Nhận diện “nút thắt” tìm kiếm sản phẩm đặc trưng cho du lịch Nghệ An

Sáng 18/6, UBND tỉnh Nghệ An tổ chức Hội nghị đối thoại với doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ du lịch năm 2026 nhằm đánh giá kết quả phát triển du lịch thời gian qua, nhận diện những khó khăn, vướng mắc đang cản trở tăng trưởng, đồng thời tìm kiếm các giải pháp tạo động lực phát triển bền vững cho ngành du lịch trong giai đoạn mới.

Hội nghị do Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thái Văn Thành và Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL) Trần Thị Mỹ Hạnh đồng chủ trì, với sự tham gia của đại diện các sở, ngành, địa phương, Hiệp hội Du lịch tỉnh cùng đông đảo doanh nghiệp lữ hành, lưu trú, vận tải và các khu, điểm du lịch trên địa bàn.

Doanh nghiệp là động lực của ngành Du lịch

Báo cáo tại Hội nghị, Phó Giám đốc Sở VHTTDL Trần Xuân Cường cho biết: Những năm gần đây, du lịch Nghệ An tiếp tục duy trì đà tăng trưởng ổn định nhờ sự chủ động trong công tác quản lý nhà nước, nỗ lực đổi mới sản phẩm và nâng cao chất lượng dịch vụ của các địa phương, doanh nghiệp.

Nhiều điểm đến trọng điểm tiếp tục khẳng định sức hút như Cửa Lò, Cửa Hội, biển Quỳnh, Khu di tích Kim Liên, Truông Bồn, Vườn quốc gia Pù Mát... cùng các mô hình du lịch cộng đồng, sinh thái tại miền Tây Nghệ An. Hệ thống sản phẩm du lịch ngày càng đa dạng với các loại hình nghỉ dưỡng biển, văn hóa - lịch sử, sinh thái, cộng đồng, trải nghiệm và MICE.

Năm 2025, Nghệ An đón 9,9 triệu lượt khách, tăng 5% so với năm trước; trong đó khách lưu trú đạt 6,22 triệu lượt, khách quốc tế hơn 135.000 lượt. Tổng thu từ khách du lịch đạt trên 30.600 tỷ đồng, doanh thu du lịch gần 11.921 tỷ đồng, vượt kế hoạch đề ra.

Đà tăng trưởng tiếp tục được duy trì trong 6 tháng đầu năm 2026 với khoảng 6,75 triệu lượt khách, tăng 9% so với cùng kỳ; khách lưu trú đạt 4,26 triệu lượt, khách quốc tế gần 55.000 lượt. Tổng thu từ khách du lịch ước đạt gần 20.900 tỷ đồng, doanh thu du lịch khoảng 8.350 tỷ đồng, tăng 11% so với cùng kỳ năm trước.

Những kết quả này cho thấy sức hấp dẫn ngày càng lớn của điểm đến Nghệ An, đồng thời phản ánh hiệu quả của quá trình đa dạng hóa sản phẩm, tăng cường liên kết và nâng cao chất lượng dịch vụ. Tuy nhiên, phía sau các con số tăng trưởng vẫn còn không ít tồn tại cần sớm được tháo gỡ.

Đại diện lãnh đạo UBND tỉnh Nghệ An - Phó Chủ tịch Thái Văn Thành nhấn mạnh mục tiêu đưa du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, xây dựng Nghệ An trở thành trung tâm du lịch biển, văn hóa và sinh thái của khu vực Bắc Trung Bộ.

Theo đó, phát triển du lịch phải lấy người dân và du khách làm trung tâm; Nhà nước đóng vai trò kiến tạo thông qua hoàn thiện cơ chế, chính sách và đầu tư hạ tầng; doanh nghiệp là lực lượng trực tiếp tạo ra sản phẩm, thị trường và sức cạnh tranh cho điểm đến. Các cơ quan quản lý phải chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang đồng hành, hỗ trợ doanh nghiệp, chủ động tháo gỡ khó khăn thay vì chỉ giải quyết công việc theo quy trình hành chính.

Lãnh đạo tỉnh cũng thẳng thắn nhìn nhận Nghệ An hiện vẫn thiếu những doanh nghiệp, thương hiệu lữ hành và du lịch quy mô lớn đủ sức dẫn dắt thị trường. Đây được xem là một trong những hạn chế cần sớm khắc phục nếu muốn nâng cao năng lực cạnh tranh và tạo bước phát triển đột phá cho ngành du lịch trong thời gian tới.

Bên cạnh đó, Hiệp hội Du lịch tỉnh được kỳ vọng tiếp tục phát huy vai trò cầu nối giữa doanh nghiệp với cơ quan quản lý nhà nước, thúc đẩy liên kết giữa các thành phần trong chuỗi giá trị du lịch.

Nhận diện những “điểm nghẽn” cần tháo gỡ

Tại hội nghị, nhiều ý kiến cho rằng dù sở hữu tiềm năng lớn nhưng du lịch Nghệ An vẫn chưa khai thác tương xứng với lợi thế vốn có.

Đại diện Hiệp hội Du lịch tỉnh cho rằng hạ tầng du lịch và kết nối giao thông vẫn còn thiếu đồng bộ; nhiều sản phẩm chưa tạo được dấu ấn khác biệt; công tác xúc tiến, quảng bá chưa đủ mạnh; tính mùa vụ còn cao, trong khi hệ thống dịch vụ hỗ trợ du khách chưa thực sự đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường.

Đáng chú ý, nguồn nhân lực đang trở thành bài toán lớn đối với nhiều doanh nghiệp. Không chỉ thiếu lao động có chuyên môn, các đơn vị còn gặp khó khăn trong việc giữ chân nhân lực chất lượng cao khi xu hướng dịch chuyển lao động tới các trung tâm du lịch lớn ngày càng gia tăng.

Từ thực tế đó, các doanh nghiệp kiến nghị tỉnh tiếp tục đầu tư hạ tầng du lịch trọng điểm, hoàn thiện cơ chế thu hút nhà đầu tư chiến lược, đồng thời có chính sách hỗ trợ đào tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho ngành du lịch.

Nhiều ý kiến tại hội nghị tập trung vào giải pháp kéo dài mùa du lịch và mở rộng thị trường khách. Ông Nguyễn Thanh Sơn, Trưởng Đại diện Vietnam Airlines - Chi nhánh Vinh cho rằng việc tăng cường các chuyến bay đêm có thể giúp giảm giá vé, nâng cao khả năng tiếp cận của du khách và tăng sức cạnh tranh cho điểm đến. Cùng với đó, các cơ sở lưu trú cần nghiên cứu áp dụng mô hình nhận - trả phòng linh hoạt, phù hợp với lịch trình bay và nhu cầu của khách du lịch hiện đại.

Doanh nghiệp cũng đề xuất xây dựng các gói du lịch trọn gói kết hợp vé máy bay và dịch vụ lưu trú với mức giá ổn định quanh năm, đồng thời tăng cường liên kết giữa Nghệ An với các địa phương trong khu vực để hình thành các tuyến du lịch liên vùng hấp dẫn hơn.

Đối với thị trường quốc tế, nhiều ý kiến cho rằng Nghệ An cần tập trung khai thác các thị trường có khả năng chi tiêu cao thông qua các sản phẩm nghỉ dưỡng biển, du lịch golf và du lịch trải nghiệm.

Ở lĩnh vực lưu trú, đại diện doanh nghiệp đề xuất tỉnh tăng cường tổ chức các sự kiện văn hóa, thể thao, giải trí quy mô lớn vào mùa thấp điểm nhằm kéo dài thời gian lưu trú và tạo thêm dòng khách ngoài mùa hè.

Một trong những đề xuất đáng chú ý là phát triển mô hình du lịch kết hợp chăm sóc sức khỏe. Dự án Khu phức hợp chăm sóc sức khỏe và nghỉ dưỡng Quang Khởi Wellness and Retreat tại biển Quỳnh được kỳ vọng sẽ góp phần đa dạng hóa sản phẩm, thu hút khách quanh năm và giảm sự phụ thuộc vào du lịch biển theo mùa.

Bên cạnh các trung tâm du lịch ven biển, nhiều đại biểu cho rằng Nghệ An cần có chiến lược phát triển riêng cho các khu vực giàu tiềm năng nhưng chưa được khai thác hiệu quả.

Đối với miền Tây Nghệ An, đại diện các doanh nghiệp cho rằng khu vực này sở hữu cảnh quan thiên nhiên phong phú, bản sắc văn hóa độc đáo nhưng vẫn thiếu sản phẩm đặc trưng, thiếu liên kết và chưa được quảng bá tương xứng. Nhiều điểm đến còn trùng lặp về mô hình khai thác, trong khi thông tin phục vụ du khách chưa đầy đủ.

Các ý kiến đề xuất tỉnh tăng cường quy hoạch theo vùng, đẩy mạnh truyền thông trên nền tảng số, hoàn thiện hệ thống biển chỉ dẫn, trung tâm thông tin du khách và xây dựng những sản phẩm mang bản sắc riêng để nâng cao khả năng cạnh tranh của các điểm đến miền Tây.

Tạo sức bật cho du lịch bốn mùa

Phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thái Văn Thành yêu cầu ngành Du lịch tiếp tục đổi mới phương thức quản lý, nâng cao hiệu quả phối hợp giữa các sở, ngành và địa phương, đồng thời tập trung giải quyết các khó khăn mà doanh nghiệp đang gặp phải.

Đặc biệt, chuyển đổi số được xác định là một trong những giải pháp đột phá trong giai đoạn tới. Tỉnh sẽ đẩy mạnh xây dựng hệ thống dữ liệu du lịch đồng bộ, triển khai mô hình “địa chỉ thông minh”, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quảng bá điểm đến, cơ sở lưu trú và sản phẩm du lịch trên các nền tảng số.

Cùng với đó, các sản phẩm OCOP, giá trị văn hóa và di sản địa phương sẽ được tích hợp vào hệ sinh thái du lịch thông minh nhằm nâng cao trải nghiệm cho du khách và tăng hiệu quả quản lý.

Lãnh đạo tỉnh yêu cầu tập trung phát triển các sản phẩm đặc trưng gồm du lịch biển Cửa Lò, du lịch văn hóa - lịch sử, du lịch đêm, du lịch sinh thái và du lịch trải nghiệm. Mỗi sản phẩm cần được xây dựng trên nền tảng câu chuyện văn hóa, lịch sử và bản sắc riêng để tạo dấu ấn khác biệt, nâng cao sức hấp dẫn của điểm đến.

Đồng thời, các sở, ngành phải chủ động phối hợp tháo gỡ những khó khăn liên quan đến thủ tục hành chính, thuế, điện lực, chuyển đổi số và môi trường đầu tư; tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp lữ hành, lưu trú, vận tải và các đơn vị cung ứng dịch vụ nhằm hình thành những thương hiệu du lịch mạnh mang dấu ấn xứ Nghệ.

Phát biểu bế mạc Hội nghị, Giám đốc Sở VHTTDL Trần Thị Mỹ Hạnh cho biết, ngành du lịch đang tập trung phát triển các sản phẩm mới để tạo động lực tăng trưởng cho mùa Thu - Đông, từng bước khắc phục tính mùa vụ. Trong đó, tour đêm “Mô tê show - Chuyện làng Sen”, các chương trình du lịch đường sông, biểu diễn nghệ thuật tại đảo Lan Châu và nhiều sản phẩm trải nghiệm mới sẽ được đưa vào khai thác trong thời gian tới.

Ngành du lịch cũng đang đẩy mạnh liên kết giữa Cửa Lò, Nam Đàn, thành phố Vinh (cũ) và các điểm đến khác trên địa bàn tỉnh nhằm kéo dài thời gian lưu trú, gia tăng chi tiêu của du khách và nâng cao hiệu quả khai thác sản phẩm.

Bên cạnh phát triển sản phẩm, công tác truyền thông, quảng bá sẽ được đổi mới theo hướng chuyên nghiệp hơn, tăng cường ứng dụng công nghệ số và khuyến khích doanh nghiệp chủ động tham gia các hoạt động xúc tiến gắn với định hướng phát triển chung của tỉnh.

Hội nghị đối thoại với doanh nghiệp du lịch năm 2026 không chỉ là diễn đàn để cộng đồng doanh nghiệp phản ánh khó khăn, kiến nghị giải pháp từ thực tiễn hoạt động mà còn thể hiện quyết tâm của Nghệ An trong việc xây dựng môi trường đầu tư, kinh doanh thuận lợi, đồng hành cùng doanh nghiệp phát triển.

Những cam kết từ chính quyền cùng tinh thần chủ động đổi mới của cộng đồng doanh nghiệp đang mở ra cơ hội hình thành các động lực tăng trưởng mới cho ngành du lịch, là cơ sở để hiện thực hóa mục tiêu đưa Nghệ An trở thành trung tâm du lịch văn hóa, lịch sử, sinh thái và nghỉ dưỡng của khu vực Bắc Trung Bộ trong những năm tới.