Nỗi lo không của riêng ai

Là một hạng mục công trình quan trọng trong Dự án cải tạo, nâng cấp cơ sở hạ tầng khu dân cư thu nhập thấp đô thị Hải Phòng, có ý nghĩa rất thiết thực với đời sống dân sinh,nhưng hạng mục cải tạo nâng cấp hạ tầng cấp 3 vẫn khó đẩy nhanh tiến độ. Nếu cứ đà này, liệu có đáp ứng mốc yêu cầu đề ra của dự án? Khả năng bị cắt nguồn vốn ODA chẳng còn là xa và mơ hồ…

Mỗi khi trời mưa to, đường Trần Nguyên Hãn lại bị ngập lụt, khiến việc đi lại và sinh hoạt của nhân dân gặp nhiều khó khăn                                                                               Ảnh: Giang Chinh

Dân kêu trời mà dự án nằm chờ

Cứ mỗi mùa mưa đến, người dân ở nhiều nơi trong thành phố không hết nỗi lo về tình trạng ngập lụt trên các đường phố. Tiếng người tham gia giao thông than thở bực bội khi phải ì oạp lội nước, cảnh xe chết máy phải dắt bộ, người dân  tát nước “chống lụt” cho nhà, ở một số nơi bị ngập nặng làm mất mỹ quan đô thị, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân. Đặc biệt, ở một số vùng ven đô, nước thải không lối thoát, ứ đọng bốc mùi nồng nặc làm mất vệ sinh môi trường sống của cộng đồng dân cư… Nguyên nhân của tình trạng này  phần lớn do điều kiện cơ sở hạ tầng thấp kém trong các khu dân cư . Vì vậy, khi hạng mục cải tạo nâng cấp hạ tầng cấp 3 được triển khai trên địa bàn thành phố, nhân dân phấn khởi, ủng hộ. Một cán bộ thuộc Ban quản lý dự án nâng cấp cơ sở hạ tầng khu dân cư thu nhập thấp nhớ lại: “Trước khi triển khai dự án , đại diện Ngân hàng Thế giới (WB) có lấy ý kiến các phường, khu dân cư, hầu hết  đồng tình ủng hộ, cam kết thực hiện yêu cầu của dự án trên cơ sở nguồn vốn tài trợ và một phần nhỏ vốn đóng góp của dân. Sở dĩ có phần đóng góp này nhằm nâng cao chất lượng hiệu quả giám sát, sử dụng dự án sau khi hoàn thành”.

Khu dân cư số 1 và số 2 phường Quán Trữ (quận Kiến An) vừa hoàn thiện con đường mới và hệ thống thoát nước 2 bên nhờ kinh phí từ dự án nâng cấp hạ tầng cơ sở cấp 3

Hạng mục công trình cải tạo nâng cấp hạ tầng cấp 3 chia làm 2 giai đoạn, giai đoạn 1 từ năm 2004 - 2007, giai đoạn 2 từ năm 2005 đến 2014. Đến nay, giai đoạn 1 của dự án thực hiện trên địa bàn 8 phường thuộc 5 quận nội thành với 6 gói thầu xây lắp công trình, đã được bàn giao đưa vào sử dụng với tổng giá trị xây lắp được quyết toán trên 24 tỷ đồng. Giai đoạn 2 triển khai từ năm 2005 - 2014 với mục tiêu  cải tạo nâng cấp hạ tầng cơ sở cấp 3 tại 111 khu dân cư thu nhập thấp trên địa bàn 39 phường thuộc 5 quận gồm Hồng Bàng, Ngô Quyền, Lê Chân, Kiến An, Hải An. Sau nhiều năm kể từ mốc triển khai giai đoạn 2, hầu hết hạng mục công trình thuộc giai đoạn này vẫn chỉ dừng lại ở chỗ phát hành hồ sơ mời thầu một số gói thầu, hoàn thiện cơ bản hồ sơ thiết kế bản vẽ thi công, dự toán và hồ sơ mời thầu… Cụ thể, việc cải tạo nâng cấp cơ sở hạ tầng cấp 3 khu dân cư thu nhập thấp tại quận Kiến An, gói thầu xây lắp đầu tiên là cải tạo hạ tầng cơ sở cấp 3 tại phường Văn Đẩu mới dự kiến phát hành hồ sơ mời thầu vào đầu tháng 4 - 2010 và bắt đầu triển khai thi công vào tháng 6 -2010. Tại quận Lê Chân, hồ sơ thiết kế bản vẽ thi công và dự toán chi phí xây dựng gói thầu xây lắp tại các phường Vĩnh Niệm, Lam Sơn, Dư Hàng, Hồ Nam  mới đang được nhà thầu tư vấn độc lập thẩm tra…

Nghìn lẻ lý do chậm tiến độ

Ông Lương Cao Huấn, Giám đốc Ban quản lý dự án cải tạo, nâng cấp cơ sở hạ tầng khu dân cư thu nhập thấp đô thị Hải Phòng cho biết: Hạng mục cải tạo nâng cấp cơ sở hạ tầng cấp 3 giai đoạn 2 chậm trễ vì được triển khai với phạm vi trải rộng trên địa bàn 39 phường thuộc 5 quận nội thành. Bên cạnh đó, việc thực hiện kế hoạch có các bước tham vấn cộng đồng tại các khu dân cư nằm phân tán, nhỏ lẻ nên mất nhiều thời gian. Sau mỗi bước tham vấn, lại phải tổ chức hội thảo, chỉnh sửa cho phù hợp với đặc điểm từng khu dân cư đang sinh sống, đồng thời bảo đảm các mục tiêu, nguyên tắc của dự án nên càng kéo dài thời gian. Bên cạnh đó, trong 2 năm qua, tình trạng lạm phát tăng cao gây thiếu hụt nguồn vốn cho giai đoạn 2. Công tác lập, trình thẩm định và phê duyệt dự án kéo dài do phụ thuộc vào nguồn vốn bổ sung của Ngân hàng Thế giới…

Thi công cống thoát nước ở phường Quán Trữ

Đại diện lãnh đạo một số phường có dự án đi qua lại băn khoăn, trăn trở về nguồn vốn đối ứng của dự án. Dù chỉ chiếm tỷ lệ nhỏ, nhưng khi triển khai dự án vẫn khó thu từ dân do đặc điểm dự án thường rơi vào các khu vực dân cư có mức sống thấp, cuộc sống còn nhiều khó khăn…Theo thông tin từ Ban quản lý dự án cải tạo, nâng cấp cơ sở hạ tầng khu dân cư thu nhập thấp đô thị Hải Phòng, ngay cả khi giai đoạn 1 của hạng mục công trình này  hoàn thiện và đưa vào sử dụng ở một số phường, nhưng đến nay vẫn chưa huy động xong vốn đóng góp của nhân dân. Mới  có 3 phường là Tràng Minh, Máy Chai, Niệm Nghĩa thu được nguồn vốn trong dân khoảng hơn 218 triệu đồng, chiếm hơn 20% tổng số kinh phí phải thu.

Không thể chần chừ thêm

“Đây là hạng mục công trình quan trọng, góp phần giải quyết vấn đề an sinh, xã hội, gắn liền  với lợi ích của nhân dân,  tranh thủ được nguồn vốn từ Ngân hàng Thế giới, nếu triển khai chậm sẽ gây tâm lý không tốt cho các nhà đầu tư, có thể bị cắt viện trợ nếu không hoàn thành tiến độ…Vì vậy đã đến lúc phải huy động tổng lực, quyết tâm cao để đẩy nhanh tiến độ- Phó chủ tịch UBND thành phố Đan Đức Hiệp yêu cầu Ban quản lý dự án cải tạo, nâng cấp cơ sở hạ tầng khu dân cư thu nhập thấp đô thị Hải Phòng và lãnh đạo các sở, ngành liên quan, các địa phương có dự án đang triển khai. Phó chủ tịch cho rằng, hạng mục cải tạo nâng cấp cơ sở hạ tầng cấp 3 khi triển khai nhận được sự đồng tình, nhất trí cao của cộng đồng dân cư về mức đóng góp nhưng đến nay vẫn khó thu ngay cả khi một số công trình đã hoàn thiện. Để giải quyết vấn đề này, các quận, phường có dự án thực hiện cần  tích cực động viên, khuyến khích, tổ chức thu và phân kỳ thu hợp lý trên cơ sở công khai, minh bạch… Đối với các nhà thầu, mong muốn có sự hợp tác, chia sẻ, cùng chung tay hoàn thiện dự án. Đặc biệt, với mỗi gói thầu khi đã hoàn thiện, đưa vào sử dụng cần đánh giá, rút kinh nghiệm để triển khai tiếp các gói thầu sau nhanh, gọn, hiệu quả hơn…tránh tình trạng triển khai nhôi nhai, đào bới đường đất thi công kéo dài… làm ảnh hưởng đến cuộc sống của người dân.

Hải An