Người phụ nữ kiên định trở thành “mẹ đẻ” của ngành lập trình máy tính

0:00 / 0:00
0:00
(PLVN) - Nữ Phó đề đốc Grace Murray Hopper là một nhà khoa học máy tính và sĩ quan trong Hải quân Hoa Kỳ. Là người tiên phong trong lĩnh vực khoa học máy tính, bà là lập trình viên đầu tiên cho máy tính Mark I và phát triển trình biên dịch đầu tiên cho một ngôn ngữ lập trình.
Grace Murray Hopper được coi là “Mẹ đẻ” của ngành lập trình viên máy tính. Grace Murray Hopper được coi là “Mẹ đẻ” của ngành lập trình viên máy tính.

Phó đô đốc Hopper là người luôn có tư duy đổi mới. Một trong những câu nói đầy cảm hứng của bà là: “Con người dị ứng với sự thay đổi. Họ thích nói: ‘Chúng tôi luôn làm theo cách này’. Tôi cố gắng chống lại điều đó. Đó là lý do tại sao tôi có một chiếc đồng hồ treo tường chạy ngược chiều”.

Quyết tâm gia nhập Hải quân

Hopper (1906-1992) sinh ra ở thành phố New York. Bà là con cả trong gia đình có 3 người con. Ông cố của cô, Alexander Wilson Russell là đô đốc trong Hải quân Hoa Kỳ, đã chiến đấu trong Battle of Mobile Bay (là một trận đánh trong Nội chiến Hoa Kỳ).

Hopper từ nhỏ đã có tính tò mò. Năm 7 tuổi, bà đã tìm hiểu cách thức hoạt động của một chiếc đồng hồ báo thức và tháo dỡ bảy chiếc đồng hồ báo thức trước khi mẹ bà nhận ra mình đang làm gì. Nhiều lần bà đã bị cha mẹ mắng vì quá nghịch ngợm làm hỏng một số đồ vật trong nhà.

Hopper ban đầu đã bị từ chối cho nhập học sớm Cao đẳng nữ Vassar (New York) ở tuổi 16 bởi điểm kiểm tra tiếng Latinh của bà quá thấp, nhưng bà đã được nhận vào năm sau. Bà ấy đã tốt nghiệp Vassar năm 1928 với bằng cử nhân Toán học và Vật lý, sau đó lấy bằng Thạc sĩ tại đại học Yale vào năm 1930, cùng năm đó bà đã kết hôn với Giáo sư Vincent Foster Hopper.

Năm 1934, dưới sự hướng dẫn luận án của thầy Øystein Ore, Hopper lấy bằng Tiến sĩ Toán học ở Đại học Yale và được công nhận Phó Giáo sư năm 1941. Hopper đã cố gắng nhập ngũ vào Hải quân trước Chiến tranh Thế giới II. Bà đã bị từ chối vì khi đó bà đã 34 tuổi, độ tuổi quá tuổi để nhập ngũ cùng số đo cân nặng chỉ 40kg trong khi tiêu chuẩn thấp nhất là 54kg. Nhưng Hopper vẫn được nhận vào và cho đi đào tạo tại Trường Hải quân dự bị Midshipmen.

Người phụ nữ kiên định trở thành “mẹ đẻ” của ngành lập trình máy tính ảnh 1

Bà Grace Murray Hopper bên bàn điều khiển UNIVAC I, năm 1960.

Trong cuộc chiến năm 1943, Hopper xin nghỉ phép ở Vassar và tham gia Trường Hải quân dự bị Midshipmen. Bà được nhận vào và cho đi đào tạo tại Trường Hải quân dự bị Midshipmen. Năm 1944, Hopper ra trường với cấp bậc Trung úy.

Trong khoảng thời gian này Hopper là một trong những lập trình viên đầu tiên của chiếc máy tính Harvard Mark I của IBM - chiếc máy tính quy mô lớn đầu tiên ở Mỹ và bà đã viết một cuốn hướng dẫn vận hành hỗ trợ rất nhiều cho những người làm việc trên chiếc máy tính này sau đó.

Đột phá trong lập trình máy tính

Hopper và Aiken là đồng tác giả của ba bài báo về Mark I. Yêu cầu chuyển sang Hải quân chính quy của Hopper vào cuối cuộc chiến đã bị từ chối do tuổi đã 38. Bà tiếp tục phục vụ trong Lực lượng Dự bị Hải quân. Hopper vẫn làm việc tại Phòng thí nghiệm Tính toán Harvard cho đến năm 1949, từ chối hoàn toàn chức vụ Giáo sư tại Vassar để chuyển sang làm nghiên cứu viên theo hợp đồng Hải quân tại Harvard.

Năm 1949, Hopper trở thành nhân viên của Tập đoàn máy tính Eckert với tư cách là một nhà toán học cấp cao và tham gia nhóm phát triển UNIVAC I (thiết kế máy tính số điện tử đa dụng đầu tiên dành cho ứng dụng kinh doanh được sản xuất tại Hoa Kỳ). Hopper cũng từng là giám đốc UNIVAC về Phát triển Lập trình Tự động cho Remington Rand. UNIVAC là máy tính điện tử quy mô lớn đầu tiên có mặt trên thị trường vào năm 1950 và có khả năng xử lý thông tin cạnh tranh hơn so với Mark I.

Khi Hopper khuyến nghị phát triển một ngôn ngữ lập trình mới sử dụng hoàn toàn từ tiếng Anh, bà “rất nhanh chóng được thông báo rằng không thể làm điều này vì máy tính không hiểu tiếng Anh”. Dù vậy, bà vẫn cố giải thích: “Hầu hết mọi người đều dễ dàng viết một câu tiếng Anh hơn là sử dụng các ký hiệu. Vì vậy, tôi quyết định các bộ xử lý dữ liệu phải có thể viết các chương trình của chúng bằng tiếng Anh và các máy tính sẽ dịch chúng thành mã máy”.

Người phụ nữ kiên định trở thành “mẹ đẻ” của ngành lập trình máy tính ảnh 2

Phó đề đốc Hải quân Hoa kỳ Grace Murray Hopper trong phòng máy tính năm 1978.

Năm 1950, bà đã phát minh ra chương trình dịch (compiler) cho phép dịch ngôn ngữ tiếng Anh thông thường thành ngôn ngữ máy tính, nghĩa là các lập trình viên chỉ việc dùng ngôn ngữ thông thường khi viết các đoạn mã máy tính, trình dịch sẽ giúp “phiên dịch” để máy tính hiểu được. Phát minh này giúp giảm một khối lượng công việc khổng lồ cho các nhà lập trình, họ có thể lập trình dễ dàng hơn và ít lỗi hơn.

Năm 1952, bà có một trình tải liên kết hoạt động, lúc đó được gọi là trình biên dịch. Khi ấy không ai tin điều đó, không ai tin có một trình biên dịch đang chạy. Họ vẫn cho rằng máy tính chỉ có thể làm số học.

Nhưng bà kiên quyết khẳng định rằng trình biên dịch “đã dịch ký hiệu toán học thành mã máy. Thao tác ký hiệu là tốt cho các nhà toán học nhưng nó không tốt cho những người xử lý dữ liệu không phải là người thao tác ký hiệu. Rất ít người thực sự là người thao tác ký hiệu. Hầu hết mọi người viết một câu lệnh tiếng Anh dễ hơn nhiều so với việc sử dụng các ký hiệu. Vì vậy, tôi quyết định bộ xử lý dữ liệu phải có thể viết chương trình của họ bằng tiếng Anh và máy tính sẽ dịch chúng thành mã máy”.

Đó là sự khởi đầu của COBOL, một ngôn ngữ máy tính cho bộ xử lý dữ liệu. Người sử dụng có thể ra lệnh: “Trừ thuế thu nhập từ lương” thay vì cố gắng viết điều đó bằng mã bát phân hoặc sử dụng tất cả các loại ký hiệu. COBOL là ngôn ngữ chính được sử dụng ngày nay trong xử lý dữ liệu. COBOL được lấy từ các chữ cái đầu của từ Common Business-Oriented Language.

COBOL có rất nhiều chức năng để xử lý tập tin, nhất là theo cách xử lý hàng loạt (batch processing - xử lý theo lô). COBOL rất dễ viết, dễ đọc lại dễ sửa hoặc viết thêm vào. Hiện tại COBOL là ngôn ngữ chạy nhiều nhất trên các máy tính Mainframe. Năm 2006, công ty nghiên cứu thị trường công nghệ thông tin Gartner thông báo: hiện tại 60% các chương trình máy tính chuyên nghiệp được viết hằng ngày bởi ngôn ngữ COBOL.

Năm 1954, Hopper đã được chọn làm Giám đốc đầu tiên của Công ty lập trình máy tính, bà và cộng sự đã cho ra sản phẩm ngôn ngữ lập trình đầu tiên như MATH-MATIC và FLOW-MATIC. Hopper cũng là một trong những người đã đưa ra các ý tưởng ngôn ngữ lập trình và phát triển các phần mềm ứng dụng khác. FLOW-MATIC chính là trình dịch thứ hai do Hopper phát minh, góp phần quan trọng trong việc sản xuất máy tính thương mại UNIVAC I và II.

Năm 1959, Hội nghị về hệ thống dữ liệu ngôn ngữ (CODASYL) đã quy tụ các chuyên gia máy tính từ ngành công nghiệp và chính phủ, Hopper là một trong những người dự hội nghị và thuyết trình về ngôn ngữ lập trình máy tính. Vào những năm 1970, Hopper đã vận động để Bộ Quốc phòng Mỹ thay thế hệ thống máy tính tập trung bằng mạng lưới nhỏ các máy tính, tiện lợi cho người sử dụng hơn.

Từ năm 1967 đến năm 1977, Hopper là Giám đốc Văn phòng Thông tin quy hoạch hệ thống Hải quân và năm 1973 Hopper được thăng cấp Đại úy và phát triển ngôn ngữ lập trình COBOL, từ đó Hopper có biệt danh “Amazing Grace” (Grace kinh ngạc) và biệt danh khác là “bà COBOL”.

Năm 1985 bà được phong cấp bậc Chuẩn Đô đốc và nghỉ hưu (tự nguyện) từ ngày 14/8/1986. Tại một buổi lễ được tổ chức tại Boston vào dịp bà về hưu, Hopper đã được trao Huân chương của Quốc phòng Mỹ. Ngoài ra bà còn nhận được 40 bằng danh dự của nhiều trường đại học trên thế giới.

Tiểu Vũ
Cùng chuyên mục
Tân Tổng thống Hàn Quốc Yoon Suk-yeol tuyên thệ nhậm chức tại Seoul.

Cầm quyền ở thời khó

(PLVN) - Ở Hàn Quốc, sự thay đổi Tổng thống đã hoàn tất với nghi thức nhậm chức của Tổng thống đắc cử Yoon Suk-yeol. Quyền bính cao nhất ở đất nươc này đã được chuyển giao từ Tổng thống mãn nhiệm Moon Jae-in sang cho ông Yoon Suk-yeol.

Đọc thêm

Người dân Hàn Quốc vật lộn để được... ngủ

Tại Hàn Quốc, dịch vụ hỗ trợ giấc ngủ đang "hot"
(PLVN) - Hàn Quốc là một trong những quốc gia thiếu ngủ nhất trên thế giới. Nguyên nhân chính là do áp lực từ công việc và sự đánh giá của xã hội. Điều này làm ảnh hưởng lớn đến cả xã hội khi tỷ lệ tự sát của Hàn Quốc ở mức cao nhất trong số các quốc gia phát triển và ngày càng nhiều người phải sử dụng thuốc ngủ.

Phán quyết với hệ lụy lớn

Cựu Tổng thống Donald Trump.
(PLVN) - Ở nước Mỹ, tòa án đã đưa ra phán xử bất lợi cho cựu Tổng thống Donald Trump trong vụ việc nảy sinh từ thời ông Trump còn cầm quyền ở Mỹ.

Nhiều nơi vẫn phải chật vật đối phó hội chứng COVID kéo dài

Nhiều nơi vẫn phải chật vật đối phó hội chứng COVID kéo dài
(PLVN) - Hơn 2 năm kể từ khi dịch bệnh COVID-19 bùng phát, rất nhiều người từng mắc bệnh cho biết phải chật vật đối phó với hội chứng COVID kéo dài. Tình trạng này gây ra những nguy cơ lâu dài không chỉ với người bệnh, mà còn cho cả hệ thống y tế và các nền kinh tế trong những năm sắp tới.

Luật thua quyền

Một phiên họp của Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc.
(PLVN) - Bằng cách biểu quyết đồng thuận, tức là các thành viên không phải đích danh thể hiện quan điểm, Đại hội đồng Liên Hợp quốc đã thông qua nghị quyết buộc 5 thành viên thường trực của Hội đồng Bảo an Liên Hợp quốc là Mỹ, Nga, Trung Quốc, Anh và Pháp phải giải trình về việc đã sử dụng quyền phủ quyết để phủ quyết dự thảo nghị quyết nào đấy trong Hội đồng Bảo an.

Đối tác thêm quan trọng

Liên minh châu Âu (EU) và Ấn Độ thúc đẩy chiến lược đối tác.
(PLVN) - Mối quan hệ hợp tác giữa EU và Ấn Độ vừa có được bước phát triển mạnh mẽ mới cả trên danh nghĩa lẫn trong thực chất. Nhân chuyến thăm Ấn Độ của Chủ tịch Uỷ ban châu Âu Ursula von der Leyen, Ấn Độ và EU ký kết thỏa thuận thành lập Hội đồng Thương mại và Công nghệ EU-Ấn Độ.

Thua trong thắng, thắng trong thua

Vợ chồng Tổng thống Pháp Emmanuel Macron ăn mừng kết quả tại Paris tối 24/4.
(PLVN) - Ở nước Pháp, Tổng thống đương nhiệm Emmanuel Macron đã về đích trước ứng cử viên Marine Le Pen của đảng Tập hợp quốc gia trong vòng thứ 2 của cuộc bầu cử diễn ra ngày 24/4 vừa qua.

Đạo luật chống nạn “bác sĩ ma” xứ Hàn

Biển hiệu phòng khám phẫu thuật thẩm mỹ bên hông một tòa nhà ở khu Sinsa-dong, quận Gangnam, Seoul, Hàn Quốc. Ảnh- CNN
(PLVN) - Quốc hội Hàn Quốc ngày 31/8/2021 đã thông qua dự thảo sửa đổi Luật y tế, với nội dung đáng chú ý là các cơ sở y tế bắt buộc phải lắp đặt camera giám sát (CCTV) trong phòng phẫu thuật trong trường hợp bệnh nhân được phẫu thuật gây mê toàn thân, không hề có ý thức. Việc sửa đổi nhằm mục đích bảo vệ bệnh nhân khỏi các sự cố y khoa hoặc hành vi lơ là trách nhiệm của nhân viên y tế.

Elon Musk - Từ cậu bé tự kỷ thành người giàu nhất thế giới

Ông Elon Musk.
(PLVN) - Thông tin doanh nhân người Mỹ Elon Musk đã mua lại Công ty Twitter với giá 44 tỷ USD được công bố tuần qua một lần nữa khiến dư luận đổ xô chú ý tới Musk - hiện là người giàu nhất thế giới, người sáng lập Công ty ô tô điện Tesla và nhà sản xuất tên lửa SpaceX.

Những chiến dịch sử dụng động vật làm gián điệp

Cá heo đã từng được huấn luyện và sử dụng vào mục đích hoạt động tình báo.
(PLVN) - Những loài vật như chim bồ câu, cá heo, thậm chí là quạ đã được nghiên cứu và đưa vào sửa dụng trong các chiến dịch tình báo, thu thập thông tin. Những con vật này đã được huấn luyện để thu thập hình ảnh, sóng âm từ các mục tiêu, thậm chí còn được dùng để “cài cắm” các thiết bị vào mục tiêu cần do thám...

Làng cổ đẹp như tranh bên bờ sông Lauch nước Pháp

Làng cổ đẹp như tranh bên bờ sông Lauch nước Pháp
(PLVN) - Tọa lạc ngay bên dòng sông Lauch thơ mộng của nước Pháp, làng Colmar nằm cách Strasbourg – thủ phủ vùng Alsace khoảng 64 km về phía Tây Nam. Nơi đây được mệnh danh là một trong những ngôi làng đẹp nhất nước Pháp, có thể khiến bất cứ ai cũng say đắm, phải lòng khi có dịp ghé thăm.

Cô gái chết thảm dưới tay đồng bọn vì phá bỏ “luật im lặng”

Điíu tượng Katrina Culberson.
(PLVN) - Các mối quan hệ trên đường phố của những băng nhóm phạm tội thường rất phức tạp và tàn độc, trong số đó vụ việc của Celeste Fronsman là một ví dụ điển hình. Celeste đã bị đồng bọn đánh đập dã man, thiêu sống vì dám chỉ điểm đường dây buôn bán ma túy cho cảnh sát.

Nhà khoa học đa tài với phát minh chế ngự được tia sét

 Nhà bác học Benjamin Franklin.
(PLVN) - Tại các toàn nhà cao tầng, các công trình, cao ốc, văn phòng trên khắp thế giới từ lâu đã không thể thiếu những chiếc cột thu lôi. Tuy vậy, không phải ai cũng biết Benjamin Franklin - một thành viên trong nhóm lập quốc của Hoa Kỳ lại là “cha đẻ” của phát minh vĩ đại nói trên.

“Cú huých” COVID-19 đẩy Sri Lanka vào cảnh vỡ nợ

Hàng loạt vụ đánh bom xảy ra ngày 21/4/2019 đã khiến ngành du lịch Sri Lanka bước đầu rơi vào khủng hoảng.
(PLVN) - Từ một quốc đảo từng được xem là thiên đường du lịch, kinh tế Sri Lanka gần đây sa sút nghiêm trọng, với đỉnh điểm là thông báo vỡ nợ đối với số nợ nước ngoài trị giá tổng cộng 51 tỉ USD được Thống đốc Ngân hàng Trung ương Sri Lanka đưa ra tuần qua.

“Dớp” không Thủ tướng nào hoàn thành trọn vẹn nhiệm kỳ tái diễn ở Pakistan

Ông Nawaz Sharif từng 3 lần giữ chức Thủ tướng Pakistan nhưng không lần nào làm hết nhiệm kỳ
(PLVN) - Với việc ông Imran Khan, người trở thành Thủ tướng Pakistan từ 2018, trở thành người đầu tiên bị bãi nhiệm do thất bại trong cuộc bỏ phiếu bất tín nhiệm tại Quốc hội, “dớp” không một vị Thủ tướng nào tại chức trọn một nhiệm kỳ kể từ khi Pakistan giành được độc lập vào năm 1947 cho đến nay tiếp tục kéo dài...