Ổn định sinh kế lâu dài cho ngư dân Đắk Lắk
(PLVN) Đắk Lắk vừa phê duyệt Dự án “Chuyển đổi nghề trong khai thác thủy sản trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk” (Dự án). Dự án được kỳ vọng sẽ góp phần giảm áp lực khai thác ven bờ, phục hồi nguồn lợi thủy sản, bảo vệ môi trường sinh thái biển, đặc biệt ổn định sinh kế lâu dài cho ngư dân.
Tính đến 05/12/2025, toàn Đắk Lắk có 2.556 tàu cá, với sản lượng khai thác biển hàng năm khoảng 68.000 tấn. Hiện, hoạt động khai thác thủy sản vẫn còn tồn tại nhiều bất cập, trong đó có tình trạng sử dụng ngư cụ cấm, khai thác sai vùng, sai tuyến, gây suy giảm nghiêm trọng nguồn lợi thủy sản và ảnh hưởng đến môi trường sinh thái.
Đáng chú ý, số tàu cá hoạt động ven bờ chiếm hơn 50% tổng số tàu, tạo áp lực lớn lên nguồn lợi thủy sản ven bờ. Hơn nữa, một số nghề khai thác như lưới kéo, lưới rê vùng khơi được xác định là có nguy cơ cao gây tác động tiêu cực đến hệ sinh thái biển, cần được chuyển đổi theo lộ trình phù hợp.
Theo thống kê, lực lượng lao động trong khai thác thủy sản của Đắk Lắk có khoảng 2.914 người, chủ yếu làm việc theo phương thức truyền thống, thu nhập không ổn định, trình độ văn hóa và tay nghề còn nhiều hạn chế.
Dự án trên không chỉ nhằm bảo vệ nguồn lợi thủy sản mà còn là giải pháp đảm bảo an sinh xã hội, ổn định đời sống cho ngư dân. Theo đó, Dự án đề xuất chuyển đổi từ các nghề khai thác có nguy cơ cao sang các ngành nghề thân thiện với môi trường, phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.
Cụ thể, nuôi trồng thủy sản (đặc biệt là nuôi biển xa bờ), dịch vụ hậu cần nghề cá, chế biến và bảo quản thủy sản. Lĩnh vực dịch vụ – du lịch: du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái gắn với bảo tồn biển, dịch vụ ăn uống, lưu trú và trải nghiệm văn hóa làng chài. Lĩnh vực phi nông nghiệp: thương mại, dịch vụ logistics, lao động tại các khu – cụm công nghiệp ven biển phù hợp với tay nghề của ngư dân.
Dự án đưa ra nhiều chính sách hỗ trợ thiết thực, trong đó tập trung vào đào tạo nghề, hỗ trợ đầu tư ban đầu, an sinh xã hội và tín dụng ưu đãi. Các ngư dân thuộc hộ nghèo, cận nghèo được hỗ trợ chi phí học nghề tối đa 2,5 triệu đồng/người/khóa, hỗ trợ tiền ăn, đi lại trong thời gian học tập. Các hộ tham gia chuyển đổi nghề được hỗ trợ 70% giá trị ngư cụ, hỗ trợ lương thực trong thời gian ổn định nghề mới, tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi để phát triển sản xuất.
Kế hoạch triển khai Dự án theo 2 giai đoạn: 2025–2026 tập trung rà soát, thống kê nhu cầu chuyển đổi nghề, ban hành chính sách hỗ trợ và triển khai đào tạo nghề. Từ 2027–2030 tiếp tục thực hiện các chính sách hỗ trợ, đồng thời tăng cường kiểm tra, kiểm soát, xử lý nghiêm các hành vi khai thác thủy sản trái phép.
Có thể thấy, việc triển khai Dự án được kỳ vọng sẽ góp phần giảm áp lực khai thác ven bờ, phục hồi nguồn lợi thủy sản, bảo vệ môi trường sinh thái biển, đồng thời tạo sinh kế bền vững, nâng cao đời sống cho ngư dân Đắk Lắk.