Phạt nặng nếu ép người lao động làm thêm giờ?

Nhằm bảo vệ quyền lợi cho người lao động nói chung và lao động nữ nói riêng, Bộ Lao động Thương binh và xã hội đang soạn thảo Dự thảo Nghị định quy định xử phạt hành chính về hành vi vi phạm pháp luật lao động để trình Chính phủ ban hành.

Đề cao vai trò của Công đoàn cơ sở

Theo Dự thảo, sẽ phạt tiền từ 300.000 đồng đến 1 triệu đồng đối với người sử dụng lao động có một trong những hành vi sau đây: Không trao đổi với Ban Chấp hành Công đoàn cơ sở hoặc Ban chấp hành công đoàn lâm thời khi cho người lao động thôi việc; Không thông báo với cơ quan lao động cấp tỉnh trước khi cho người lao động thôi việc…

Ảnh minh họa

Một số ý kiến cho rằng, mức xử phạt này chưa đủ sức răn đe, bởi hiện có nhiều doanh nghiệp xem thường vai trò của Ban chấp hành Công đoàn cơ sở và thường tự ý sa thải, cho người lao động thôi việc mà không trao đổi với cơ quan này. 

Đối với người sử dụng lao động có một trong những hành vi vi phạm như: không trả lương đầy đủ, đúng thời hạn cho người lao động hoặc trả chậm nhưng không đền bù theo quy định tại Điều 59 của Bộ luật Lao động;  Không trả lương cho người lao động trong thời gian người lao động nghỉ việc để điều trị vì tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp sẽ bị phạt tiền từ 1- 5 triệu đồng.

Người sử dụng lao động khi có một trong những hành vi vi phạm: Khấu trừ tiền lương của người lao động nhưng không cho người lao động biết lý do; không trả đủ tiền lương cho người lao động trong những trường hợp phải ngừng việc do lỗi của người sử dụng lao động; trả lương cho người lao động thấp hơn mức lương tối thiểu trong trường hợp ngừng việc không do lỗi của người lao động và ngừng việc do sự cố điện, nước hoặc nguyên nhân bất khả kháng…sẽ bị phạt tiền theo các mức như sau: từ 300.000 đồng đến 1 triệu đồng, khi vi phạm với từ 1 người đến 10 người lao động; từ 1 triệu đồng đến 5 triệu đồng, khi vi phạm với từ 11 người đến 50 người lao động; từ 15 triệu đồng đến 20 triệu đồng, khi vi phạm với từ 500 người lao động trở lên.

Ép lao động làm thêm giờ: phạt nặng

Lâu nay, không ít chủ sử dụng lao động đã “ăn bớt” thời gian nghỉ giữa ca, thậm chí “quỵt” luôn cả thời gian nghỉ hàng tuần, nghỉ hàng năm của người lao động. Tuy nhiên, mức chế tài mà Dự thảo đưa ra có vẻ chưa tương xứng với mức độ nguy hiểm của hành vi vi phạm.

Đơn cử  tại Điều 12 của dự thảo quy định về mức phạt tiền đối với người sử dụng lao động có một trong những hành vi vi phạm những quy định của Bộ luật Lao động về thời gian làm việc theo tiêu chuẩn, về thời gian nghỉ giữa ca và giữa hai ca làm việc, về việc nghỉ hàng tuần, nghỉ lễ, nghỉ hàng năm, nghỉ về việc riêng theo các mức như sau: Từ 300.000 đồng đến 3 triệu đồng, khi vi phạm với từ 01 người đến 10 người lao động; Từ 3 triệu đồng đến 5 triệu đồng, khi vi phạm với từ 11 người đến 50 người lao động….

Tuy nhiên, bên cạnh đó, đối với các hành vi vi phạm một trong các quy định về làm thêm giờ: vượt quá số giờ làm thêm theo quy định; buộc người lao động làm thêm giờ mà không có thoả thuận; sử dụng người lao động làm thêm không thuộc một trong các trường hợp được pháp luật cho phép; không trả đủ tiền làm thêm giờ cho người lao động…đã được áp mức chế tài tương xứng: chẳng hạn, phạt từ 5 triệu đồng đến 7 triệu đồng, khi vi phạm với từ 1 người đến 50 người lao động; từ 7 triệu đồng đến 10 triệu đồng, khi vi phạm với từ 50 người đến 100 người lao động…

Phải có chỗ thay quần áo và buồng tắm cho lao động nữ

Dự thảo quy định phạt tiền từ 300.000 đồng đến 3 triệu đồng đối với tổ chức, cá nhân có một trong những hành vi sau đây: Không có chỗ thay quần áo, buồng tắm và buồng vệ sinh nữ; không tham khảo ý kiến của những người lao động nữ khi quyết định những vấn đề có liên quan đến quyền và lợi ích của phụ nữ và trẻ em; sử dụng lao động nữ có thai từ tháng thứ 7 hoặc đang nuôi con nhỏ dưới 12 tháng tuổi làm thêm giờ, làm việc ban đêm, đi công tác xa; không cho lao động nữ nghỉ 30 phút mỗi ngày trong thời gian “đèn đỏ” hoặc nghỉ 60 phút mỗi ngày trong thời gian nuôi con dưới 12 tháng tuổi; sử dụng lao động nữ, lao động là người cao tuổi, người tàn tật vào những công việc nặng nhọc, nguy hiểm hoặc tiếp xúc với các chất độc hại; không lập sổ theo dõi, kiểm tra sức khỏe định kỳ; lạm dụng sức lao động của người lao động chưa thành niên…

Đối với người sử dụng lao động có một trong những hành vi sau đây: sa thải hoặc đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động đối với lao động nữ vì lý do kết hôn, có thai, nghỉ thai sản, nuôi con dưới 12 tháng tuổi; sử dụng lao động chưa thành niên làm những công việc nặng nhọc, nguy hiểm hoặc tiếp xúc với các chất độc hại hoặc chỗ làm việc; công việc ảnh hưởng xấu tới nhân cách của người lao động chưa thành niên theo danh mục do Bộ LĐ – TB&XH và Bộ Y tế ban hành được quy định tại Điều 121 của Bộ luật Lao động… sẽ bị phạt 5-10 triệu đồng.

Đông Quang