Nỗ lực nâng cao chất lượng hoạt động trợ giúp pháp lý - lấy người dân làm trung tâm
(PLVN)- Năm 2025, với sự quan tâm chỉ đạo sát sao của Ủy ban nhân dân tỉnh, Sở Tư pháp tỉnh Thái Nguyên và sự phối hợp chặt chẽ của các cơ quan tiến hành tố tụng, hoạt động trợ giúp pháp lý đã được triển khai đồng bộ, toàn diện, hướng về cơ sở, góp phần bảo đảm quyền con người, quyền công dân và nâng cao hiệu quả tiếp cận công lý cho các nhóm yếu thế.
Ngay từ đầu năm, Sở Tư pháp đã chủ động tham mưu Hội đồng phối hợp liên ngành về trợ giúp pháp lý trong hoạt động tố tụng tỉnh Thái Nguyên ban hành Kế hoạch trợ giúp pháp lý trong hoạt động tố tụng năm 2025; đồng thời tham mưu UBND tỉnh ban hành Kế hoạch triển khai chính sách trợ giúp pháp lý cho người khuyết tật thuộc diện được hưởng trợ giúp pháp lý. Cùng với đó, các kế hoạch quan trọng như chính sách trợ giúp pháp lý cho người cao tuổi, người có khó khăn về tài chính; kế hoạch triển khai trợ giúp pháp lý trong Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế – xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi… cũng được ban hành và tổ chức thực hiện đầy đủ, kịp thời.
Các văn bản chỉ đạo đã tạo cơ sở pháp lý và định hướng xuyên suốt cho hoạt động của các Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước, góp phần duy trì sự chủ động, phối hợp chặt chẽ giữa các ngành, các cấp trong toàn tỉnh.
Việc triển khai Luật trợ giúp pháp lý năm 2017 và các văn bản hướng dẫn thi hành tiếp tục được duy trì đồng bộ, có trọng tâm, trọng điểm, hướng mạnh về cơ sở và chú trọng nâng cao chất lượng. Các Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước trên địa bàn tỉnh tập trung đẩy mạnh truyền thông pháp luật thông qua nhiều hình thức đa dạng: phối hợp với Báo Thái Nguyên và Đài Phát thanh - Truyền hình Thái Nguyên thực hiện phóng sự chuyên đề; tổ chức phổ biến pháp luật tại cơ sở; phát hành tờ gấp, bảng thông tin về trợ giúp pháp lý đến các cơ sở giam giữ, cơ quan tiến hành tố tụng và cộng đồng. Điều này giúp pháp luật tiếp cận gần hơn với người dân, đặc biệt là các nhóm yếu thế như người nghèo, người dân tộc thiểu số, trẻ em, người già, người khuyết tật, người bị buộc tội hay người có khó khăn về tài chính.
Tính đến ngày 31/10/2025, các Trung tâm trợ giúp pháp lý nhà nước đã thụ lý 653 vụ việc trợ giúp pháp lý. Số vụ việc do Trợ giúp viên pháp lý trực tiếp thực hiện là 456, còn lại 197 vụ do đội ngũ luật sư ký hợp đồng tham gia. Ở lĩnh vực hình sự - lĩnh vực trọng tâm của công tác trợ giúp pháp lý - toàn tỉnh đã thực hiện 538 vụ việc; lĩnh vực dân sự thực hiện 109 vụ; lĩnh vực hành chính thực hiện 06 vụ việc. Tất cả các vụ việc đều được thụ lý, xử lý đảm bảo đúng pháp luật, khách quan, góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người dân.
Một trong những điểm sáng trong năm 2025 là việc triển khai hiệu quả Thông tư liên tịch số 10/2018/TTLT của Bộ Tư pháp và các bộ, ngành liên quan về phối hợp thực hiện trợ giúp pháp lý trong hoạt động tố tụng. Sở Tư pháp thường xuyên chỉ đạo các Trung tâm trợ giúp pháp lý duy trì phối hợp, trao đổi thông tin kịp thời với các cơ quan Công an, Viện kiểm sát, Tòa án trong việc phát hiện, giới thiệu người thuộc diện được trợ giúp pháp lý, bảo đảm cử người thực hiện trợ giúp pháp lý đúng trình tự.
Cơ quan tiến hành tố tụng trong toàn tỉnh đã thực hiện nghiêm túc việc niêm yết đầy đủ bảng thông tin về trợ giúp pháp lý, cung cấp biểu mẫu theo quy định và bảo đảm quyền được TGPL của người tham gia tố tụng. Năm 2025, tổng số người bị buộc tội, người bị hại, đương sự… do các cơ quan tiến hành tố tụng thụ lý là 17.803 người, trong đó 456 người thuộc diện được trợ giúp pháp lý và đều đã được tiếp cận dịch vụ trợ giúp pháp lý theo quy định.
Năm 2025, công tác trợ giúp pháp lý tỉnh Thái Nguyên tiếp tục khẳng định vai trò là điểm tựa pháp lý vững chắc cho người dân, đặc biệt là các nhóm yếu thế trong xã hội. Với sự chỉ đạo quyết liệt của các cấp ngành, sự chủ động của Sở Tư pháp và nỗ lực của đội ngũ Trợ giúp viên pháp lý, chất lượng trợ giúp pháp lý ngày càng được nâng cao, đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp và tiếp cận công lý. Những kết quả nổi bật đạt được trong năm 2025 là nền tảng quan trọng để tỉnh Thái Nguyên tiếp tục đổi mới, hiện đại hóa hoạt động trợ giúp pháp lý trong những năm tới, góp phần xây dựng một xã hội công bằng, dân chủ, văn minh.