Ô nhiễm không khí tại nhiều đô thị lớn gia tăng: Lý giải của Tổng cục Môi trường

(PLVN) - Đại diện Tổng cục Môi trường (Bộ TN&MT) cho biết, gần đây mức độ ô nhiễm không khí tại một số đô thị lớn, đặc biệt là Hà Nội và TP HCM có xu hướng gia tăng, ảnh hưởng sức khỏe cộng đồng và các hoạt động kinh tế - xã hội.
Một cảnh tượng ô nhiễm không khí tại Hà Nội. Một cảnh tượng ô nhiễm không khí tại Hà Nội.

Nguyên nhân chính là bụi, khí thải từ phương tiện giao thông, hoạt động xây dựng, hoạt động công nghiệp với lượng thải lớn và chưa được kiểm soát hiệu quả, kết hợp yếu tố thời tiết bất lợi (nghịch nhiệt) trong giai đoạn giao mùa.

Ngay từ ngày 2/1, đồng loạt các hệ thống quan trắc không khí ghi nhận chất lượng không khí xấu đi. Hệ thống quan trắc của Sở TN&MT Hà Nội cho thấy, trong ngày 2 và 3/1, hầu hết các điểm đo ở Thủ đô ở ngưỡng xấu. Ngày 6/1, theo thang bảng mức ô nhiễm các TP lớn trên thế giới, Hà Nội đứng thứ 5 với chỉ số 171. 

Hệ thống quan trắc PAM Air với mạng lưới đo lớn nhất Việt Nam cũng cho thấy, ô nhiễm không khí không chỉ ở Hà Nội, mà còn lan rộng khắp các tỉnh miền Bắc và Bắc Trung Bộ. Theo nhận định của PAM Air, những điểm ô nhiễm lên cao bất thường thường liên quan hoạt động đốt không kiểm soát ngoài trời, hoặc gần nơi phát thải công nghiệp. 

Dự báo, ô nhiễm không khí có thể kéo dài trong vài ngày tới cho đến khi một đợt gió mùa Đông Bắc mới tràn xuống nước ta. Tuy nhiên, từ nay đến tháng 3 năm sau sẽ còn nhiều đợt ô nhiễm không khí.

Mới đây, Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia cũng nhận định, từ nay đến tháng 3 tới sẽ xuất hiện nhiều hình thái thời tiết khí tượng bất lợi, gây suy giảm chất lượng không khí, ảnh hưởng tới sức khỏe người dân.

Trước thực trạng trên, Bộ TN&MT đã có văn bản gửi UBND các tỉnh thành, đặc biệt là TP HCM và Hà Nội, đề nghị triển khai khẩn một số biện pháp nhằm giảm thiểu ô nhiễm.

Bộ TN&MT đề nghị các địa phương tăng cường tần suất quan trắc môi trường không khí, công bố kết quả trên Cổng Thông tin điện tử và phương tiện truyền thông, đồng thời kết nối về Bộ. Trường hợp xảy ra ô nhiễm môi trường không khí trên địa bàn có hại cho sức khỏe, cần kịp thời cảnh báo, cung cấp thông tin cho cộng đồng thông qua các phương tiện truyền thông, hoặc thông tin dự báo khí tượng, thời tiết định kỳ.

UBND các tỉnh thành chỉ đạo tuyên truyền, vận động nhân dân không đốt chất thải rắn, rơm rạ sau thu hoạch, xử lý các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường không khí. Công khai thông tin về các nguồn gây ô nhiễm môi trường không khí, các cá nhân, tổ chức trên địa bàn quản lý vi phạm các quy định bảo vệ môi trường.

Riêng đối với Hà Nội và TP HCM, đẩy nhanh việc ban hành và thực hiện kế hoạch phát triển hệ thống giao thông công cộng, ưu tiên phương tiện sử dụng năng lượng sạch, không phát thải; thu hồi, loại bỏ phương tiện cơ giới cũ nát, lạc hậu, không bảo đảm tiêu chuẩn lưu hành gây ô nhiễm. 

Bộ cũng đề nghị hai TP lớn điều tiết, phân luồng giao thông hợp lý để hạn chế tình trạng ùn tắc kéo dài gây ô nhiễm môi trường. Tổ chức và duy trì thường xuyên hoạt động phun nước rửa đường tại các trục, tuyến đường giao thông chính để hạn chế bụi phát tán, đặc biệt trong điều kiện thời tiết hanh khô, lặng gió. Thu gom triệt để rác, bụi bẩn trên các trục, tuyến, giải phân cách đường giao thông.

Với các công trình xây dựng, nguồn phát thải bụi mịn, Bộ TN&MT đề nghị đôn đốc, kiểm tra các chủ dự án, đơn vị quản lý, thi công các công trình xây dựng, giao thông thực hiện nghiêm các biện pháp ngăn ngừa, giảm thiểu phát tán bụi, khí thải. Với các cơ sở công nghiệp, cần thực hiện các biện pháp kiểm soát, xử lý khí thải, đặc biệt là các cơ sở có phát sinh nguồn bụi, khí thải lớn, lắp đặt quan trắc khí thải tự động và truyền dữ liệu về sở TN&MT theo quy định.

Bộ TN&MT cũng đề nghị Hà Nội và TP HCM tuyên truyền, vận động, có chính sách hỗ trợ các hộ gia đình, hộ kinh doanh nhỏ hạn chế, tiến tới không sử dụng than, than tổ ong gây ô nhiễm môi trường trong sinh hoạt. 

Chủ động bảo vệ sức khỏe như thế nào?

Các chuyên gia môi trường phân tích, lớp sương mù dày bao phủ khiến khói bụi lơ lửng, không phân tán được ra ngoài, cùng với mật độ dân cư, giao thông đông đúc, nên ô nhiễm càng nặng và có khả năng kéo dài trong nhiều ngày. 

Để chủ động bảo vệ sức khỏe cho bản thân và gia đình, người dân hạn chế mở cửa sổ, cửa ra vào ở những thời điểm chất lượng không khí xấu, trồng cây xanh trong và quanh nhà giúp ngăn bụi, làm sạch không khí. Sử dụng khẩu trang chống bụi khi ra đường. 

Những ngày thời tiết rất xấu, người dân không ra ngoài tập thể dục vào buổi sáng và chiều tối - thời gian ô nhiễm nhất trong ngày, đặc biệt người già và trẻ em, các trường học không tổ chức các hoạt động ngoại khóa ngoài trời. 

Chuyên gia y tế khuyên người dân cần vệ sinh đường hô hấp bằng nước muối sinh lý, nhất là khi ra đường; tra, rửa mắt bằng nước muối sinh lý trước khi đi ngủ. Đối với những người có bệnh về hô hấp cần thực hiện các biện pháp dự phòng nghiêm ngặt. Người hút thuốc nên hạn chế hút thuốc lá, người không hút thuốc nên tránh xa khói thuốc lá.

Hoàng Ngọc
Cùng chuyên mục

Đọc thêm

Vai trò của doanh nghiệp trong bảo vệ môi trường

Đại diện EuroCham cho rằng yêu cầu lập ĐTM đối với đầu tư điện áp mái là không phù hợp.
(PLVN) - Theo Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Trần Hồng Hà, Luật Bảo vệ môi trường 2020 xác định cộng đồng doanh nghiệp là nhân tố đóng vai trò hết sức quan trọng trong sự nghiệp bảo vệ môi trường. Phát huy được vai trò của các doanh nghiệp trong công tác bảo vệ môi trường chính là giải pháp then chốt nhằm giải quyết các áp lực về môi trường hiện nay.

Bão số 3 có thể ảnh hưởng các tỉnh/thành nào?

Vị trí tâm bão và đường đi của bão chiều nay, 20/7.
(PLVN) - Các tỉnh, thành phố ven biển từ Quảng Ninh đến Cà Mau cần theo dõi chặt chẽ diễn biến và chủ động ứng phó với bão và thời tiết nguy hiểm trên biển Đông; các tỉnh, thành phố khu vực Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ chủ động ứng phó với mưa dông, mưa lớn cục bộ, lốc, sét, gió giật mạnh...

Bão giật cấp 14 diễn biến phức tạp, Bắc Biển Đông sóng cao 5-7m

Bão giật cấp 14 diễn biến phức tạp, Bắc Biển Đông sóng cao 5-7m
(PLVN) - Bão số 3 sẽ suy yếu thành áp thấp nhiệt đới rồi lại mạnh lên thành bão. Ttrong 24 giờ tới tàu thuyền hoạt động khu vực phía Bắc vĩ tuyến 19,5 độ Vĩ Bắc; từ kinh tuyến 110,0 đến 114,0 độ Kinh Đông nguy cơ cao chịu tác động của gió mạnh, sóng lớn và lốc xoáy...

Rác thải của F1 cách ly tại nhà được xử lý thế nào?

Một số cán bộ của các quận, huyện vẫn chưa rõ hướng xử lý rác thải của F1 khi cách ly tại nhà sẽ như thế nào?
(PLVN) -  Một số quận tại TP HCM đã thực hiện cách ly tại nhà đối với F1 của bệnh nhân COVID-19. Vấn đề rác thải của F1 khi cách ly tại nhà đã được Bộ Y tế hướng dẫn nhưng cán bộ địa phương, F1 và người thân vẫn gặp nhiều lúng túng.

Đề phòng biển động rất mạnh, lốc xoáy do bão số 3

Đề phòng biển động rất mạnh, lốc xoáy do bão số 3
(PLVN) - Vùng biển phía Bắc khu vực Bắc Biển Đông sóng biển cao 3-5m, biển động rất mạnh. Khu vực Biển Đông (bao gồm vùng biển quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa), vùng biển từ Bình Thuận đến Cà Mau và Cà Mau đến Kiên Giang có mưa rào và dông, trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc xoáy và gió giật mạnh...

Bão giật cấp 10 trên Biển Đông

Vị trí tâm bão và đường đi của bão lúc 13h hôm nay, 19/7.
(PLVN) - Vùng nguy hiểm trên Biển Đông trong 24 giờ tới: phía Bắc vĩ tuyến 19,5 độ Vĩ Bắc; từ kinh tuyến 111,0 đến 114,5 độ Kinh Đông. Toàn bộ tàu thuyền hoạt động trong vùng nguy hiểm đều có nguy cơ cao chịu tác động của gió mạnh, sóng lớn và lốc xoáy...

Áp thấp nhiệt đới mạnh trên Biển Đông

Áp thấp nhiệt đới mạnh trên Biển Đông
(PLVN) - Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia dự báo, trong 24 giờ tới, áp thấp nhiệt đới di chuyển theo hướng Tây Bắc, mỗi giờ đi được khoảng 5km và có khả năng mạnh thêm.

Cứu hộ 477 cá thể động vật hoang dã trong nửa đầu năm 2021

Cơ quan chức năng tiếp nhận 52 cá thể rùa tại một ngôi chùa ở TP Hồ Chí Minh ngày 17/5. Nhu cầu phóng sinh rùa tại các chùa chiền đang làm gia tăng hoạt động săn bắt, buôn bán rùa trái phép.
(PLVN) - Mặc dù tình trạng buôn bán trái phép động vật hoang dã (ĐVHD) có giảm, nhưng tính chất các vụ việc vẫn diễn biến rất phức tạp. Mỗi ngày, Phòng Bảo vệ ĐVHD của Trung tâm Giáo dục thiên nhiên (ENV),  tiếp nhận trung bình 10 vụ việc có dấu hiệu vi phạm về ĐVHD do người dân thông báo qua đường dây nóng 1800-1522.

Cảnh báo mưa lớn nhiều khu vực từ Bắc vào Nam

Cảnh báo mưa lớn nhiều khu vực từ Bắc vào Nam
(PLVN) - Từ chiều tối mai đến 21/7, khu vực Bắc Bộ có mưa rào và dông rải rác; riêng khu vực vùng núi Bắc Bộ có mưa vừa, mưa to, có nơi mưa rất to. Ngày 22-24/7, Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ khả năng mưa lớn diện rộng...

Thời tiết nguy hiểm trên Biển Đông

Thời tiết nguy hiểm trên Biển Đông
(PLVN) -  Từ nay đến ngày 20/7 vùng biển phía Đông khu vực Bắc Biển Đông, khu vực giữa và Nam Biển Đông, vùng biển từ Bình Thuận đến Cà Mau có mưa rào và dông. Trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc xoáy và gió giật mạnh...

Tránh bị động khi có tình huống thiên tai xảy ra

kMưa lũ gây sạt lở tại Lào Cai đầu tháng 7. Ảnh: Lê Dung
(PLVN) - Để chủ động ứng phó, giảm thiểu thiệt hại, các tỉnh, thành ở Bắc và Bắc Trung Bộ theo dõi chặt các bản tin cảnh báo, dự báo thiên tai, thời tiết để thường xuyên thông báo, hướng dẫn dân kịp thời.