Nỗi lo quà vặt cổng trường
Bánh kẹo, thịt bò khô, nước uống, đồ ăn sáng… được bày bán la liệt trước cổng trường từ tiểu học đến THPT cả nội thành và ngoại thành. Và sự tồn tại này đem đến nhiều nguy cơ mất vệ sinh, gây ngộ độc thực phẩm trong trường học.
Bắc thang để… bán hàng.
“Cô ơi cho cháu một bánh bao nhé!” – có tiếng gọi từ bên trong bức tường cao quá dầu người lớn, được gắn thêm hàng rào sắt bảo vệ. Rất nhanh nhẹ, chị bán hàng cầm một chiếc bánh bao, kèm một chai xì dầu, bước lên chiếc thang đã được dựng sẵn ở bờ tường. Cuộc mua bán diễn ra rất nhanh và (chắc rằng) cô/ cậu bé vừa mua được chiếc bánh bao sẽ ăn ngon lành trong giờ ra chơi. Đó là tất cả những gì mà người viết chứng kiến được khi dừng tại chốt đèn tại chốt giao thông cuối đường Mê Linh, gần cổng Trường THPT Ngô Quyền.
Đi vài vòng qua các trường tiểu học, THCS trong nội thị, mới thấy hết sự “phát triển” mạnh mẽ của các hàng quà vặt quanh cổng trường. Tình trạng bán hàng trước cổng trường đã từng được phản ánh và phê phán nhiều lần, các cơ quan chức năng cũng nhiều lần ra quân dẹp bỏ. Tuy nhiên, tình trạng này cũng chẳng khác gì “ném đá ao bèo” Cấm hôm trước, hôm sau tái diễn.
Cổng Trường tiểu học Chu Văn An (sau Sân vận động Lạch Tray) vào đầu giờ sáng thật nhộn nhịp! Bởi gần đó có chợ cóc họp, các em học sinh “tranh thủ” trước khi vào lớp, mua thứ này, thứ nọ để ra chơi nhấm nháp. Cứ thế, cứ thế, ngõ nhỏ trở nên đông đúc. Không ít ông bố, bà mẹ, thấy con vòi vĩnh sẵn sàng bỏ tiền mua mà chẳng cần biết chất lượng thế nào bên cạnh những màu sắc bắt mắt trẻ nhỏ. Sự hồn nhiên không chỉ của học sinh mà còn có cả phần của … phụ huynh!
Món quà quen với học sinh của trường tiểu học, THCS trên đường Nguyễn Đức Cảnh là món nem chua rán được bày trong tủ kính, đặt cạnh đường. 1.000 nghìn đồng/ cái. Cứ đưa tiền rồi muốn lấy cái nào thì lấy. Mà nem chua thì phải có tương ớt. Từng cốc nhỏ đựng tương ớt được bày ra hàng loạt. Hết em này đến em khác cầm que nem chấm và ăn ngon lành. Những món quà vặt ấy ăn không mất nhiều thời gian nên chỉ dăm phút đợi bố mẹ đến đón là có thể ăn được vài cái. Và tranh thủ mua để vừa đi, vừa ăn…
Các hình thức bán quà vặt, các loại món ăn được bày bán trước cổng trường thì “muôn hình vạn trạng”. Nhưng điều quan trọng là chất lượng của chúng hiện có bảo đảm vệ sinh các em học sinh, khi khả năng đề kháng với bệnh tật còn yếu không?
Chất lượng “bồng bềnh”
Chưa có cơ quan nào kiểm định chất lượng các loại hàng hóa được bày trong các chợ chứ nói gì đến các sạp hàng được bày bừa bãi trên vỉa hè, gần cổng các trường học. Chính sự trôi nổi của chất lượng quà vặt đã khiến nhiều em học sinh bị ngộ độc. Vụ ngộ độc do ăn xôi trước cổng Trường tiểu học Tam Bình, phường Tam Bình, quận Thủ Đức TP Hồ Chí Minh sáng ngày 7-11-2008 khiến 46 học sinh, 3 trẻ nhỏ và 2 phụ huynh phải vào viện cấp cứu là một ví dụ điển hình. Còn tình trạng học sinh ăn quà vặt cổng trường, về nhà bị đau bụng, thì là chuyện thường gặp ở những gia đình có trẻ nhỏ. Chị Nguyệt ở phường Đồng Quốc Bình (quận Ngô Quyền) cho hay: Một lần con gái học lớp 1 đi học về kêu đau bụng rồi đi ngoài. Tôi hỏi cháu có ăn gì lạ không, cháu bảo, được bạn cho uống chung một cốc nước thạch, mua ở cổng trường. Nghi là cháu bị ngộ độc do nước thạch, từ đó tôi cấm không cho cháu ăn gì ở cổng trường.”
Với những sạp hàng, quầy hàng nhỏ gần cổng trường việc hàng hóa không thương hiệu quá hạn sử dụng là chuyện bình thường. Bởi giá bán cho học sinh chỉ khoảng 2-5 nghìn đồng/ sản phẩm nên tất nhiên các chủ hàng không thể lấy các loại hàng chất lượng cao, bảo đảm. Hàng bán lẻ, bán với giá thấp thì chỉ có thể lấy tại các chợ, các quầy hàng bán buôn, bán từng bao kẹo, từng túi lớn bột sữa, bột màu… Tất nhiên, những loại hàng này thì ai chẳng dám chắc là chúng được bảo đảm về chất lượng! học sinh bị ngộ độc khi ăn quà vặt ở cổng trường là điều dễ hiểu.
Thói quen mua quà vặt tại trường ảnh hưởng không tốt tới ý thức của trẻ nhỏ. Nhiều khi, chỉ vì thích một loại kẹo có các loại hình thù khác nhau ở cổng trường, trẻ sẵn sàng vòi vĩnh tiền của bố mẹ, ông bà để mua. Hoàn hình thành quá sớm thói quen ăn vặt, tiêu tiền bừa bãi và này sinh nhiều vấn đề khác nữa…
Để ngăn chặn tình trạng qùa vặt cổng trường, điều quan trọng nhất là phụ huynh tự rèn cho con em mình thói quen không tự ý mua quà bánh, đồ uống khi không được bố mẹ cho phép. Nhà trường cũng cần phù hợp với cấp quản lý địa bàn kiên quyết dẹp bỏ các hàng quán mọc lên ở khu vực trường. Mùa hè đang đến, nguy cơ mắc các bệnh về đường ruột tăng cao, đặc biệt là với trẻ nhỏ, sức đề kháng kém. Bởi thế, càng cần đề phòng mối nguy hiểm không nhỏ từ những hàng quà vặt ấy.
Hải Hà