kinh tế vùng, kinh tế biển nêu trong Dự thảo là rất đúng đắn, song song cần có một số định hướng đột phá như tập trung phát triển một số vùng kinh tế trọng điểm làm đầu tàu lôi kéo các vùng khác phát triển; phát triển mạnh kinh tế biển, các ngành dịch vụ, các ngành công nghiệp công nghệ cao, công nghiệp sản xuất hàng xuất khẩu... Đối với phát triển vùng kinh tế, cần có quan điểm rõ ràng về tập trung theo 'điểm' và 'diện'. Qua nghiên cứu quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội các vùng, tôi nhận thấy, có vùng còn chưa phù hợp với quy hoạch chung của cả nước. Nhà nước cần đứng trên các địa phương xem xét ưu tiên tập trung đầu tư các dự án lớn tại các trung tâm vùng mang tính chất 'điểm' phát triển trước. Dự thảo báo cáo đã nêu 3 vùng kinh tế trọng điểm là cần thiết. Tuy nhiên, các cơ chế, chính sách cho từng vùng, từng cực tăng trưởng trong vùng cần được đề cập. Việc phát triển vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ cần gắn với việc phát triển 2 hành lang, 1 vành đai trong việc hợp tác kinh tế với Trung Quốc. Nội dung phát triển kinh tế biển tuy đã được đề cập trong Dù thảo song còn mờ nhạt. Trong tương lai gần, phát triển kinh tế biển có ý nghĩa rất quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, trong khi nguồn tài nguyên biển của nước ta rất phong phú và còn nhiều tiềm năng phát triển so với các nguồn tài nguyên khác.

Về các chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội: Dù thảo đưa ra khá nhiều chỉ tiêu, đặc biệt quan tâm hơn tới các chỉ tiêu về xã hội, môi trường, phát triển bền vững. Đây là điểm mới và phù hợp với điều kiện phát triển của nước ta hiện nay. Tôi đồng tình với các mục tiêu, chỉ tiêu nêu trong báo cáo, chỉ xin góp ý như sau:

- Về cơ cấu kinh tế: Cần tính toán kỹ khả năng có thể đưa tốc độ tăng trưởng dịch vụ cao hơn nữa để bảo đảm tỷ trọng dịch vụ đến năm 2010 đạt cao hơn so với tỷ trọng công nghiệp.

- Chỉ tiêu lao động nông nghiệp năm 2010 chiếm dưới 50% lao động xã hội cần phải phấn đấu rất nỗ lực và phải có các giải pháp thật quyết liệt mới có thể thực hiện được.

- Chỉ tiêu sử dụng Internet/ đạt 25 thuê bao/100 dân theo tôi là quá cao; nên chăng chỉ đặt mục tiêu số người sử dụng Internet là 25 người/100 dân.

- Mục tiêu 80-90% chất thải rắn được thu gom và xử lý hợp vệ sinh cũng rất khó thực hiện ( chỉ nên xác định mục tiêu chất thải rắn đô thị).

Đan Đức Hiệp

(Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư)